گفتوگو با شاهدان حادثه سنگباران تولهخرس
گفتوگو با شاهدان حادثه سنگباران تولهخرس
روزنامه هفت صبح ، فرید عطارزاده| | دوسهسال پیش بود که در تجمع اعتراضی به سگکشیهای اهواز که در مقابل سازمان محیط زیست برگزار شد، از تیتر طبقه حساس استفاده کردیم. طعنهای طنزآمیز از واکنشهای سریع طبقه مرفه ایران به مسائل مربوط به سگها و همینطور پاسخگویی سریع مسئولین. چراکه در تجمع آنروز رئیس سازمان محیط زیست از دفتر خود پایین آمد و در جمع معترضین حاضر شد. همان شب پیغامی از یک همکار قدیمی رسید که در انتقاد از این تیتر نوشته بود، در جامعهای که حقوق حیوانات رعایت شود، احترام به حقوق انسانها چندبرابر خواهد بود. هر جامعهای که در مقابل خشونت علیه حیوانات حساس باشد در مقابل خشونت علیه انسانها حساسیتی چندبرابر خواهد داشت.
حرف حساب بود. از آن پس سعی کردیم گزارشهای مربوط به حیوانآزاری را به شکل مناسبتری بازتاب دهیم چراکه این حوادث درواقع نشان از خشونت و نابهنجاریهای رفتاری دارد که میتواند دیر یا زود به شهروندان یک جامعه نیز لطمه بزند(البته اعتراف میکنیم که اخبار مربوط به خشونت حیوانات علیه انسانها را نیز به شکل کامل منعکس میکنیم چراکه حفظ امنیت انسانها و کودکان و فرزندانمان در مقابل حیوانات تکثیرشده و محافظتشده حیات وحش مهمترین اولویت است). بگذریم. در چندسال گذشته قوه قضائیه هم این رابطه بین حیوانآزاری و ترویج رفتارهای پلشت انسانی را مدنظر قرار داده است. آخرینمورد همین حمله به تولهخرس منطقه سوادکوه است که حتما داستانش را میدانید.
آن فیلم چندثانیهای به اندازهای دلخراش بود که کمتر کسی توانست تا آخر آن را ببیند. فیلمی که نشان میداد یک تولهخرس دوساله در منطقه دراسله سوادکوه استان مازندران، هنگامی که همراه مادر خود در حال حرکت بود، از یک تپه به پایین سقوط کرده و… پس از آن برخی حاضران در محل به جانش افتادند و با پرتاب سنگ و چوب این توله خرس را بهشدت کتک زدند. در فیلمی که در شبکهها اجتماعی منتشر شد، صدای زنی میآمد که درحال فیلمبرداری از این سانحه دلخراش است و از مردم آن منطقه میخواهد، جان تولهخرس را نجات دهند… فریادهای او اما بیفایده بود و فعالان محیط زیست در زمانی به محل حادثه رسیدهاند که این تولهخرس بهطرز وحشتناکی زخمی شده و خون بالا میآورده. این حادثه افکار عمومی را تحت تاثیر قرار داد و مردم از یکدیگر میپرسند، دلیل حمله آن افراد به تولهخرس که در روستای «دراسله» رخ داده چه بوده و چه اتفاقاتی در آن روز عجیب رخ داد؟ یکی از فعالان محیطزیست که خودش را به محل حادثه رسانده بود، به هفتصبح از آن اتفاقات و ویدئوی منتشرشده میگوید.
****
آن تماس تلفنی
سهیل اولادزاد، جزو فعالان محیط زیست منطقه سوادکوه است که با تماس مردم محلی خودش را به محل حادثه رسانده بوده. او در توضیح این اتفاق به هفتصبح میگوید: «روز شنبه حدود ساعت چهار بعدازظهر بود که چندنفر از بومیان منطقه با من تماس گرفتند و گفتند یکمورد حیوانآزاری رخ داده است. شرح آن چیزی که میگفتند، خبر از یک فاجعه میداد. نقاط حفاظتشده زیادی در این منطقه وجود دارد و به همیندلیل مردم محلی شماره من و چندنفر دیگر از فعلان محیط زیست را دارند و اگر اتفاقی بیفتد، با ما تماس میگیرند. پس از آنکه درباره شرایط این تولهخرس توضیح دادند، سریعا با محیط زیست منطقه صحبت کردم و درخواست کردم تا محیطبان به منطقه اعزام شود. مردمی که به من زنگ زدند، میگفتند عدهای درحال کتکزدن این تولهخرس هستند و هرچه سریعتر باید به دادشان برسیم. طی تماسی که با محیط زیست منطقه داشتم، گفتند که فقط یک محیطبان در دسترس است و سایر محیطبانان در مناطق دیگری مشغول خدمترسانی هستند. درنهایت با همان یک محیطبان و خودروی سازمان محیط زیست به محل حادثه رفتیم. صحنه بسیار بدی بود… یک تولهخرس را با زنجیر به تیر چراغ بسته بودند که حالت
نیمهبیهوش داشت. از تمام سر و صورتش خون میچکید و یک چشماش نیز کور شده بود و چشم دیگرش نیز تقریبا بینایی نداشت. صورت و بدن این تولهخرس به اندازهای کبود شده بود که تابهحال چنین صحنهای را ندیده بودیم…»
****
داستان آن جماعت خشمگین
این فعال محیط زیست درباره علت حمله آن افراد به تولهخرس میگوید: «همه میگفتند این تولهخرس از کوه به پایین پرت شده و کنار جاده افتاده است. هنوز معلوم نیست علت پرتشدن او چیست و نمیدانیم آیا کسی دنبال تولهخرس بوده یا تیراندازی به سمتشان شده و یا به طور طبیعی به پایین افتاده است. در هر صورت علت ماجرا هرچه که بود، مردم شاهد صحنه پس از مشاهده پرتشدن تولهخرس به سمت او میروند و به شدت کتکش میزنند.» سهیل اولادزاد درباره علت کتکزدن این تولهخرس میگوید: «مردم بسیاری از مناطق روستایی اصولا دیدگاه متفاوتی به حیوانات دارند که در بهوجودآمدن این نگاه واقعا مقصر نیستند و نباید آنها را سرزنش کرد. حیوانات و دامهای بسیاری از مردم روستایی توسط همین حیوانات وحشی خورده میشود و تمام زندگی مردم محلی را بر باد میدهد. مثلا یکی از افرادی که در این فیلمها مشغول کتکزدن تولهخرس است، برادرش ماه پیش توسط حیوانات وحشی دچار ضرر شده بود. ماجرا هم از این قرار بود که یکی از گاوهای بردارش که حدود ۱۵ تا ۲۰میلیون تومان ارزش داشت توسط یک پلنگ خورده شده بود. شاید نیمی از زندگیاش… آن مرد نیز همان زمان به سازمان محیط
زیست میرود و از آنها میخواهد که برای جبران این خسارت به او کمک کنند اما چون قانونی در این زمینه وجود ندارد، کمکی به او نشد.
در بسیاری از کشورها قانونهای مختلفی برای حمایت از دامهای مردمان روستایی وجود دارد تا نسبت به حیوانات وحشی دیدگاه بدی پیدا نکنند و خیالشان راحت باشد که اگر حیواناتشان تلف شد، دولت هزینه آن را جبران میکند. در ایران اما چنین قانونی وجود ندارد و بنابراین برخی اوقات مردم محلی چنان از دست حیوانات وحشی خشمگین میشوند که نمیتوان جلوی آنها را گرفت…»
****
حمل تولهخرس تا محیط زیست
در برخی صحبتهای مسئولان محیط زیست آمده بود که این تولهخرس پس از نجات، توسط مردم محلی حمل شده بود و به همیندلیل در بین راه آسیبدیده و تلف شده بود. این فعال محیط زیست این ادعا را رد میکند و میگوید: «این تولهخرس را من با آن محیطبان محیط زیست توسط خودروی محیط زیست حمل کردیم و چنین ادعایی درست نیست. متاسفانه مسئولان محیط زیست از دست ما ناراحت هستند که این موضوع رسانهای شده… اگر محیط زیست مازندران امکانات مناسبی داشت، قطعا این تولهخرس زنده میماند. کل این منطقه تنها یک دامپزشک معتمد دارد و تجهیزاتشان نیز بسیار کم است. در حدود یکساعتونیم طول کشید تا ما تولهخرس را به منطقهای ببریم که محیط زیست به ما گفته بود(نقاحتگاه حیوانات سمسکنده). هرچه به صورت تلفنی گفتیم تا آن منقطه راه زیاد است و برای درمان تولهخرس مناسب نیست اما به حرف ما گوش ندادند. ما یکساعتونیم در راه بودیم و وقتی به آنجا رسیدیم هنوز دامپزشک نیامده بود! چنددقیقهای را منتظر ماندیم تا دامپزشک آمد و در این زمان تولهخرس تلف شد…»
****
زنی که فیلم گرفت
همانطور که گفته شد در فیلم منتشرشده از این حادثه دلخراش، صدای زنی میآید که فیلم میگیرد و از مردم برای نجات این تولهخرس کمک میخواهد. پخششدن این فیلم تاثیر زیادی در دیدهشدن این اتفاق توسط افکار عمومی داشت و مردم در شبکههای اجتماعی دنبال این زن میگردند. سهیل اولادزاد درباره این زن میگوید: «او یکی از افرادی بود که خبر این حادثه را به ما داد ولی متاسفانه الان بهخاطر تهدیدهایی که شده ترجیح میدهد صحبتی نکند. برخی افراد درحال تهدید ما هستند که انتشار این فیلم آبروی آنها را برده و میخواهند انتقام بگیرند. متاسفانه آن زن درحال حاضر بسیار ترسیده و ما نیز نمیدانیم چه کار کنیم.»
****
دستگیری یکی از ضاربان
دادستان عمومی و انقلاب سوادکوه در گفتوگو با میزان، از دستگیری متهم به اتلاف یک قلاده تولهخرس در این شهرستان خبر داد. رسول محمدی در این خصوص گفت: «پرونده قضایی برای ضاربان این تولهخرس در دادسرای عمومی و انقلاب شهرستان سوادکوه تشکیل و با پیگیری عوامل انتظامی یکی از متهمین شناسایی و دستگیر شد. پرونده متهم برای انجام تحقیقات تکمیلی در یکی از شعبات دادسرای عمومی و انقلاب سوادکوه در حال رسیدگی است.» همچنین رئیس اداره محیط زیست سوادکوه نیز گفته: «ضرب و شتم منجر به تلفشدن حیوان در قالب جرم شکار قرار دارد و شکار تنها در استفاده از سلاح محدود نمیشود. بر طبق مصوبه شورای عالی محیط زیست که تعرفه کشتن حیوانات را تعیین کرد، برای خرس قهوهای هم ضرر و زیان ۵۰میلیون تومانی را همراه با مجازات قضایی در نظر گرفت.»
****
چرا حیوانآزاری جرم نیست؟
ماجرا اینجاست که هنوز «حیوانآزاری» به صورت جرم درنیامده. لایجه منع حیوانآزاری که توسط دولت نوشته شده هنوز در مجلس بررسی نشده و فعالان محیط زیست سالهاست بهدنبال تصویب آن هستند. کسی هم نمیداند چرا تصویب نمیشود و از آذرماه سال گذشته که گفتند به زودی در صحن مجلس مطرح خواهد شد، بازهم اتفاقی رخ نداد. بنابراین فعلا برای مجازات حیوانآزارها طبق قوانین قبلی عمل میشود که فقط شکار غیرمجاز جرم محسوب میشود. ماده ۶۷۹ قانون مجازات اسلامی درباره مجازات حیوانآزاری است. بر این اساس، «هرکس به عمد و بدون ضرورت حیوان حلالگوشت متعلق به دیگری یا حیوانی که شکار آنها توسط دولت ممنوع اعلام شده است را بکشد یا مسموم یا تلف یا ناقص کند، به حبس از نود و یک روز تا ششماه یا جزای نقدی از یکمیلیون و پانصدهزار ریال تا سهمیلیون ریال محکوم خواهد شد.» همچنین طبق ماده ۶۸۰ قانون مجازات اسلامی هرکس برخلاف مقررات و بدون مجوز قانونی اقدام به شکار یا صید حیوانات و جانوران وحشی حفاظتشده کند، به حبس از دو تا ۱۰سال محکوم خواهد شد. با همین قوانین نیز ولی تابهحال حکمهای قابل توجهی برای حیوانآزارها صادر شده است. مثلا در سال
۱۳۹۰ که در سمیرم چند تولهخرس بهطرز فجیعی مورد آزار قرار گرفتند، مجرمان به ۱۸ماه حبس محکوم شدند. چندمورد نیز در سال گذشته در نقاط مختلف کشور بود که برخی خودروها با بستن سگهایشان به پشت خودرو آنها را به زمین میکشیدند. همه این موارد با شناسایی شدند و جرمهایی مانند جریمه نقدی و حبس برای آنها در نظر گرفته شد.
--------
*این مطلب در روزنامه هفت صبح ۲۸ خرداد ۱۳۹۸ منتشر شده است
*توجه : انتشار این مطلب مشمول قانون کپیرایت میباشد. انتشار متن کامل یا بخشی از آن در وبسایتها و کانالها با پیگیری قانونی مواجه خواهد شد.