بازار خودرو در ایران این روزها شبیه صحنهای است که در آن واردات روی کاغذ آزاد و در عمل قفل است. تازهترین ابلاغیه گمرک درباره واردات خودرو برای ایرانیان مقیم خارج، بیشتر از آنکه راهی باز کند، یک دیوار تازه ساخته است. شرط اقامت، شرط مالکیت قبلی خودرو، محدودیت ثبت سفارش و واردات بدون انتقال ارز… همه کنار هم واردات واقعی را عملاً غیرممکن میکند.
در حالی که قیمت خودروهای داخلی هر روز رکورد میزند، واردات که قرار بود تنظیمکننده بازار باشد، در لابهلای آییننامهها گیر کرده. سالهاست همین داستان تکرار میشود. پشت این مقاومتها یک حقیقت تلخ پنهان است؛ انحصاری که نمیخواهد شکسته شود و منافعی که اجازه نمیدهد خودروهای کارکرده خارجی وارد بازار شوند و قیمتها را واقعی کنند.
بهانهها همان همیشگیاند؛ جلوگیری از خروج ارز، حمایت از تولید داخل، اما اگر اینها دغدغه واقعی بود، واردات محدود و بدون انتقال ارز باید سالها پیش آزاد میشد. نتیجه این تناقض قیمتهای نجومی خودروسازان بدون رقیب خارجی است و دولت پشت آییننامههایی پنهان میشود که در عمل هیچ تغییری در بازار ایجاد نکند.