گزارش مقایسه ای از تورم خوراکیها در ۴۰ روز اخیر؛ همه چیز گران شد، به جز این خوراکی
بازار مواد غذایی همچنان با تورمهای سهرقمی در بسیاری از اقلام روبهرو است.
تازهترین گزارش مرکز آمار ایران از شاخص قیمت مصرفکننده در تیرماه ۱۴۰۵ نشان میدهد اگرچه سرعت رشد قیمت خوراکیها نسبت به خردادماه کاهش یافته، اما بازار مواد غذایی همچنان با تورمهای سهرقمی در بسیاری از اقلام روبهرو است. بررسی آمارها نشان میدهد بخش قابل توجهی از کالاهای اساسی مورد نیاز خانوارها نسبت به تیر سال گذشته بیش از دو برابر گران شدهاند و فشار هزینهای بر سبد معیشت همچنان ادامه دارد.
بر اساس این گزارش، تورم ماهانه گروه «خوراکیها، آشامیدنیها و دخانیات» در تیرماه به ۲.۵ درصد رسید؛ رقمی که نسبت به ۶.۸ درصد در خرداد کاهش محسوسی نشان میدهد. با این حال، تورم نقطهبهنقطه این گروه ۱۲۸.۱ درصد و تورم سالانه آن ۹۷.۵ درصد ثبت شده است؛ به بیان دیگر، خانوارها برای خرید همان سبد خوراکی نسبت به تیر سال گذشته به طور متوسط بیش از دو برابر هزینه پرداخت میکنند.
روغن و چربی؛ همچنان رکورددار گرانی
در میان گروههای اصلی خوراکی، روغنها و چربیها همچنان بیشترین تورم را تجربه کردهاند. تورم نقطهبهنقطه این گروه به حدود ۲۶۱.۵ درصد و تورم سالانه آن به ۱۶۲.۳ درصد رسیده است؛ رقمی که نشان میدهد قیمت انواع روغن خوراکی و چربیها نسبت به سال گذشته بیش از سه و نیم برابر افزایش یافته و این گروه همچنان در صدر جدول گرانی قرار دارد.
مرغ و تخممرغ؛ رشد شدید سالانه، کاهش نسبی در تیر
بازار مرغ و تخممرغ نیز همچنان از گروههای پرالتهاب محسوب میشود. هرچند دادههای تیرماه نشان میدهد قیمت گوشت مرغ و تخممرغ نسبت به خرداد اندکی کاهش یافته، اما در مقیاس سالانه همچنان جهش قابل توجهی دارند. بر اساس آمار، قیمت مرغ نسبت به تیر سال گذشته حدود ۱۹۰ درصد و قیمت تخممرغ بیش از ۲۰۰ درصد افزایش یافته است؛ موضوعی که این دو قلم را در زمره کالاهای با بیشترین رشد قیمت سالانه قرار داده است.
لبنیات؛ افزایش مداوم قیمت کالاهای پرمصرف
گروه شیر، پنیر و سایر لبنیات نیز همچنان با تورم بالا روبهروست. اگرچه سرعت افزایش قیمت این محصولات نسبت به ماههای قبل کمتر شده، اما تورم سالانه و نقطهبهنقطه این گروه همچنان سهرقمی است و افزایش هزینه تولید، نهادههای دامی و حملونقل همچنان بر قیمت شیر، پنیر، ماست و سایر فرآوردههای لبنی اثرگذار است.
حبوبات و سبزیجات؛ بیشترین افزایش قیمت ماهانه
در تیرماه، بیشترین افزایش قیمت ماهانه مربوط به گروه سبزیجات و حبوبات بود که به ۸.۳ درصد رسید. این موضوع نشان میدهد فشار تورمی از کالاهای پروتئینی به سمت محصولات گیاهی نیز گسترش یافته است. در میان اقلام این گروه، برخی انواع حبوبات همچنان روند افزایشی دارند، هرچند شدت افزایش قیمت آنها از روغن، مرغ و تخممرغ کمتر بوده است.
نان و غلات؛ گرانی آرام اما مستمر
گروه نان و غلات نیز در تیرماه ۵.۹ درصد افزایش قیمت ماهانه را ثبت کرد. با توجه به سهم بالای این گروه در سبد مصرفی خانوار، حتی افزایشهای ماهانه محدود نیز تأثیر قابل توجهی بر هزینه زندگی دارد. کارشناسان معتقدند رشد مداوم قیمت آرد، هزینه حملونقل و سایر هزینههای تولید از مهمترین عوامل افزایش قیمت این گروه است.
گوشت قرمز؛ تنها گروه با کاهش قیمت ماهانه
در میان گروههای اصلی خوراکی، گوشت قرمز و گوشت ماکیان تنها بخشی بود که در تیرماه کاهش قیمت ماهانه را تجربه کرد و به طور متوسط ۴.۷ درصد ارزانتر از خرداد عرضه شد. با این حال، این کاهش ماهانه به معنای ارزان شدن گوشت در مقیاس سالانه نیست و قیمت این محصولات همچنان نسبت به سال گذشته در سطح بسیار بالاتری قرار دارد.
مقایسه تورم گروههای اصلی خوراکی
مقایسه آمارهای رسمی نشان میدهد فاصله قابل توجهی میان گروههای مختلف مواد غذایی وجود دارد. روغن و چربیها با اختلاف زیاد در صدر جدول گرانی قرار دارند؛ پس از آن، تخممرغ، مرغ و لبنیات با تورمهای سالانه و نقطهای بسیار بالا قرار گرفتهاند. در مقابل، حبوبات و نان بیشتر از مسیر افزایشهای مستمر ماهانه بر هزینه خانوار اثر گذاشتهاند و گوشت قرمز تنها گروهی است که در تیرماه کاهش قیمت ماهانه را ثبت کرده است. این تفاوتها نشان میدهد اگرچه روند کلی بازار خوراکیها همچنان صعودی است، اما شدت تورم در همه کالاها یکسان نیست.
اقتصاددانان تأکید میکنند کاهش تورم ماهانه از ۶.۸ درصد در خرداد به ۲.۵ درصد در تیر، به معنای کاهش قیمت مواد غذایی نیست؛ بلکه تنها بیانگر کندتر شدن سرعت افزایش قیمتهاست. بنابراین، با وجود آرامتر شدن آهنگ تورم، سطح قیمت کالاهای اساسی همچنان در محدودهای قرار دارد که فشار قابل توجهی بر بودجه خانوار، بهویژه دهکهای کمدرآمد، وارد میکند.
