انجمن خبرنگاران خارجی حاشیهساز در ایران
انجمن خبرنگاران خارجی حاشیهساز در ایران
روزنامه هفت صبح، مصطفی آرانی | پخش سریال گاندو که به داستان جاسوسی جیسون رضاییان و برخورد دستگاه امنیتی و قضایی با او میپرداخت بهانهای شد برای ما که پرونده خبرنگاران حاشیهساز و جنجالی رسانههای خارجی در ایران را مرور کنیم.
***جیسون رضاییان***
متولد ۲۵ اسفند ۱۳۵۴ بود. پدرش تقی، ایرانی بود و در سال ۱۹۵۹ از ایران به آمریکا مهاجرت کرده بود. خودش هم تابعیت مشترک ایرانی - آمریکایی داشت. در سال ۲۰۰۹ به ایران آمد و ابتدا برای روزنامههایی مثل «سن فرانسیسکو کرونیکل» یا «مونوکل» مطلب مینوشت تا اینکه در سال ۲۰۱۲ مدیر دفتر روزنامه معتبر واشنگتن پست در تهران شد. او به همراه همسرش یگانه صالحی که عکاس روزنامه نشنال امارات بود ۳۱ مرداد ۱۳۹۳ به اتهام جاسوسی دستگیر شدند. همسرش مدتی بعد آزاد شد، ولی رضاییان به جاسوسی و فعالیت تبلیغی علیه نظام محکوم شد و در نهایت پس از حدود ۱۸ ماه حبس در ۲۶ دی ۱۳۹۴ به همراه سه آمریکایی دیگر در چارچوب مبادله زندانیان آزاد شد.
***توماس ادبرینک***
روزنامه نیویورک تایمز مدتی پیش مدعی شد که خبرنگار این روزنامه در تهران مدتی است که از کار منع شده است. او از سال ۲۰۱۲ برای این روزنامه از تهران گزارش تهیه کرده است. ادبرینک از سال ۲۰۰۲ تا ۲۰۱۲ هم خبرنگار روزنامه NRC Handelsblad مهمترین روزنامه هلند در تهران بوده و از سال ۲۰۰۸ تا سال ۲۰۱۲ هم بهطور همزمان مدیر دفتر واشنگتنپست در تهران شده بود تا اینکه جیسون رضاییان به جای او به این سمت منصوب شده است. ادبرینک متولد ۲۷ ژانویه ۱۹۷۶ است و شهروند هلند به حساب میآید. ادبرینک، همسر نیوشا توکلیان عکاس ایرانی است که از سال ۲۰۰۱ برای نیویورک تایمز و دیگر رسانههای بینالمللی در ایران عکس میگیرد و حالا گزارش شده که مجوز کاری او نیز لغو شده است.
***پریسا حافظی***
متولد سال ۱۹۷۰ است و از ۲۳ سالگی برای رسانههای بینالمللی در ایران فعالیت میکند. در شش سال ابتدایی فعالیتش برای خبرگزاری آناتولی ترکیه، خبرگزاری ANSA ایتالیا و شبکه تلویزیونی NTV ترکیه کار کرد و بعد از آن به رویترز رفت و توانست مدیریت دفتر این خبرگزاری معتبر را در تهران کسب کند. با این حال وقتی در بهمن سال ۱۳۹۱، خبرگزاری رویترز در گزارشی در خصوص زنان نینجای ایرانی، در تیتر خبر، این زنان را «آدمکش» خواند، زنان ورزشکار ایرانی از این خبرگزاری شکایت کردند و با وجود اینکه رویترز مدتی پس از انتشار این خبر، واژه «آدمکش» را از تیتر خود حذف و در نهایت نیز تمامی خبر را حذف کرد؛ پریسا حافظی، در دادگاه به اتهام «فعالیت تبلیغی علیه نظام و نشر اکاذیب به قصد تشویش اذهان عمومی» مجرم شناخته شد و مجوز دفتر رویترز در تهران هم لغو شد.
***رکسانا صابری***
رکسانا صابری متولد ۲۶ آوریل ۱۹۷۷ در داکوتای شمالی از پدری ایرانی و مادری ژاپنی است. او که هماکنون خبرنگار سیبیاس نیوز در لندن است از سال ۲۰۰۳ به ایران آمد و در ابتدا برای شرکت رسانهای Feature Story News یا FSN گزارشهایی را تهیه کرد که بسیاری از شبکههای رادیو و تلویزیونی مشهور جهان آن را پوشش دادند. با این حال وقتی مجوز فعالیت این شرکت در سال ۲۰۰۶ باطل شد، صابری به BBC رفت و خبرنگار دفتر این شبکه در تهران شد. پس از عدم تمدید مجوز خبرنگاری او برای BBC، او به صورت موردی با رسانههایی مثل NPR یا رادیوی عمومی آمریکا همکاری کرد تا اینکه در زمستان سال ۱۳۸۷ به اتهام جاسوسی بازداشت شد. البته او در بهار سال ۱۳۸۸ و در پی برخی رایزنیهای دیپلماتیک آزاد شد و هشت سال حبسی راکه به آن متهم شده بود تحمل نکرد.
***غسانبنجدو***
او را هم باید یکی از روزنامهنگاران حاشیهساز در ایران دانست. البته او مشکلی با حاکمیت و نظام پیدا نکرد. این روزنامهنگار معروف عرب و اهل تونس که متولد ۸ آگوست ۱۹۶۲ بود، مدتی به عنوان رئیس دفتر شبکه الجزیره در ایران فعالیت کرد و پس از آنکه به دفتر بیروت این شبکه تلویزیونی منتقل شد بر سر پوشش حوادث انقلابهای عربی به طور مشخص در سوریه و لبنان با دفتر مرکزی این شبکه مشکل پیدا کرد و از آن استعفا داد و کمتر از یک سال بعد موفق شد شبکهای تلویزیونی به نام المیادین را سرپا کند که نزدیکی قابل توجهی به مواضع ایران در خصوص منطقه دارد. بن جدو، تابعیت ایرانی نیز دارد و همسر او، ندا قهرمانی، یک ایرانی است.
***مازیار بهاری***
متولد سال ۱۹۶۷ در تهران بود و از سال ۱۹۹۸ تا سال ۲۰۱۱، در ایران برای هفتهنامه معتبر آمریکایی نیوزویک گزارش تهیه میکرد. او پس از انتخابات سال ۱۳۸۸ بازداشت شد و بعد از تحمل مدتی زندان در مهر سال ۱۳۸۸ از زندان اوین آزاد و از ایران خارج شد. با این حال او پس از خروج از کشور، بارها مدعی بدرفتاری با خود در زندان شد و کتاب خاطراتی از دوران زندان خود نوشت که پایه ساخت فیلم سال ۲۰۱۴ جان استوارت، به نام گلاب بود.
***کریستین امانپور***
او هیچگاه مدیر دفتر CNN در تهران یا خبرنگار مقیم این شبکه نبوده است اما در دورهای که برای این شبکه به طور مقطعی از تهران گزارش تهیه میکرد فرد حاشیهسازی بود. امانپور متولد ۱۲ ژانویه ۱۹۵۸ در لندن از خانوادهای ایرانی است. او از سال ۱۹۸۳ در شبکه CNN استخدام شده و حدود ۲۰ سال برای این شبکه اخبار بینالمللی به خصوص در مورد نزاعهای جهانی را اغلب به صورت میدانی پوشش داده است. نام برنامه او در سی.ان.ان. به نام خود اوست. امانپور به طور عمده در سال ۱۳۸۵ و به خاطر برخورد نامناسب با برخی خبرنگاران در راهروی مجلس شورای اسلامی مورد انتقاد قرار گرفت هر چند که مصاحبههای او با سه رئیس جمهور ایران هم همیشه جنجالی بوده است.
توضیحات
توماس ادبرینک
توضیحات
کریستین امانپور
توضیحات
رکسانا صابری
توضیحات
جیسون رضاییان



