تهران چقدر برای رویارویی با زمستان آماده است؟
تغییر رفتار مردم در روزهای بارانی و برفی؛ در این روزها با کاهش استفاده از موتورسیکلت و افزایش استفاده از خودروهای شخصی تکسرنشین روبهرو میشویم
هفت صبح | با نزدیک شدن به فصل زمستان و پیشبینی بارشهای سنگین در ماههای پیشرو، پلیس راهور تهران بزرگ و شهرداری تهران رزمایشی مشترک برای آمادگی بیشتر و رویارویی با بحرانهای احتمالی برگزار کردند. در حقیقت پیشبینی تغییر الگوی بارشها در سال جاری و حجم برف و باران بیش از حد معمول مستلزم این است که دستگاههای مرتبط از هم اکنون اقدامات پیشگیرانه را برای مواجهه با آب گرفتگی و بروز بحرانهای احتمالی و کاهش گرههای ترافیکی در مسیرهای حساس شهر انجام دهند. موضوعی که این سوال را مطرح میکند که واقعا تهران چقدر برای رویارویی با زمستانی پربارش آماده است؟
آمادگی ۳۰ درصدی که باید فعال شود
سردار ابوالفضل موسویپور، رئیس پلیس راهور تهران بزرگ در حاشیه این رزمایش درباره سطح آمادگی نیروها گفته، پلیس در حال حاضر در وضعیت آمادگی ۷۰درصدی قرار دارد و اگر وضعیت نارنجی اعلام شود، این آمادگی به 100درصد میرسد و همه نیروها در مناطق مختلف شهر مستقر میشوند.این عدد، میتواند به معنای آن باشد که هنوز بخشی از ظرفیت پلیس هنوز به خیابان نیامده و منتظر اعلام وضعیت است. در سالهای گذشته هم همین شکل بوده؛ تفاوت میان یک بارش مدیریتشده و یک بارش بحرانی، معمولاً در همان چند ساعت اول مشخص میشود، همانجا که تصمیم گرفته میشود چند نفر و چه تجهیزاتی وارد میدان شوند.
موسویپور به نقطههای ضعیف جغرافیایی شهر هم اشاره میکند. به گفته او نوار شمالی تهران، بهویژه محدوده بزرگراه شهید همت به سمت شمال، در زمان بارشها بیشتر تأثیر میگیرد و مشکلات ترافیکی در بخشهایی از مناطق ۳ و ۴ و همچنین منطقه یک بالا میرود. این تقسیمبندی تصادفی نیست؛ شیب زمین، ارتفاع و حجم تردد در این محدودهها همان چیزی است که هر سال اول از همه خودش را نشان میدهد.
یکی از نکتههای کمتر گفتهشده در این رزمایش، تغییر رفتار مردم در روزهای بارانی و برفی است. رئیس پلیس راهور تهران بزرگ میگوید که در این روزها با کاهش استفاده از موتورسیکلت و افزایش استفاده از خودروهای شخصی تکسرنشین روبهرو میشویم و همین میتواند به ایجاد گرههای ترافیکی منجر شود.برای همین، در این رزمایش از استقرار پیشدستانه نیرو و تجهیزات در نقاط حساس ترافیکی صحبت میشود؛ یعنی ماشینآلات پیش از بروز مشکل در نقطه خودشان مستقر شوند، نه اینکه بعد از قفل شدن مسیر دنبال راه بیفتند. سردار موسویپور در این باره به هماهنگی میان پلیس، شهرداری و معاونت حمل و نقل اشاره میکند و میگوید اقدامات باید هماهنگ و هدفمند انجام شود. او در عین حال اعلام میکند که نیروهای پلیس در زمان بارش برف در محلهای دپوی شن و ماسه حاضر میشوند و بر هدایت تجهیزات به نقاط حساس نظارت میکنند.
پیشنهاد ایجاد پایانه در ۱۴ ورودی
بخش دیگری از صحبتهای موسویپور به موضوعی برمیگردد که مستقیم به زمستان ربط ندارد، اما همه چالشهای زمستان را سنگینتر میکند. او میگوید در سالهای گذشته محدوده پیرامونی تهران عملاً به شهرهایی مانند کرج و قم و شهرهای اطراف گسترش پیدا کرده و اکنون پنج استان در ارتباط مستقیم با تهران قرار دارند. نتیجه این است که بخش قابل توجهی از ترافیک پایتخت از ساکنان تهران نیست.
به گفته او در ساعات ابتدایی روز حجم سنگینی از خودروها از ۱۴ورودی پایتخت، بهویژه از سمت غرب، وارد شهر میشوند. تهران نزدیک به ۱۰ میلیون نفر جمعیت ثابت و حدود چهار میلیون نفر جمعیت شناور دارد و این جمعیت هر روز در حال جابهجایی است؛ از جنوب به شمال، از غرب به شرق و برعکس. پردیس، مراکز اشتغال غرب تهران، کارخانههای ایران خودرو و سایپا هم مقصدهای همیشگی همین سفرها هستند.
او میگوید مدیریت این وضعیت نیازمند برنامهریزی در سطح دولت است و وزارتخانههای مختلف باید همکاری کنند، چون این سفرهای طولانی روزانه علاوه بر تراکم ترافیکی، مصرف سوخت و آلودگی هوا را بالا میبرد و وقت شهروندان را میگیرد.راهکار وی هم طرحی است که بر ایجاد پایانه در ۱۴ ورودی شهر تهران تاکید دارد. ایده این است که کسی که با خودروی شخصی وارد پایتخت میشود، خودرویش را در پارکینگ این پایانهها بگذارد و ادامه مسیر را با حمل و نقل عمومی برود.
سردار موسویپور به ظرفیت پارکینگ ورزشگاه آزادی هم اشاره میکند و میگوید: در روزهای شنبه تا چهارشنبه که معمولاً مسابقات فوتبال برگزار نمیشود، میتوان از ظرفیت پارکینگ ورزشگاه آزادی برای توقف خودروهای ورودی استفاده کرد. در مراسم تشییع و وداع با پیکر رهبرشهید عزیزمان نیز از این ظرفیت استفاده شد.در این محدوده از ظرفیت ورزشگاه تختی و ایستگاه متروی نزدیک به آن استفاده کردهایم. با اجرای چنین طرحهایی میتوان سفرهای درونشهری را تا حدودی مدیریت کرد و از میزان تردد و تراکم خودروها در داخل شهر کاست.
۱۲۲ میلیمتر باران در شهرک قائم و درسی که گرفته شد
بخش دیگری از صحبتهای شنگی به بارشهای هفتههای گذشته برمیگردد؛ بارشهایی که به گفته او در شش تا هفت سال اخیر کمسابقه بوده است. او میگوید فقط در شهرک قائم واقع در منطقه یک، حجم بارندگی به ۱۲۲ و ۸ دهم میلیمتر رسید.این عدد وقتی معنا پیدا میکند که آن را با شهرهای دیگر مقایسه کنیم. به گفته او در شماری از شهرهایی که با آبگرفتگی و سیلاب روبرو شدند، میزان بارندگی بین ۲۲ تا ۷۰ میلیمتر ثبت شده بود. در تهران اما لایروبی کانالهای اصلی، پاکسازی رسوبات و همکاری پلیس راهور و دستگاههای امدادی و خدماتی باعث شد بارندگیها به بحران و حادثه خاصی منجر نشود.
شنگی به پیشبینی کارشناسان هواشناسی و دانشگاهیان درباره وضعیت بارش در سه سال پیش رو هم اشاره میکند و میگوید بعد از حدود شش تا هفت سال خشکسالی، اکنون شاهد بارشهای قابل توجه هستیم و باید متناسب با این شرایط آماده باشیم. به گفته او سازمان مدیریت پسماند به عنوان مجموعه تخصصی حوزه مدیریت بارشها، نشستهای متعددی برگزار کرده و سناریوهای مختلف بارندگی و برف را بررسی و تمرین کرده است.
او در خصوص مناطق شمالی تهران نیز تاکید میکند که به دلیل شدت و حجم بالاتر بارش در این محدودهها، تمهیدات ویژهای در نظر گرفته شده و شهرداران این مناطق با همراهی خدمات شهری و پلیس راهور هماهنگیهای لازم را انجام دادهاند.حالا باید منتظر ماند و دید که آیا این طرحها و برنامهریزیهای انجام شده میتواند تهرانی آرام و بهدور از گرفتگیهای آبی معابر و بروز سیل را برای شهروندان فراهم کند یا مانند سالهای قبل، همچنان شاهد گره خوردن زندگی مردم با اولین بارشهای شدید و جدی زمستانه خواهیم بود!
۱۲ هزار نیرو و هزار و ۳۸۱ خودرو؛ روایت معاونت خدمات شهری
در رزمایش مشترک پلیس راهور تهران بزرگ و شهرداری تهران برای آمادگی بیشتر و رویارویی با بحرانهای احتمالی، غلامرضا شنگی، سرپرست معاونت خدمات شهری و محیط زیست شهرداری تهران، خبر از آماده باش بیش از ۱۲ هزار نیروی انسانی و هزار و ۳۸۱ دستگاه خودرو برای مدیریت بارشهای زمستانی و برفروبی معابر پایتخت در زمستان امسال داد. وی به نحوه سازماندهی این امکانات هم اشاره میکند و میگوید محل استقرار خودروهای مکانیزه، نیروهای انسانی و تجهیزات بر بستر سامانه اطلاعات جغرافیایی (GIS) و با همکاری پلیس راهور جانمایی شده است. یعنی برای هر نقطه از پیش تعیین شده که چه ماشینی و چه نیرویی کجا مستقر شود.