به گزارش هفت صبح، در دور جدید واردات خودرو، یکی از کراساوورهایی اروپایی که به ایران آمده است، SEAT Ateca است؛ کراساوور اسپانیایی که بر پایه پلتفرم و مشخصات فنی محصولات Volkswagen توسعه یافته و نسخهای با نشان اسپانیایی از تکنولوژی فولکسواگن میدانند.
آتکا از نظر کیفی، طراحی و سطح تجهیزات، خودرویی قابلقبول و همسطح بسیاری از کراساوورهای اروپایی بازار جهانی است. با این حال، واقعیت بازار ایران نشان میدهد که این خودرو نهتنها موفق ظاهر نشد، بلکه بهسختی میتوان نمونهای از آن را در خیابانهای کشور مشاهده کرد.
پرسش اصلی اینجاست: چرا یک کراساوور اروپایی با پشتوانه فنی فولکسواگن در ایران شکست خورد؟
قیمتگذاری؛ متهم ردیف اول
بدون شک، علت اصلی عدم موفقیت آتکا نه در کیفیت یا برند، بلکه در قیمتگذاری عجیب و نامتناسب با بازار ایران است.
در نخستین دور عرضه، این خودرو با قیمت بیش از ۵ میلیارد تومان وارد بازار شد؛ رقمی که آن را در جایگاهی قیمتی بسیار بالاتر از بسیاری از رقبای مستقیمش قرار میداد. این در حالی بود که کراساوورهایی همچون تویوتا کرولاکراس، نیسان قشقایی، اشکودا کاروک، تانک 300 و...، با قیمتهایی بهمراتب پایینتر در بازار عرضه میشدند.
در چنین شرایطی، طبیعی بود که مشتری ایرانی، با بودجهای در این سطح، سراغ گزینهای برود که یا برند شناختهشدهتری داشته باشد یا ارزش خرید بالاتری ارائه دهد. نتیجه آن شد که آتکا در دور نخست فروش، عملاً با استقبال قابلتوجهی مواجه نشد.
رکوردشکنی در گرانی
اما آنچه بیش از شکست اولیه فروش، توجه بازار را جلب کرد، افزایش قیمت اخیر این خودرو بود؛ افزایشی که رکورد گرانی خودرو وارداتی را با اختلاف زیادی جابهجا کرد.
شرکت خودروسازان راین شرایط فروش جدید این خودرو را ویژه اسفندماه ۱۴۰۴ اعلام کرد که بر اساس آن، قیمت نهایی آتکا جهشی قابلتوجه داشته است:
- قیمت قبلی: ۵,۱۸۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان
- قیمت جدید: ۹,۲۹۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان
- میزان افزایش: ۴,۱۱۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان
به این ترتیب، بهای این کراساوور اسپانیایی از مرز ۹ میلیارد تومان عبور کرده است؛ رقمی که حتی در میان خودروهای وارداتی نیز کمسابقه محسوب میشود.
این درحالی است که با همین قیمت در بازار امروز، خودروهای صفر کیلومتری ازجمله، وویا فری، تویوتا راو4 هیبرید، تویوتا کمری هیبرید، بی ام و ix1، هوندا CR-V، رنو کولئوس و... در دسترس هستند که نسبت به خودرو سئات برندهای معتبر و شناختهتر شدهتری هستند.
اگرچه افزایش نرخ ارز و رشد هزینههای جانبی واردات، قیمت تمام خودروهای وارداتی را بالا برده، اما آتکا در این میان رکورددار جهش قیمتی شده است؛ جهشی که عملاً آن را به خودرویی خارج از دسترس حتی بسیاری از خریداران متمول تبدیل میکند.
سایه یک برند رو به افول
عامل دیگری که برخی فعالان بازار به آن اشاره میکنند، وضعیت برند سئات در سطح جهانی است. شرکت SEAT طی سالهای اخیر با چالشهای ساختاری مواجه شد و تمرکز گروه فولکسواگن به سمت توسعه برند Cupra معطوف شد؛ برندی که عملاً بهعنوان جانشین محصولات اسپرت و حتی بخشی از سبد سئات معرفی شد.
هرچند سئات بهطور کامل از میان نرفته، اما کاهش تمرکز بر توسعه این برند و برجسته شدن کوپرا، این ذهنیت را در برخی بازارها ایجاد کرده که آینده سئات چندان روشن نیست.
در بازار ایران نیز، زمانی که خریدار با برندی مواجه میشود که آینده آن مبهم به نظر میرسد، طبیعی است که نسبت به تأمین قطعات، خدمات پس از فروش و حفظ ارزش خودرو در بلندمدت تردید داشته باشد.
غیبت طولانی خودروسازان راین
نکته دیگر به شرکت عرضهکننده بازمیگردد. خودروسازان راین که در دهههای ۸۰ و ۹۰ شمسی در حوزه مونتاژ فعالیت قابلتوجهی داشت، سالها از فضای اصلی بازار دور بود. بازگشت این شرکت با سئات آتکا و همچنین عرضه سه تیپ از Volkswagen ID.4 همراه شد، اما این غیبت چندساله باعث شد جایگاه برند در ذهن مشتریان تضعیف شود.
در بازار امروز که رقابت شدید است و خریداران نسبت به خدمات پس از فروش حساستر از گذشته شدهاند، سابقه وقفه در فعالیت میتواند بهعنوان یک ریسک تلقی شود.
سئات آتکا، شکستی از جنس قیمت
در نهایت، اگر بخواهیم دلایل شکست سئات آتکا در بازار ایران را جمعبندی کنیم، باید گفت کیفیت و اصالت اروپایی آن هرگز زیر سؤال نبوده است. مشکل اصلی، عدم تناسب قیمت با جایگاه برند و رقبا بوده؛ چه در عرضه نخست با برچسب ۵ میلیاردی و چه اکنون با عبور از ۹ میلیارد تومان.
در بازاری که حتی برندهای خوشنامتر با قیمتهای پایینتر برای جلب مشتری تلاش میکنند، تعیین چنین ارقامی برای آتکا بیش از آنکه نشانه ارزش افزوده باشد، آن را به گزینهای حاشیهای تبدیل کرده است.
به این ترتیب، سئات آتکا نهتنها در فروش موفق ظاهر نشد، بلکه با افزایش قیمت اخیر خود، رکوردی تازه در گرانی خودروهای وارداتی ثبت کرد؛ رکوردی که احتمالاً بیش از پیش آن را از خیابانهای ایران دور نگه خواهد داشت.
