افزایش چشمگیر خانمهای لژیونر
افزایش چشمگیر خانمهای لژیونر
روزنامه هفت صبح، نگین باقری| ظهر دیروز، سایتهای عربی خبر دادند که یک زن ایرانی قرار است به زودی برای هدایت تیم ملی فوتسال زنان عراق راهی بغداد شود. آنها در روزهایی که چشم انتظار حضور قویتری در مسابقات غرب آسیا هستند، حضور شهناز یاری را دستاوردی برای خودشان میدانستند. این اولین بار نیست که یک ایرانی برای مربیگری در تیمهای خارجی از کشور خودمان خارج میشود. همین ماه پیش خبر خروج نعیمه ظفر برای هدایت تیم عمان توجهها را به خود جلب کرده بود. قبل از این دو نفر هم بازیکنان زن دیگری عمدتا از رشتههای فوتبال، فوتسال و والیبال روی رفتن پافشاری کرده بودند.
شهناز یاری که حالا اسمش در عراق مطرح شده، اول بازیکن رشته هندبال بود اما عشق فوتسال او را به مربیگری این رشته کشاند. تا امروز هم به جز مربیگری تیم ملی ایران، سرمربی چهار تیم مهم این رشته ورزشی بوده . با این حال او اولین مهمان ایرانی برای فوتسال عراق نیست. سال قبل هم زهرا قلی زاده، بازیکن بابلسری لباس تیم الشیخان این کشور را پوشید. در یکی از بازیهای عراق در سال گذشته این تیم پنج گل وارد دروازه حریف کرد که همه گلهای آن را این بازیکن ارزشمند قدیم مس رفسنجان به نام خود ثبت کرده بود.
سه برابر درآمد بیشتر
از آن طرف در فوتبال هم زهرا قنبری اولین بازیکنی بوده که برای بازی در تیم کرکوک گاز شمال عراق قرارداد بست. سال ۱۳۹۵ وقتی که قنبری از کشور خارج شد، از حضور خود در کرکوک رضایت زیادی نشان داد و گفت که دستمزدش سه برابر بیشتر از ایران شده. وقتی او به ایران برگشت شایعات زیادی وجود داشت که قنبری یک قرارداد ۳۰۰ میلیون تومانی در سال ۱۳۹۹ با تیم وچان کردستان منعقد کرده.
آن زمان این عدد برای بازیکنان زن خیلی رایج نبود و گفته میشد که سقف قراردادها در لیگ برتر ایران برای زنان فوتبال ۴۵میلیون تومان است. حتی بازیکنانی هم بودند که با قرارداد پنج میلیون تومانی در سال ۱۳۹۹ بازی میکردند. هرچند این عددها واقعا ناچیز بود. پنج سال قبلتر از آن جام جم خبرداده بود که میانگین دستمزد بازیکنان زن فوتبال ۱۸ میلیون تومان در سال بوده.
با همه این توصیفات، خبری شدن دستمزد ۳۰۰ میلیون تومانی قنبری در سال ۱۳۹۹ باعث شد که میانگین دستمزدهای این بازیکنان کمی بالاتر برود. پس از قنبری، زمرد سلیمانی و کوهستان خسروی نیز راه لیگ برتر فوتبال بانوان عراق را در پیش گرفتند. یکی از معروفترین بازیکنان زن ایرانی که در رشته فوتبال به عراق رفت، خانم گل ما، یعنی سارا قمی بود. آن زمان گفته میشد سارا قمی بابت بازی در تیم عراقی نزدیک به پنج هزار دلار دستمزد دریافت میکند که رقم بسیار قابل توجهی بوده است.
پول، همه چیز نیست
الهام فرهمندی، بازیکن تیم ملی فوتبال ایران است. احتمالا تصاویر او و کودکش را در ماههای گذشته بارها در رسانهها دیدهاید. او تا به حالا روی نیمکت هیچ تیم خارجی ننشسته اما آنطور که از شایعات و بازیکنهای دیگر شنیده، پول همه چیزی نیست که این زنان را به رفتن واداشته. به گفته این بازیکن گاهی دستمزد آنهایی که میروند از آنهایی که میمانند کمتر هم میشود. برای مثال او بازیکنی میشناسد که در ترکیه با رقم ۱۵۰ میلیون تومان برای یک فصل قرارداد بسته بوده که کف رقم قراردادهای فدراسیون فوتبال ایران برای بازیکنان برتر است.
عراقیها پول بهتری میدهند
بازیکن دیگری که در این باره نظر میدهد گلنوش خسروی است. او توانست در سن ۱۸ سالگی، پس از ۴ سال حضور درخشان در تیم ذوب آهن اصفهان عنوان جوانترین لژیونر تاریخ فوتبال زنان ایران را به دست آورد و راهی لیگ برتر فوتبال زنان ترکیه شود. به گفته خسروی عوامل مختلفی تعیین کننده دستمزد بازیکنان زن هستند. عواملی مانند تیم، کشور مقصد، شرایط خود بازیکن و … او به هفت صبح میگوید که در این زمینه عراق برای فوتبالیستهای ایرانی بهتر هزینه میکند.
ولی اگر بازیکنان به تیمهای ترکیه هم میروند لزوما برای دستمزد بالاتر نیست. بلکه آنها برای بازیکن انرژی بیشتری میگذارند و توجه بیشتری میکنند. زمانی که گلنوش راهی تیم کوناک اسپور ترکیه شد، یاسمن فرمانی و مریم یکتایی هم به لیگهای خارج از ایران پیوستند. یکتایی با بشیکتاش به توافق رسید و فرمانی با شارلوا در بلژیک. یک سال بعد از آنها «سمیرا محمدی»، دروازهبان آذری زبان با «آتاشهیر» قرارداد بست و به دنبال او دو بازیکن دیگر هم (فاطمه قاسمی و فاطمه متولی) با او هم تیمی شدند.
نه فقط عراق و عمان بلکه کویت هم گاهی مقصد ورزشکاران دیگر ایرانی بوده. فوتسالیستهایی مثل فرشته کریمی و نسیمه غلامی و والیبالیستهایی مثل نسترن مقیمی این کشور را برای قرارداد سالهای گذشته خود انتخاب کرده بودند. به غیر از اینها مواردی از قرارداد با بلغارستان (زینب گیوه، والیبالیست) هم بین بازیکنان وجود داشته. همچنین اگرچه سال ۱۳۹۷ صبا سلیمی ابتدا برای بازی در یک تیم عراقی وارد بغداد شد اما سال ۱۳۹۹ به تیمی در آذربایجان پیوست که قبلا بی سابقه بود.
گلاره ناظمی هم داور فوتسال است و هم مسئولیت برگزاری مسابقات فوتبال زنان را در فدراسیون دارد. او میگوید که فدراسیون هیچ وقت از مبلغ دستمزد بازیکنان سوال نمیکند و به همین دلیل نمیداند که آنها معمولا با چه مبلغی قرارداد همکاری با تیمهای خارجی را امضا میکنند ولی تایید میکند که در زمینه فوتسال زنان دستمزد ها در عراق بیشتر از همسایههای دیگر است.
فوتبالیستها به ترکیه، فوتسالیستها به عراق
فاطمه علیپور، سرپرست تیم ملی فوتبال زنان میگوید معمولا زنان فوتبالی به ترکیه و فوتسالی به عراق میروند. فوتبالیستهایی که عازم ترکیه میشوند برای این انتخابشان دلیلی دارند. آنها معتقدند که در لیگ ترکیه شانس بیشتری برای دیده شدن دارند. به خاطر این هم این کشور را انتخاب میکنند تا بعدا بتوانند وارد تیمها و لیگهای اروپایی بشوند. ولی به گفته او از آن طرف عراق چند سالی است که تمرکز بیشتری روی رشته فوتسال زنان گذاشته. اگرچه هنوز در رنکینگ ظاهر نشده اما از نظر تکنیک و سطح بازی خودش را به حد و اندازه تیم ایران رسانده.
دستمزد زنان فوتبالیست: بین ۱۰۰ تا ۷۰۰ میلیون تومان
درباره دستمزد و قراردادهای زنان ورزشکار همه چیز در هالهای از ابهام است. هیچ کسی از دستمزد دیگری خبر ندارد. سرپرست تیم ملی فوتبال زنان ایران میگوید زنان برای این سکوت دلیلی منطقی دارند. به گفته او در حال حاضر تنوع دستمزدها بین بازیکنان بسیار زیاد بوده و این دستمزدها در حتی یک تیم مشترک بین بازیکنان هم همسان سازی نشده. برای همین ممکن است یک بازیکن ۷۰۰ میلیون تومان دریافت کند و دستمزد بازیکن دیگر ۴۰۰ میلیون تومان باشد.
این اختلاف در دستمزدها بار روانی منفی دارد و بر بازیکنان تاثیر بدی میگذارد. برای همین هم برخلاف بازیکنان مرد که قراردادها معمولا به صورت شفاف اعلام و یا حتی درباره آن بزرگنمایی میشود، بازیکنان زن حقوق خودشان را پنهان میکنند. او اسم کسی را نمیآورد اما میگوید دستمزد گرانترین فوتبالیست زن ایرانی ۷۰۰ میلیون تومان بوده. به گفته علیپور این مبلغ برای بازیکنان دیگر از ۱۵۰ تا ۵۰۰ میلیون تومان متغیر است. او میگوید: «مبلغ دستمزد به بومی بودن یا نبودن، ملی پوش بودن یا نبودن و خود باشگاه مربوط میشود.»
جاذبه پرتغال برای زنان والیبالیست
از زنان ایرانی که برای بازی در اروپا به پرتغال سفر کردند، میتوان به مهتاب رحمتی، ملی پوش والیبال اشاره کرد که بعد از یک دوره درخشیدن در ایران با بوآویشتای این کشور قرارداد بست و از قضا یک ایرانی دیگر در یک تیم رقیب در همان کشور به نام نگین شیرتری هم حضور داشت. سال گذشته زهرا مغانی هم در حالی که ۱۸ ساله بود به فصل جدیدی در پورتو پرتغال پیوست. به غیر از او یک مربی و یک بازیکن دیگر هم (سمیرا ایمانی و زهرا مقدم) سال پیش به همین باشگاه پیوستند.
آن زمان شایعاتی وجود داشت که مربی ایرانی پورتو نه تنها هیچ دستمزدی از این باشگاه نگرفته بلکه برای رسیدن به این تجربه، مبلغی هم پرداخت کرده است. علاوه بر او دو بازیکن زن ایرانی هم قبلا وارد لیگ والیبال ترکیه شده بودند. آنها وقتی تصمیم به این انتخاب گرفتند که از تیم خود در ایران دستمزدی دریافت نکردند و همین موضوع ترکیه را اخیرا در بین گزینههای نسبتا جدیتر والیبالیستهای زن ایرانی قرار داده است که برای رسیدن به دستمزد بهتر و شهرت بیشتر، چمدانهای خود را به مقصد همسایه شمال غربی کشور ببندند.