۵۰خاطره از تاریخ فوتبال|سالهای جشن و سرور
۵۰خاطره از تاریخ فوتبال|سالهای جشن و سرور
روزنامه هفت صبح، تیمور مستور | قهرمانی در بازیهای آسیایی پکن(سال۱۹۹۰) آن هم با غلبه بر کرهجنوبی و کرهشمالی و ژاپن، اعاده حیثیت اعضای نسلی بود که در طول دهه شصت با نامهربانی روبهرو شده بودند. فرصتی بود برای ناصر محمدخانی و شاهرخ بیانی و محمد پنجعلی و حتی سیروس قایقران و فرشاد پیوس که در گذر از سی سالگی و در غروب دوران فوتبال خود معنای قهرمان ملی را درک کنند. فرصتی که از دیگر استعدادهای بزرگ این نسل مثل علیدوستی و درخشان وچنگیز و احدی و برزگری و فریبا، دریغ شده بود. این پیروزیهای بزرگ با حضور استعدادهای نسل بعد مهیا شده بود. با زرینچه و عابدزاده و حسنزاده و محرمی و نامجومطلق و مرفاوی.
در ادامه همین پیروزی بزرگ ملی است که استقلال با غلبه بر تیم قدرتمند السد قطر در دور مقدماتی به داکا میرود برای بازیهای نهایی قهرمانی باشگاههای آسیا در سال ۱۹۹۱٫ این دوره از مسابقات اما با مجموعهای از حوادث رقم خورد که به نفع نماینده ایران بود. نمایندههای عربستان و امارات و کویت و بحرین در اعتراض به حمله عراق به کویت خواستار اخراج تیم الرشید عراق شدند. کنفدراسیون فوتبال آسیا به این موضوع تن نمیدهد. پس این تیمها همگی انصراف میدهند.
در مرحله بعد با بالا گرفتن تنش در خلیج فارس تیم الرشید عراق هم کنار گذاشته میشود و تیمی از اردن جانشین الرشید میشود. خود این تیم اردنی به خاطر عدم دریافت مجوز حرفهای بودن از دور مسابقات اخراج میشود!به اینها اضافه کنید عدم حضور نمایندهای از کرهجنوبی تا متوجه شوید راه استقلال چقدر هموار بوده است.یادتان باشد در دهه هشتاد میلادی تیمهای کرهجنوبی و عراق و کویت و امارات نمایندههای آسیا در جامهایجهانی بودند و عربستان قهرمان دو دوره جامملتهای آسیا در دهه هشتاد و حالا هیچکدامشان نمایندهای در باشگاههای آسیا نداشتند.
هرچه بود در مرحله نهایی استقلال با نمایندگان کرهشمالی و تایلند و محمدان بنگلادش همگروه میشود و در گروه مقابل هم نماینده چین با حریفانی از عمان و اندونزی! استقلال حریفان کرهشمالی و تایلند را شکست میدهد و با محمدان بنگلادش مساوی میکند و در نیمه نهایی حریف اندونزی را شکست میدهد و در فینال بر لیائونینیگ چین غلبه میکند و قهرمان آسیا میشود. صمد مرفاوی با زدن ۵ گل در ۵ بازی، آقای گل مسابقات میشود.
این هم یک فرصت دیگر بود برای لمس یک موفقیت بینالمللی دیرپا برای چنگیز و نعلچگر و مختاریفر و شاهین بیانی و احدی. هرچند اکثر آنها سن و سالی ازشان گذشته بود و عموما به عنوان یار ذخیره در مسابقات شرکت میکردند. تکیه استقلال بر دو مهاجم سرزن توانایش یعنی سرخاب و مرفاوی بود و دروازهبان درجه یکی مثل عابدزاده، مدافعان خوبی مثل رضا حسنزاده وشاهین بیانی که در مرکز دفاع بازی میکردند و خط هافبکی که با حضور قلعهنویی و مهدی فنونیزاده تقویت شده بود و البته شاهرخ بیانی و نامجومطلق را هم در ترکیب داشت. البته که استقلال در هر دو قهرمانی آسیاییاش اقبال بلندی داشته.
قهرمانی اولش با میزبانی در تهران رقم خورد و قهرمانی دومش همزمان شد با تنشهای خلیج فارس و کنارهگیری بسیاری از مدعیان. اما یادمان باشد استقلال برای قهرمانی در آسیا تنها با دو حریف جدی روبهرو شد یعنی السد و لیائونینگ. در گام اول و در گام آخر و این دو تیم قهرمانان آسیا در دو فصل قبلی بودند.السد در سال ۱۹۸۹ و لیائونینگ در سال ۱۹۹۰٫ این را گفتم تا متوجه شوید که استقلال هم تیم بسیار قدرتمندی بوده است. بیجهت نیست که سال بعد هم تا فینال آسیا پیش میرود.
تقدیر روی خوش خود را به پرسپولیسیهای قدیمی هم نشان داد. در همان سال ۱۹۹۱٫ آنها هم در یک جام نوظهور به نام جام در جام آسیا توانستند قهرمان شوند. پرسپولیس حریفی از پاکستان را با گلهای زیاد مغلوب کرد، در دور دوم با اقبالی بلند با کنارهگیری حریف قدر کرهجنوبی روبهرو شد، در نیمه نهایی با الهلال غول بزرگ فوتبال عربستان روبهرو شد که یک تساوی بدون گل در عربستان رقم خورد و در تهران با گل زیبای مجتبی کرمانی از سد حریف عبور کرد.
در بازی فینال حریف، المحرق بحرین بود که در مراحل قبلی العربی قطر و الشباب امارات را شکست داده بود. باز هم بازی رفت در منامه بدون گل مساوی میشود و در تهران با تک گل محمد حسن انصاری فر از یک خطای پشت هجده قدم بر حریف چغر غلبه میکند و قهرمان جام در جام آسیا میشود. عزیزیان دروازهبان بود، پنجعلی و فنونیزاده به همراه فریبرز مرادی و مجتبی محرمی در خط دفاع، عبدی و درخشان و عاشوری و انصاریفر در خط هافبک و پیوس و کرمانی مقدم در خط حمله و البته با مربیگری علی پروین که با دو قهرمانی تیم ملی و پرسپولیس در آسیا حالا در اوج محبوبیت قرار داشت و آن بالای بالا.
در هر دو قهرمانی تاکتیکهای کنترلی و هوشمندانه پروین قابل ردیابی بود و این را هم اضافه کنید که برای درک قدرت رقیبان پرسپولیس یادتان باشد الهلال در سالهای ۱۹۸۷ و ۱۹۸۸ دوبار فینالیست آسیا شده بود و در سال بعد یعنی ۱۹۹۲ به مقام قهرمانی درآسیا میرسد. با شکست دادن استقلال در فینال.
به این ترتیب از مهر سال ۱۳۶۹ تا مهر سال ۱۳۷۰ تیمهای ایرانی هرچه جام در آسیا بود درو کرده بودند. از بازیهای آسیایی پکن تا دو جام باشگاهی آسیا. این موفقیتها با قهرمانی حیرتانگیز پاس در آسیا در سال ۱۳۷۲ تکمیل هم میشود. نسل قدیمی دهه شصت ایران (که دستپروردههای جام تختجمشید بودند) قبل از خاموشی کامل با یاری چهرههای مستعد پس از انقلاب شعلهای میکشند و سپس خاموش میشوند…زمستان فوتبال ایران در راه بود…