محسن دهنوی سخنگوی مجمع تشخیص مصلحت نظام در حساب کاربری خود در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «طبق اصل ۱۱۱قانون اساسی تا تعیین رهبر جدید، شورای موقت رهبری متشکل از رئیسجمهور، رئیس قوه قضاییه و یکی از فقهای شورای نگهبان تشکیل میشود.
مجمع تشخیص «آیتالله اعرافی» را بهعنوان عضو شورا برگزید تا رهبری بدون وقفه ادامه یابد و مجلس خبرگان در اسرع وقت رهبر دائمی را انتخاب کنند.»
بیوگرافی آیتالله اعرافی
اعرافى در سال 1338 در شهر میبد استان یزد دیده به جهان گشود. ایشان پس از گذراندن روخوانى قرآن کریم، ادبیات و احکام اولیه در دوران کودکى نزد پدر و استادان دیگر، در سال 1349 به قم هجرت کرد و دروس کلاسیک را پى گرفت و به سال 1350 دروس حوزه را آغاز و با ذوق و ذکاوت ذاتى و تلاش و کوشش تحسینبرانگیز بهسرعت دروس مقدماتى و دوره سطح حوزه را به پایان برد؛ بهگونهاى که در سال 1356 در درس خارج فقه و اصول بزرگان حوزه حاضر شد. استاد اعرافى از آن دسته از شخصیتهاى دینى و علمى است که مکتب استادان بسیارى را در رشتههاى گوناگون درک و از محضر هر یک از آنان خوشهچینى کرده است.
ایشان که در درس خارج فقه و اصول، شاگرد بزرگانى چون آیتاللهالعظمى حاج شیخ مرتضى حائرى ره، آیتاللهالعظمى فاضل لنکرانى ره،آیتاللهالعظمى وحید خراسانى دامت برکاته و آیتاللهالعظمى جواد تبریزى ره بود، در درس تفسیر قرآن آیتالله میرزاعلى مشکینى ره و هیئت علامه حسنزاده آملى ره شرکت جست و کتابهاى فلسفتنا و اقتصادنا شهید صدر ره را نزد آیتالله سیدکاظم حائرى حفظه الله فراگرفت.
ایشان طى سالهاى تحصیل، از شرکت در دروس فلسفى بازنماند؛ اسفار اربعه، برهان شفا، فصولالحکم و تمهید القواعد را نزد آیتالله جوادى آملى حفظه الله و بخشى از اسفار را نزد آیتالله شهید مطهرى ره آموخت و از علّامه مصباح یزدى ره در مباحث فلسفه بهره برد و در تمام این سالها از حضور در پاى درس اخلاق استادان اخلاق و مجالس اخلاقى آنان غفلت نکرد و بر اساس همان سنت همیشگى حوزه، تحصیل همپاى تهذیب را نصبالعین قرار داد و بر محاسبه و مراقبه در گفتار و رفتار و تأسى بر سیره بزرگان در اخلاق به ویژه پدر بزرگوارش کوشید.
تلمذ استاد اعرافى در برابر این قلههاى علم و تقوا در روزگار خود و آشنایى او با افکار و اندیشهها، سبک و سیره آنان از آیات قرآن و کلام اهلبیت علیهمالسلام فضاى فکرى و اخلاقى او را چنان شکل داد تا بتواند در مرحله نوین ورود حوزههاى علمى به جهان نو، با دستى پر به سراغ مباحث اجتماعى و پدیدههاى نوظهور در عرصه اندیشه و علم گام بگذارد؛ در این مسیر فراگیرى زبانهاى عربى و انگلیسى و مطالعات فراوان او در رشتههاى ریاضى و فلسفه غرب، علوم انسانى و اجتماعى و کتابهایى که نوعاً در حوزه، متداول نبوده است، کمک شایانى به او در درک درست از فضاى جدید جامعه داد؛ با این همه، شرکت او در دوره تحقیقاتى تعلیم و تربیت و علوم انسانى دفتر همکارى حوزه و دانشگاه (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه) او را در رسیدن به الگویى در چگونگى برخورد، نقد و یا گفتگو با مکاتب و اندیشههاى نوین کمک کرد؛ و از همه مهمتر به شناخت و ارتباط با نسل جدید حوزه و دانشگاه رهنمون ساخت و در طول چهار دهه گذشته، همواره با دانشگاههاى داخل و خارج در عرصه بینالملل، در ارتباط و در دانشگاههاى گوناگون تدریس کرده است .
استاد اعرافى در زمان تحصیل با پر کردن روزهاى تعطیل خود به مباحثه تفسیر المیزان و نهجالبلاغه و سایر کتب علمى، منظومه فکرى و علمى و اخلاقى خود را با نورانیت کلام وحى و اهلبیت علیهمالسلام ؛ منوّر کرد؛ سرانجام این حرکت فرهنگى و اجتماعى او را به جهتدهى مطالعات و پژوهشهاى کتابخانهاى و میدانى در تعلیم و تربیت رساند و ضرورت و خلأ در این بخش، ایشان را بر آن داشت که با نوآورى و تطبیق مباحث موجود در کتب قدما با مباحث امروزین، به تدریس فقه التربیه پرداخته و در زمینه علوم انسانى و فلسفه آن و بهویژه حوزه علوم تربیتى و فلسفه تربیتى، ابواب جدید فقهى ازجمله فقه تربیتى، فقه روابط اجتماعى، فقه اخلاق را پایهریزى کند؛ بهگونهاى که جایزه جهانى علوم انسانى اسلامى ویژه نوآورى و نظریهپردازى در رشته تعلیم و تربیت اسلامى به ایشان اعطاء شد. این جهتدهى سالها تحقیق و تبلیغ و تدریس در حالى صورت گرفت که وى در عرصه تدریس، تدریس اسفار اربعه و خارج فقه و اصول را ادامه و با دارا بودن شاگردانى در فقه، اصول و فلسفه در زم ره اعضاى جامعه مدرسین حوزه علمیه قم قرار گرفت.
استاد اعرافى به دلیل مطالعات فراوان در علوم مختلف و مشاهده مراکز علمى و حوزوى در بسیارى از کشورهاى جهان از نزدیک و حضور فعال در همایشها و کنفرانس علمى و دینى بینالمللى، در کنار تسلط بر علوم حوزوى و تدریس سطوح عالى حوزه، از معدود شخصیتهاى علمى و دینى است که در دوره گذار حوزههاى علمیه به مقطعى جدید و ورود انقلاب اسلامى به دهه چهارم، یعنى دهه تقابل و تعامل گفتمانها، گفتمانها و پدیدههاى نوین فکرى، سیاسى و اجتماعى را رصد و آسیبشناسى و فرصتها و تهدیدها را فهرست مىکند. آثار و مسئولیتهاى علمى و اجرایى استاد اعرافى بهخوبى بیانگر جایگاه مذهبى، مردمى، علمى و اخلاقى ایشان است؛ بهگونهاى که ایشان در عین قرار داشتن در جایگاه یکى از اعضاى جامعه مدرسین حوزه علمیه قم و ارتباط با فضلا و روحانیون و بدنه حوزه و مؤسسات علمى، در جایگاه امامجمعه قم ارتباط تنگاتنگى با مردم داشته و در جایگاه مدیریت حوزههاى علمیه سراسر کشور با نخبگان حوزوى و دانشگاهى در ارتباط است.
سوابق و جوایز علمى:
کسب جایزه جهانى نوآورى و نظریهپردازى علوم انسانى اسلامى در رشته تعلیم و تربیت اسلامى در دومین دوره آن؛
کسب رتبه اول کتاب برتر حوزه در سال 1377 (کتاب "آراء دانشمندان مسلمان در تعلیم و تربیت و مبانى آن ج1")؛
کسب رتبه برگزیده سومین دوره کنگره دینپژوهان کشور در سال 1380 (کتاب تربیت فرزند "سیره تربیتى پیامبر(ص) و اهلبیت(ع)")؛
کسب رتبه اول بیست و یکمین دوره انتخاب کتاب سال جمهورى اسلامى ایران در سال 1382(کتابآراى دانشمندان مسلمان در تعلیم و تربیت و مبانى آن ج 3)؛
کسب رتبه پژوهش برتر (فقه تربیتى)؛
کسب رتبه کتاب برگزیده کتاب سال حوزه در سال 1394 (کتاب تربیت فرزند با رویکرد فقهى)؛
کسب سى و هفتمین جایزه کتاب سال جمهورى اسلامى ایران در سال 1398 (مجموعه مکاسب محرمه)؛
سوابق تحقیقاتى:
عنوان طرح تحقیقاتى / سمت در طرح
کتاب فلسفه تعلیم و تربیت / مؤلف
کتاب اهداف تعلیم و تربیت از دیدگاه اسلام / مجرى
کتاب در باب استعداد آدمى / مجرى
کتاب آراء تربیتى دانشمندان مسلمان (5 جلدى)/ مجرى
کتاب سیره تربیتى پیامبر و ائمه (ع ) (سه جلد) / مجرى
راهنمایى و مشاو ره تعداد زیادى از پایاننامه ها و در سطح 3 و 4 و ارشد و دکترى
سوابق آموزشى:
عنوان دروس مورد تدریس/ نام مؤسسه یا دانشگاه
کتابهاى مربوط به فقه و اصول در دوره سطح حوزه/ حوزه علمیه قم
فلسفه اسلامى، کتابهاى بدایه، نهایه، اسفار و منطق / حوزه علمیه قم
خارج فقه: کتابهاى قضاء، شهادات، حدود، مکاسب محرمه، اجتهاد و تقلید و نکاح / حوزه علمیه قم
خارج اصول فقه / حوزه علمیه قم
خارج فقه تربیتى / حوزه علمیه قم
خارج فقه روابط اجتماعى / حوزه علمیه قم
عرفان اسلامى _ کتاب تمهید القواعد/ مرکز جهانى علوم اسلامى
فلسفه تعلیم و تربیت و تربیت در قرآن و روایات / دانشگاه تربیت مدرس تهران _ دانشگاه تربیتمعلم تهران
تربیت اسلامى / مؤسسه آموزشى _ پژوهشى امام خمینى ( ره) قم و مراکز تخصصى تبلیغ و تفسیر حوزه
فلسفه اخلاق / مؤسسه امام خمینى و مراکز تخصصى حوزه
فلسفه / دانشگاه سپاه قم
فقه و اصول / دانشگاه قم (مدرسه عالى قضایى)
دروس معارف / دانشگاه علامه طباطبایى تهران
مسئولیتهاى اجرائى:
نام سازمان یا مؤسسه محل خدمت / نوع فعالیت / سمت
مدیر حوزههاى علمیه کشور
مجلس خبرگان رهبرى / عضو
شوراى نگهبان / عضو
امامت جمعه شهر مقدس قم
امامت جمعه شهر میبد (استان یزد)
جامعه المصطفى العالمیه/ هیئت امناء
شوراى عالى انقلاب فرهنگى/ عضو حقیقى
کمسیون حوزوى شوراى عالى انقلاب فرهنگى/ عضو
شوراى ف رهنگ عمومى وزارت ف رهنگ و ارشاد اسلامى/ پژوهشى/ عضو
مرکز خدمات حوزههاى علمیه/ عضو هیئتمدى ره
حوزه علمیه برادران و خواهران میبد/ مسئول
فصلنامه حوزه و دانشگاه / اجرایى / مدیرمسئول
جامعه مدرسین حوزه علمیه قم/ عضو
شوراى عالى حوزههاى علمیه کشور/ عضو
موسسه اشراق و عرفان/ مؤسس/ رئیس هیئتمدیره
دانشگاه پیام نور، دانشکده الهیات، دانشگاه علمى- کاربردى، علوم قرآنى و مرکز تحقیقات ژنتیک میبد/ عضو هیئت امناء
شوراى عالى برنامهریزى وزارت علوم/ عضو
جامعه المصطفى العالمیه/ علمى- اجرایى/ رئیس/ سابقاً
پژوهشگاه حوزه و دانشگاه / پژوهشى- آموزشى- اجرایى/ رئیس/ سابقاً
پژوهشگاه حوزه و دانشگاه / پژوهشى/ مدیر گروه علوم تربیتى/ معاون پژوهشى/ سابقاً
مرکز جهانى علوم اسلامى/ علمى- اجرایى/ رئیس/ سابقاً
شوراى فرهنگى- اجتماعى وزارت علوم، تحقیقات و فناورى/ پژوهشى- اجرایى/ عضو/ سابقاً
مؤسسه آموزشى- پژوهشى امام خمینى ( ره) قم/ پژوهشى/ مدیر گروه علوم تربیتى/ سابقاً
مرکز جهانى علوم اسلامى و سازمان مدارس / علمى - اجرایى / هیئت امناء/ سابقاً
مؤسسه بینالمللى هدى / اجرایى / هیئت امناء/ سابقاً
حوزه علمیه قم / علمى اجرایى / معاون پژوهشى/ سابقاً
کنگره دینپژوهان کشور / پژوهشى / سابقاً
دفتر تبلیغات حوزه علمیه قم / اجرایى / هیئت امناء/ سابقاً
سند چشمانداز آموزشوپرورش/ سابقاً
کتابها (انتشارات مؤسسه اشراق و عرفان):
مجسمه و نقاشى/ زمستان/ 90
وحدت حوزه و دانشگاه/ پائیز/ 92
فقه تربیتى ج 1 (مبانى و پیشفرضها) / بهار/ 95
فقه تربیتى ج2 (یادگیرى علم و دین)/ پائیز/ 96
بررسى فقهى فلسفه ورزى و فلسفه آموزى/ بهار/ 91
قواعد فقهیه/ بهار/ 93
نفاق شناسى/ تابستان/ 95
احکام تربیت فرزند/ بهار/ 95
تربیت فرزند با رویکرد فقهى/ تابستان/ 95
درآمدى بر تفسیر تربیتى/ بهار/ 97
ضمیر ناخودآگاه در قرآن/ تابستان/ 93
فقه تربیتى ج 1 (مبانى و پیشفرضها) «ویراست جدید»/ بهار/ 95
فقه تربیتى ج 4 (تعلیم و تعّلم علوم و معارف عقلى)/ تابستان/ 95
فقه تربیتى ج 5 (تعلیم و تعلّم علوم و معارف شهودى)/ بهار/ 95
فقه تربیتى ج 7 )آداب مشترک تعلیم و تعلم)/ بهار/ 95
مکاسب محرمه ج 1 (اعیان نجس 1)/ پائیز/ 95
مکاسب محرمه ج 2 (اعیان نجس 2)/ تابستان/ 95
مکاسب محرمه ج 5 (محرمات علوم)/ زمستان/ 95
مکاسب محرمه ج 6 (محرمات هنر)/ تابستان/ 95
روشهاى تربیت/ زمستان/ 95
هرمنوتیک/ بهار/ 95
درآمدى بر اجتهاد تمدن ساز/ بهار/ 95
حوزه علمیه؛ چیستى، گذشته، حال و آینده/ بهار/ 95
فقه تربیتى ج 2 (تعلیم و تعلّم علم و دین) «ویراست سوم» / پائیز / 96
فقه تربیتى ج 24 (تربیت عبادى)/ بهار/ 96
مکاسب محرمه ج 3 (داد و ستد با کالاهاى داراى منفعت حرام)/ زمستان/ 96
مکاسب محرمه ج 4 (محرمات علوم 1)/ زمستان/ 96
قلمرو دین و گست ره شریعت/ بهار/ 96
بررسى فقهى سب و دشنام / تابستان/ 96
خورشید عاشورا/ پائیز/ 96
فقه تربیتى ج 22 (تربیت جنسى)/ تابستان/ 96
مکاسب محرمه ج 12 (محرّمات روابط میان فردى 4)/ زمستان/ 96
گفتارهایى در باب حوزه و تمدن و انقلاب اسلامى/ زمستان/ 96
تبلیغ/ زمستان/ 96
شیطانشناسى/ زمستان/ 96
فقه تربیتى ج 17 (تربیت جسمانى)/ زمستان/ 97
مکاسب محرمه ج 8 (محرّمات ورزش و بازى)/ پائیز/ 97
مکاسب محرمه ج 9 (محرّمات روابط میان فردى 1)/ بهار/ 97
مکاسب محرمه ج 13 (محرّمات سیاست)/ زمستان/ 97
اندیشههاى راهبردى قرآنى و حدیثى المصطفى(ص)/ زمستان/ 97
گواهان اعمال/ تابستان/ 97
وحدت و بیدارى/ تابستان/ 98
مکاسب محرمه ج 14 (محرّمات تجارى و ادارى)/ تابستان/ 98
مکاسب ج 7 (محرمات هنر 2 «غنا»)/ تابستان/ 98
فقه تربیتى ج 3 (تعلیم و تعلم قرآن و حدیث)/ تابستان/ 98
فقه تربیتى ج 25 (تربیت خانواده)/ پائیز/ 98
اجتهاد تقلید ج 1 (مقدمات اجتهاد)/ زمستان / 98
اجتهاد و تقلید ج 4 (شرایط مرجع 1)/ بهار/ 99
اصول روابط خانوادگى در اسلام/ بهار/ 99
مکاسب محرمه ج 10 (غیبت)/ تابستان/ 99
مکاسب محرمه ج 11 (کذب)/ تابستان/ 99
مکاسب محرمه ج 15 (اخذ اجرت بر واجبات)/ تابستان/ 99
دیپلماسى حوزوى در بحران کرونا/ تابستان/ 99
فقه تربیتى ج 26 (وظایف نهادهاى تربیتى: حکومت) / تابستان/ 99
فقه تربیتى ج7.2 ( آداب مشترک تعلیم و تعلم)/ پاییز/ 99
اجتهاد و تقلید ج 2 (راههاى تحصیل حکم1)/ پاییز/ 99
فقه امربهمعروف و نهى از منکر/ زمستان/ 99
فقه تربیتى ج 30 (قواعد)/ بهار/ 1400
فقه تربیتى ج 8 (آداب تعلم)/ بهار/ 1400
دوره 11 جلدى مکاسب محرمه / تابستان / 1400
