ریزش ۱۵ هزار تومانی دلار در بازار / دلار باز هم میریزد؟
قیمت دلار امروز چهارشنبه 22 مهر 1405 با ریزش 15 هزار تومانی نسبت به قیمت 10 روز پیش معامله میشود.
دلار که در نیمه اول مهر با سرعت بالا رفت، در روزهای اخیر عقبنشینی کرده است. به این ترتیب، قیمت دلار از سقف ثبتشده خود حدود 15 هزار تومان پایین آمده؛ اتفاقی که میتواند نشانهای از فروکش کردن بخشی از التهاب بازار باشد.
حالا سؤال اصلی این است که این کاهش ادامه پیدا میکند یا دلار دوباره به مدار صعود برمیگردد؟ پاسخ تا حد زیادی به میزان عرضه ارز، دسترسی خریداران به بازار و انتظاراتی بستگی دارد که در هفتههای گذشته تقاضا را بالا برده بود.
عبدالناصر همتی، رئیس کل بانک مرکزی، پیشتر بر وجود منابع ارزی و ادامه فروش ارز تأکید کرده و گفته بود نرخهای فعلی لزوماً کف بازار نیستند. او همچنین گفته که کاهش نرخ دلار ادامه می یابد.
اگر این موضع با عرضه مؤثر ارز همراه شود، میتواند به کاهش نگرانی معاملهگران کمک کند. با این حال، آنچه در نهایت بازار را آرام میکند، فقط وعده عرضه نیست؛ خریداران باید بتوانند ارز موردنیاز خود را راحتتر و با اطمینان بیشتری تهیه کنند.
دلار چرا عقب نشست؟
هنوز نمیتوان با اطمینان گفت که روند نزولی شروع شده است. برای چنین نتیجهای باید دید دلار در روزهای آینده هم پایین میآید یا با بازگشت تقاضا دوباره بالا میرود.
به نظر میرسد افت اخیر تنها به یک عامل مربوط نباشد. تغییر رفتار خریداران پس از جهش قیمت، مواضع بانک مرکزی درباره عرضه ارز و اتفاقات بازار تتر میتوانند در این کاهش نقش داشته باشند.
محدودیت تتر چه اثری بر بازار گذاشت؟
در هفتههای اخیر، محدودیتهایی از جمله توقف معاملات شبانه و تعیین سقف خرید روزانه در مقطعی از مهر برای معاملات تتر در پلتفرمهای رمزارزی اعمال شد. این بازار برای بخشی از معاملهگران به معیاری برای سنجش انتظارات ارزی تبدیل شده و معمولاً سریع به اخبار و تحولات واکنش نشان میدهد.
محدود شدن معاملات تتر میتواند حجم دادوستدها و سرعت واکنش این بازار را تغییر دهد، اما بهتنهایی تضمینی برای کاهش قیمت دلار نیست. اگر تقاضا از یک مسیر محدود شود، ممکن است بخشی از آن به بازارهای دیگر منتقل شود. به همین دلیل، کنترل معاملات باید در کنار تأمین نیاز واقعی ارز و نظارت بر فعالیتهای غیرشفاف دنبال شود.
بانک مرکزی چطور میتواند کاهش قیمت را ادامه دهد؟
بانک مرکزی بر در اختیار داشتن منابع ارزی و ادامه فروش ارز تأکید کرده است. حالا مهم این است که این سیاست تا چه اندازه در بازار قابل لمس باشد. وقتی ارز به میزان کافی و در زمان مناسب در دسترس متقاضیان قرار بگیرد، فشار ناشی از خریدهای شتابزده میتواند کمتر شود.
یکی از اقدامات مؤثر، تسهیل دسترسی صرافیهای مجاز به ارز و روشن کردن مسیر تأمین نیازهای قانونی مردم است. هرچه خریداران برای تهیه ارز کمتر با ابهام و دشواری روبهرو شوند، انگیزه کمتری برای خرید عجولانه و نگهداری ارز از ترس افزایش بیشتر قیمت خواهند داشت.
اطلاعرسانی منظم درباره وضعیت عرضه و سیاستهای ارزی نیز اهمیت دارد. در شرایطی که خبرهای ضدونقیض به سرعت در بازار میچرخد، نبود اطلاعات روشن میتواند نگرانیها را بیشتر کند. البته اطلاعرسانی زمانی اثرگذار است که با اقدام عملی همراه باشد و فعالان بازار بتوانند نتیجه آن را در روند معاملات ببینند.
در کنار این اقدامات، نظارت بر معاملات غیرشفاف و فعالیتهای سفتهبازانه باید هدفمند باشد. محدودیتهای گستردهای که دسترسی قانونی مردم به ارز را دشوار کند، لزوماً به آرام شدن بازار منجر نمیشود. هدف باید کنترل تخلف و تقاضای غیرمولد، بدون ایجاد مانع برای تأمین نیازهای واقعی باشد.