هفت صبح، رامتین لطیفی| دونالد ترامپ دو روز پیش از هیاتی موسوم به «صلح غزه» رونمایی و جرد کوشنر، داماد خود را به همراه تونی بلر، نخستوزیر سابق انگلیس به عضویت هیات موسوم به صلح غزه منصوب کرد. جرد کوشنر همسر ایوانکا ترامپ است. همچنین، کاخ سفید اعلام کرد که مارکو روبیو، وزیر امور خارجه ایالات متحده و استیو ویتکاف، فرستاده ویژه ایالات متحده در خاورمیانه همراه با تونی بلر و جرد کوشنر از اعضای اجرایی این هیات خواهند بود.
البته این هیات اعضای دیگری هم دارد؛ هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه، علی الذوادی، دیپلمات قطری، مارک روآن، مدیرعامل شرکت مدیریت جهانی آپولو، آجی بانگا، رئیس گروه بانک جهانی و رابرت گابریل، معاون مشاور امنیت ملی ایالات متحده، سایر اعضای این هیات هستند. گفتنی است، هدف و کار ویژه این هیات، نظارت بر مجموعهای مشخص از مأموریتهای حیاتی برای ثبات غزه و نیز ظرفیتسازی حکمرانی، روابط منطقهای، بازسازی، جذب سرمایهگذاری، تأمین مالی گسترده و بسیج سرمایه این باریکه خواهد بود.
جرد کوشنر از اعضای کلیدی برقراری آتشبس در غزه بود و برای این موضوع مدتی را همراه با استیو ویتکاف در اراضی اشغالی گذراند. حضور دوباره او در هیات صلح، نشان میدهد که کوشنر نسبت به بازگشت به دنیای سیاست بیمیل نیست. لازم به ذکر است که در دولت اول ترامپ، کوشنر نقش مشاور ارشد او را داشت و ترامپ برای هر تصمیم خود با او مشورت میکرد. البته میزان نفوذ او در آن دوران تنها به دلیل رابطه سببی با ترامپ بود نه به دلیل شایستگی و تخصص که همین مورد بحث و انتقادهای جدی قرار گرفت. در اصل، چیزهایی مانند رانتخواری، فامیلبازی، حکومت آقازادهها یا حکومت دامادها عباراتی است که همه را به یاد کشورهایی میاندازد که رابطهای با توسعه و دموکراسی ندارند.
در نگاه اول به نظر میرسد آنچه مرور کردیم، خصائل خجالتآور کشورهای خاورمیانه باشد اما باید بگوییم به هر کجا بنگری، آسمان همین رنگ است. تفاوتی ندارد در کجای جهان زندگی میکنید و چه دولت و کدام حکومتی قدرت را در دستانش دارد؛ در تمام کشورهای جهان معضل ویژهخواری و تقسیم غنایم با آقازادهها و اقوام نسبی و سببی سران حکومت وجود دارد. اگر تاریخ آمریکا و رفت و آمد دولتهای مختلف را با نگاهی جزئینگرانه و دقیق بررسی کنیم، درمییابیم که از رئیسجمهورهای آمریکا گرفته تا وزیران و معاونان و حتی افرادی با پایینترین ردههای مدیریتی و اجرایی، همواره از اعضای خانواده و بستگانشان در مشاغل و پستهای کلیدی استفاده کردهاند. در بسیاری از این حاتمبخشیها نیز اصول اولیه و حتی ظاهر امر نیز حفظ نمیشود.
رابطه ترامپ و جرد کوشنر برای بسیاری عجیب و غیرقابل درک است. دونالد ترامپی که به بدبینی و شک مشهور بوده و هست، اعتماد عجیب و بیحد و حصری به دامادش، جرد کوشنر داشت و دارد. این اعتماد سبب شد در دوره اول ریاستجمهوری خود، کوشنر را با اختیار تام مامور به حل مسائل و بحرانهایی کند که در حد و قواره او نبود و از قضا ترامپ از همین مواضع ضربه خورد و باعث شد رقابت را به جو بایدن ببازد. برای مثال میتوان به مسئله صلح فلسطینیان و رژیم اسرائیل در آن دوران اشاره کرد. «معامله قرن» ابداع مضحکی بود که کوشنر از جعبه شعبدهبازی خودش بیرون کشید و زمانی که از سراسر جهان صدای انتقاد به معامله قرن به گوش رسید، کوشنر با غرور و فخری مثالزدنی گفت «من بیخود و بیجهت و یکشبه به این طرح نرسیدم و این طرح بینظیر حاصل ساعتها کار مطالعاتی من است و آن را پس از مطالعه ۲۰ جلد کتاب طراحی کردم!»
در قدم بعدی ترامپ اشتباهی را مرتکب شد که هیچ راهی برای بازگشت و جبران آن باقی نمانده بود و در روزهای انتخابات گریبان او را گرفت. ترامپ در روزهای آغازین ورود کرونا به مرزهای آمریکا با صدور فرمانی کوشنر را به عنوان فرمانده عملیات مدیریت بحران کرونا برگزید، تصمیمی که با اوج گرفتن کرونا در آمریکا و رسیدن این کشور به صدر آمار ابتلا و مرگ در جهان ملغی شد اما راهی و جایی برای جبران آن باقی نمانده بود. در وهله آخر شایع شدن اخباری مبنی بر سودجویی مالی کوشنر و پدر ساختمانسازش با بهرهگیری از رانت اطلاعاتی تیر خلاص را شلیک و افکار عمومی را نسبت به این معضل حساس کرد.
اگر این اتفاقات را فرد دیگری رقم زده بود، ترامپ با تمام قوا سعی میکرد او را از هستی ساقط کند اما میبینیم که ترامپ دوباره به سراغ داماد محبوب خود رفته و قصد دارد دوباره او را به حلقه اصلی یاران و مشاورانش وارد کند. لازم به ذکر است که سال گذشته و در روزهای آغاز دولت دوم ترامپ، او با صدور حکمی چارلز کوشنر، پدر جرد و پدر شوهر ایوانکا را نیز به عنوان سفیر آمریکا در فرانسه برگزید. این انتصاب افکار عمومی آمریکا را حساس کرد؛ به ویژه اینکه پیشتر چارلز کوشنر با «ژن خوب» خواندن نوههایش، مورد نوازش مردم آمریکا در فضای مجازی قرار گرفته بود.
حالا حضور کوشنر در این هیات نشانه خوبی برای فلسطینیان مظلوم و آزادیخواهان جهان نیست. او از حامیان سرسخت اسرائیل و دوستان نزدیک و خانوادگی بنیامین نتانیاهو است که پیش از این گفته بود فلسطینیها توانایی اداره خود را ندارند و باید متخصصان غیرفلسطینی بر آنها حکومت کنند. همانطور که پیشتر گفته شد، کوشنر و پدرش، همکاران سابق ترامپ بودند و صاحب یک شرکت ساختمانی بینالمللی هستند. پس از توافقات اخیر ترامپ با کشورهای عربی حوزه خلیج فارس، شرکت کوشنر نیز قراردادهای کلان ساخت و ساز با سعودیها امضا کرد. با این مقدمه، در نظر داشته باشید که کوشنر دو سال پیش و زمانی که هیچ نشانهای از آتشبس در غزه در میان نبود، گفته بود غزه دارای املاک ساحلی باارزشی است و بعید نیست ایده ساخت یک ریوریا که ترامپ مطرح کرد هم ایده دامادش بوده باشد.
تیفانی ترامپ، خواهر ناتنی ایوانکا که به دختر مرموز ترامپ مشهور است، دو سال پیش با یک پسر لبنانی از یک خانواده ثروتمند به نام مایکل بلوس ازدواج کرد. مسعد بولس، پدر مایکل، یک تاجر میلیاردر و فردی پر نفوذ در لبنان و برخی کشورهای آفریقایی است. دونالد ترامپ سال گذشته در شبکه اجتماعی تروث سوشال متعلق به خود، نوشت: «مسعد وکیل برجسته و مدیری بسیار محترم در دنیای تجارت است که در عرصه بینالمللی تجربه گستردهای دارد.
او حامی دیرینه ارزشهای جمهوریخواهانه و محافظهکارانه است و در کارزار انتخاباتی من برای ایجاد ائتلافهای جدید با جامعه عربآمریکایی نقش اساسی داشت.» بولس مشاور ترامپ در امور مربوط به لبنان، در نقش جدیدی که برایش تعریف شده، قرار است با چهرههایی از دولت ترامپ کار کند که حامیان سرسخت اسرائیلاند. میگویند به قدرت رسیدن جوزف عون به عنوان رئیسجمهور لبنان، ایده آتشبس و انتخاب و انتصاب مایک هاکبی، برای سفارت ایالات متحده در اسرائیل، کار مسعد بولس بوده است.
