داورانی که قهرمان لیگ برتر را عوض کردند!

روزنامه هفت صبح، نادر نامدار | محمدرضا اکبریان پنجشنبه شب در یک گفتوگوی تلویزیونی اعتراف کرد که اشتباهش در مردود اعلام کردن گل استقلال مقابل صنعتنفت آبادان باعث شد تا این تیم در هفته آخر لیگ هجدهم از کورس قهرمانی لیگ عقب بماند. این البته اولین باری نبود که یک اشتباه، در سرنوشت لیگ برتر تاثیر میگذارد و داوران آن بازیها هم اعتراف مشابه اعتراف اکبریان نداشتهاند. ماجرای این اشتباهات تاثیرگذار را مرور میکنیم.
*** لیگ سیزدهم: فولاد خوزستان-پرسپولیس
در این دوره از لیگ برتر، رقابت قهرمانی بین پنج تیم فولاد خوزستان، پرسپولیس، نفت تهران، سپاهان اصفهان و استقلال در جریان بود. این پنج تیم تقریبا در همان پایان نیمفصل اول حساب خود را از سایر تیمها جدا کردند و از هفته بیستم کاملا مشخص بود که یکی از آنها قهرمان خواهد شد. تا هفته بیست و یکم، استقلال در صدر بود و پرسپولیس و فولاد در تعقیب این تیم بودند. در هفته بیست و دوم پرسپولیس در اهواز مهمان فولاد بود. در این بازی شاگردان دایی نمایش خوبی داشتند و زودتر از میزبان خود به گل رسیدند.
سیدمهدی سیدصالحی در دقیقه ۳۳ گل برتری پرسپولیس را زد اما فولاد یک دقیقه بعد توسط اسماعیل شریفات گل مساوی را زد. بازی با حملات دو تیم در نیمه دوم ادامه داشت اما اتفاق بزرگ در دقیقه ۸۹ رخ داد. سانتر زمینی اسماعیل شریفات را نیلسون با نوک انگشتان خود دفع کرد و توپ پس از برخورد به یکی از مدافعان پرسپولیس بلند شد و به دست آرش افشین که کاملا باز بود برخورد کرد و مقابل پای او افتاد و او هم با ضربهای سریع گل دوم فولاد را به ثمر رساند.
اعتراض پرسپولیسیها به داور فایدهای نداشت اما مرور صحنه آهسته گل نشان میداد که داور باید در این صحنه خطای هند افشین را اعلام میکرد که این کار را نکرد و در نهایت بازی با نتیجه ۲بریک به سود فولاد به پایان رسید. این بازی البته در هفته بیست و دوم برگزار شد اما اگر به جدول نهایی لیگ سیزدهم نگاه کنیم متوجه میشویم که اشتباه داور یعنی یدالله جهانبازی کاملا در تعیین سرنوشت قهرمان لیگ سیزدهم تاثیرگذار بوده!
در پایان این دوره از لیگ برتر، فولاد خوزستان با ۵۷ امتیاز قهرمان شد و پرسپولیس با ۵۵ امتیاز در رده دوم قرار گرفت. در واقع اگر گل افشین در بازی فولاد و پرسپولیس مردود اعلام میشد، در جدول نهایی لیگ برتر، فولاد ۵۵ امتیازی میشد و پرسپولیس ۵۶ امتیازی! و طبیعتا جای قهرمان و نایبقهرمان عوض میشد.
*** لیگ چهاردهم: تراکتورسازی-نفت تهران
چهاردهمین دوره لیگ برتر یکی از جذابترین ادوار تاریخ این مسابقات است. برای اینکه حساسیت و رقابت نزدیک تیمها در این دوره از لیگ برتر را درک کنید بدانید که تکلیف قهرمان این مسابقات حتی تا دقایقی پس از پایان رسمی مسابقات هم هنوز دقیقا مشخص نبود که کدام تیم قهرمان شده است. قبل از بازیهای هفته آخر تراکتورسازی و نفت تهران با ۵۷ امتیاز اول و دوم بودند و در هفته آخر باید در تبریز به مصاف هم میرفتند.
سپاهان هم ۵۶ امتیازی بود و در آخرین بازیاش میزبان سایپا بود. برنده بازی تبریز بیشک قهرمان لیگ چهاردهم میشد و تساوی این بازی و البته پیروزی سپاهان بر سایپا هم میتوانست تیم اصفهانی را قهرمان کند. در بازی تبریز، ابتدا نفت تهران از میزبان پیش افتاد اما لوسیانو ادینیو بازی را به تساوی کشاند و آندو تیموریان با گل خود در وقتهای تلف شده نیمه اول، تراکتور را برنده به رختکن فرستاد. تراکتور در دقیقه ۶۰ گل سوم خود را توسط بهزادی کریمی زد و به نظر میرسید قهرمانی این تیم قطعی شده باشد اما سه دقیقه بعد علیرضا فغانی در تصمیمی عجیب و سختگیرانه تیموریان را اخراج کرد.
چند دقیقه بعد علی قربانی گل دوم نفت را زد. بعد از این گل، فغانی یک اشتباه بزرگ دیگر علیه تراکتورسازی مرتکب شد و پنالتی واضح روی فرید بهزادی کریمی را نادیده گرفت و چند دقیقه بعد، پادوانی روی اشتباه حامد لک گل سوم تیمش و گل تساوی بازی را به ثمر رساند. در بازی همزمان هم سپاهان ۲برصفر ساسپا را شکست داد و با تساوی بازی تبریز به شکلی ناباورانه قهرمان لیگ چهاردهم شد.
هرچند اخبار اشتباهی که به تبریز رسیده بود باعث شده بود تا تراکتوریها به گمان تساوی در اصفهان، تیمشان را قهرمان بدانند و برای چند دقیقهای جشن قهرمانی را در ورزشگاه یادگار امام برگزار کنند. در آن بازی هرچند تونی اولیویرا هم تصمیمات فنی اشتباهی داشت اما عامل اصلی قهرمان نشدن تراکتورسازی، اشتباهات تاثیرگذار فغانی به ضرر این تیم بود.
*** لیگ هجدهم:پدیده-سپاهان و صنعتنفت-استقلال
در هفتههای پایانی لیگ هجدهم، پرسپولیس چند نتیجه بد گرفت و فاصلهاش در صدر جدول با رقیبان کم شد. کار به جایی رسید که در پایان هفته بیست و هشتم، شاگردان برانکو با ۵۷ امتیاز صدرنشین بودند و سپاهان با ۵۴ امتیاز در تعقیب این تیم. استقلال هم با ۵۳ امتیاز در رده سوم قرار داشت و کورسوی امیدی هم برای قهرمانی پیدا کرده بود. بازیهای هفته بیست و نهم به صورت همزمان برگزار شد. پرسپولیس در تهران میزبان ماشینسازی تبریز بود، پدیده در مشهد به مصاف سپاهان میرفت و استقلال هم باید در آبادان با صنعتنفت بازی میکرد.
در همان دقیقه سه بازی مشهد، علیرضا فغانی یک اشتباه تاثیرگذار دیگر در تاریخ لیگ برتر! انجام داد و یک خطای پنالتی اشتباه به سود پدیده اعلام کرد تا سپاهان از میزبانش عقب بیفتد. بازی در نیمه دوم با گل مساوی سپاهان ادامه یافت و درخشش فوقالعاده پیام نیازمند باعث شد تا سپاهان یک امتیاز از این بازی به دست بیاورد اما اگر پنالتی اشتباه پدیده نبود، این احتمال وجود داشت که سپاهان در مشهد برنده شود و با توجه به تساوی خانگی پرسپولیس مقابل ماشینسازی، اختلاف این دو تیم در بالای جدول به یک امتیاز برسد.
اما این تنها اشتباه تاثیرگذار هفته بیست و نهم نبود. در نیمه دوم بازی آبادان هم استقلال توانست توسط روحالله باقری به گل برتری برسد اما تیم داوری به بهانه اینکه توپ قایدی قبل از رسیدن به باقری از خط عرضی زمین گذشته بود، گل استقلال را مردود اعلام کرد. اتفاقی که شخص محمدرضا اکبریان هم به آن اعتراف کرد. البته فوتبال ذاتا ورزشی غیرقابل پیشبینی ست و حتی اگر گل استقلال در دقایق پایانی این تیم را در نظر بگیریم، واریز سه امتیاز آن مسابقه به حساب این تیم تضمین شده نبود و چه بسا برزیلیهای ایران موفق میشدند نتیجه این دیدار را به نفع خود رقم بزنند.
اما در صورت پیروزی استقلال مقابل صنعتنفت، این تیم در هفته پایانی هم شانس قهرمانی داشت. موضوعی که ممکن بود از نظر ذهنی نیز پرسپولیس را تحت فشار بگذارد. زیرا استقلال در ورزشگاه آزادی باید به مصاف سپیدرود انتهای جدولی میرفت و پرسپولیس در جم، روی کاغذ بازی سختتری مقابل پارس جنوبی داشت. درضمن شانس قهرمانی سپاهان در هفته پایانی هم هنوز کاملا از بین نرفته بود و پرسپولیس سایه دو تیم تعقیب کننده را پشت سرش احساس میکرد و قطعا در جم فشار بیشتری را تحمل میکرد.
البته این دو اشتباه به اندازه قبلیها در سرنوشت قهرمانی پرسپولیس تاثیرگذار نبود اما همزمانی آنها در هفته ماقبل پایانی به شدت جنجالی و سوالبرانگیز شد و حرف و حدیثهایی را هم به وجود آورد و حتی باعث شد فرهاد مجیدی مصاحبههای طوفانی انجام دهد و مدعی شود که در آن روز شاهد یک فوتبال کثیف در ایران بوده است.