روزنامه هفت صبح، گروه بازار| ‌ سایت‌های خرید اینترنتی در سه دسته تقسیم می‌شوند. گروه اول آنهایی هستند که شعبه آنلاین یک فروشگاه مشخص به حساب می‌آیند و باید نماد اینماد داشته باشند. گروه دوم واسطه‌ها هستند که فروشگاهی اینترنتی به حساب می‌آیند و این فرصت را خود و سایر فروشندگان به وجود می‌آورند تا کالایی را از طریق اینترنت بفروشند اما دسته سوم مربوط به جستجوگرهایی مانند ترب است که به کمک خریدار می‌آید تا بتواند از بین فروشگاه‌های اینترنتی خریدی با قیمت مناسب‌تر داشته باشد.

وظیقه ترب این است که به شما بگوید کدام سایت‌ها آنچه را که نیاز دارید می‌فروشند و بالاترین و پایین‌ترین قیمت برای آن کالا چقدر است. از اینجای کار به‌بعد همه چیز به خودتان برمی‌گردد که کدام سایت را انتخاب کنید و چقدر حواستان جمع باشد تا فروشنده معتبر پیدا کنید. اینکار می‌تواند کمی چالش‌برانگیز باشد. چرا که دسترسی به نظرات کاربران برایتان وجود ندارد و شما تنها امتیاز یک فروشنده را می‌بینید.

البته در بخشی که مربوط به امتیاز عملکرد یک فروشنده است، جزئیاتی مانند تخلف احتمالی یا شکایت‌ها از یک فروشگاه ذکر شده که چک کردنش هر چند زمان می‌برد اما ضروری به‌نظر می‌رسد. در ترب کالاها بر اساس قیمت کمتر به بیشتر دسته‌بندی می‌شوند اما اینکه قیمت یک کالا از بقیه ارزان‌تر است به این معنی نیست که حتما موفق به خرید با همان قیمت می‌شوید. برخی اوقات فروشندگان فراموش می‌کنند که قیمت را آپدیت کنند یا ممکن است این موضوع را ذکر نکنند که کالای غیراصل می‌فروشند.

‌ترب چه فرقی با فروشگاه‌های اینترنتی دارد؟
اگر تنها راه دسترسی به اطلاعات از سایت ترب، آگهی‌های خوش ساخت آن باشد، ممکن است تصور کنید با یک فروشگاه اینترنتی منصف و حواس‌جمع طرف هستید. اما به محض اینکه سایت را باز کنید، متوجه خواهید شد که اشتباه کرده‌اید. ترب یک موتور جستجو برای مشتریان است تا بتوانند هر آنچه می‌خواهند را در بین فروشگاه‌های اینترنتی پیدا کرده و با مقایسه قیمت‌ها و شرایط فروش، گزینه‌ مناسب خود را پیدا کنند.

در حقیقت تنها نقشی که ترب قرار است برای شما ایفا کند، معرفی انواع فروشگاه‌های اینترنتی است که کالای مناسب شما را دارند. رقابت در ترب بر سر قیمت است. یعنی شما ممکن است بخواهید یک تلویزیون بخرید که قیمت آن در بازار بین ۱۵ تا ۱۸ میلیون تومان متغیر است و فروشنده‌های مختلف با بهانه‌های گوناگون قیمت را بالاتر یا پایین‌تر می‌گویند. در چنین شرایطی، با مراجعه به ترب، می‌توانید فروشگاهی که قیمت پایین‌تری را اعلام کرده پیدا کنید و سفارش بدهید.

اما حتما شما هم به خوبی می‌دانید که پایین بودن قیمت لزوما به‌معنای این نیست که در خرید خود برد کرده‌اید. این پایین بودن قیمت ممکن است بر اثر نوع گارانتی، اصل یا غیراصل بودن کالا و… باشد. در چنین مواردی این شما هستید که باید همه جوانب را قبل از خرید بررسی کنید و در دام احتمالی ارزان بودن یک کالا نسبت به دیگری نیفتید. در اینطور مواقع بهتر است به فروشگاهی که یک کالا را با تفاوت قیمت فراوان به شما می‌فروشد، با دیده تردید نگاه کنید.

ترب به عنوان‌ موتور جستجو چطور کار می‌کند؟
ترب تنها یک موتور جستجو است. این یعنی اگر توقع دارید بین شما و خریدار یا فروشنده نقش یک واسطه را بازی کند، اشتباه کرده‌اید. اغلب اوقات وقتی نام یک کالا را در گوگل جستجو کنید، ترب جزو اولین سایت‌هایی است که به شما پیشنهاد داده می‌شود. همچنین شما می‌توانید با وارد شدن به سایت یا اپلیکیشن ترب، نام کالای مورد نظرتان را در بخش جستجو بنویسید تا همه فروشندگانی که آن محصول را دارند پیش چشمانتان ظاهر شوند.

اگر نمی‌دانید که چه برندی می‌خواهید بهتر است کالای مورد نظر را در دسته‌بندی‌های موجود در ترب جستجو کنید. این دسته‌بندی‌ها شامل موبایل و کالای دیجیتال، لپ‌تاپ وکامپیوتر و اداری، هایپرمارکت، لوازم خانگی، مد و پوشک و بهداشت و زیبایی می‌شود. البته دسته‌بندی که حرفش را می‌زنیم چندان آدم را سر ذوق نمی‌آورد. اما اگر روی هر کدام از آنها کلیک کنید، جزئیات بیشتری در مورد آنچه نیاز دارید پیدا می‌شود. مثلا اگر دنبال قطعات تعمیر موبایل باشید، این قطعات با نام خود دسته‌بندی شده‌اند و دسترسی داشتن به چیزی که نیاز دارید خیلی کار سختی نیست.

اگر از این مرحله به سلامت عبور کنید، وارد صفحاتی می‌شوید که انواع گوناگون از آنچه شما نیاز دارید را مقابلتان می‌آورد. مثلا اگر دنبال هدفون هستید، در سمت راست برندهای مورد علاقه خود را جستجو کرده و تیک می‌زنید و بعد از بین آنها کالایی که بیشتر از همه به دردتان می‌خورد را پیدا می‌کنید. در مرحله بعد این سایت به شما می‌گوید که در چند فروشگاه اینترنتی و چند فروشگاه حضوری آنچه نیاز دارید فروخته می‌شود. در صفحه اصلی نام همه فروشندگان با قیمت‌هایی که پیشنهاد داده‌اند مقابلتان قرار می‌گیرد. اما بدی کار این است که باید حسابی وقت بگذارید و خودتان بین آن همه فروشگاه، آنچه با شرایطتان همخوانی دارد را انتخاب کنید.

مثلا اگر تهران هستید و از خرید پستی دل خوشی ندارید، بهتر است سراغ فروشگاهی در شهرهای دور که فقط با پست کار می‌کند نروید. دسترسی به این اطلاعات تنها از طریق سایت و فروشنده اصلی ممکن است و این وظیفه را قرار نیست که ترب برایتان انجام دهد. از آنجا که ترب یک موتور جستجو است، شما معمولا با مراجعه به آن می‌توانید رنج قیمت یک کالا را به‌دست بیاورید. این یعنی مثلا اگر بخواهید یک دوچرخه برند المپیا بخرید و آن را در سایت جستجو چک کنید، متوجه می‌شوید که حدود قیمت این کالا چقدر است و در کمترین حالت با چه پولی می‌توانید یک دوچرخه بخرید.

شرایط عضویت فروشگاه‌ها در ترب چیست؟
ترب مدعی است که هفته‌ای بیش از یک میلیون نفر به سایت یا اپلیکیشن این جستجوگر مراجعه می‌کنند. این رقم ممکن است فروشندگان کالا را وسوسه کند تا سراغ ثبت در ترب بروند. اما این موتور جستجو هم برای خودش شرایطی دارد. اولین مسئله این است که فروشگاه اینترنتی باید دارای نماد اینماد باشد که نماد اعتماد الکترونیک است.

اگر شما این نماد را داشته باشید، می‌توانید با قبول شرایط ترب، فروشگاه خود را ثبت کنید و ۴۸ ساعت منتظر بمانید تا کارشناسان نتیجه تایید یا رد را به گوشتان برسانند. بعد گذر از مراحل اولیه فروشندگان باید حساب خود را به میزان دلخواه شارژ کنند. این یعنی برای شروع همکاری با ترب ابتدا لازم است حساب خود را به میزان دلخواه یا حداقل 100 هزار تومان شارژ کنید. پس از آن اطلاعات محصولات فروشگاه شما توسط ربات و به‌صورت خودکار از روی سایتتان فراخوانی شده و به پنل ترب اضافه می‌شود.

پس از دسته‌بندی و بررسی، محصولات شما برای کاربران قابل نمایش خواهد بود. در صورتی که کاربر روی لینک محصول شما کلیک کند و از سایت ترب به سایت شما هدایت شود، به ازای هر کلیک مبلغی از حساب شما کسر خواهد شد. اگر خریدار روی کالای ناموجود کلید کند، ۱۰۰ تومان، اگر کالای زیر ۲۰۰ هزار تومان را مشاهده کند، ۲۰۰ تومان و… از حساب شما کسر خواهد شد.

بالاترین میزان تعرفه برای هر کلیک ۴۵۰ تومان به ازای کالاهایی است که بالای ۱۰ میلیون تومان قیمت دارند. نکته‌ای که بد نیست بدانید این است که به کلیه مبالغ شارژ پنل در هنگام واریز 9 درصد به عنوان مالیات و عوارض ارزش افزوده اضافه خواهد شد. بعد از شارژ اولیه، معمولا یک هفته برای دریافت اطلاعات محصول و یک هفته هم برای دسته‌بندی و ادغام کالا زمان نیاز است. این طولانی بودن زمان می‌تواند برای برخی از فروشندگان خوشایند نباشد.

چرا ترب می‌تواند خریدار را دچار اشتباه کند؟
وقتی قصد خرید یک کالا از ترب را دارید، فروشگاه‌هایی که کالای مدنظر شما را دارند جلوی چشمتان ظاهر می‌شوند که هر کدام آن را با قیمت متفاوتی محصول را می‌فروشند. در ترب قیمت‌ها بر اساس کمتر به بیشتر دسته‌بندی می‌شود. اما لزوما شما نمی‌توانید از ارزان‌ترین فروشنده خرید کنید.

گاهی وقت‌ها فروشنده ممکن است آن کالا را موجود نداشته باشد یا قیمت را به‌روزرسانی نکرده باشد و مبلغ اعلامی مربوط به ماه‌ها قبل باشد. در چنین شرایطی ممکن است تصمیم شما برای خرید، به نتیجه‌ای نرسد یا در نهایت قید قیمت ارزان را بزنید و مبلغی که بیشتر فروشندگان بر سر آن توافق دارند را انتخاب کنید.

از طرف دیگر فروشگاه‌های اینترنتی معمولا خودشان یک محصول را به دست شما می‌رسانند و شما حتی می‌توانید نحوه ارسال را خودتان تعیین کنید. مثلا اگر عجله داشته باشید، می‌توانید با پرداخت پول بیشتر، زودتر کالا را بگیرید وگرنه منتظر بمانید تا با روند مشخصی خریدتان به دستتان برسد. اما خود ترب برخلاف فروشگا‌ه‌های اینترنتی مشهور، سیستم لجستیک ندارد تا کالا را برایتان ارسال کند.

وقتی دنبال یک کالا در ترب هستید، به فروشنده اصلی وصل می‌شوید که دارای یک سایت با نشان اینماد است و خرید شما با توجه به شرایطی که آن سایت دارد به دستتان خواهد رسید. اغلب این سایت‌ها ترجیح می‌دهند سفارش مشتری را با پست ارسال کنند که ممکن است کمی دیر شود و چون ساعت رسیدن خرید به دستتان در این روش مشخص نیست. احتمال اینکه برای دریافت خرید خود سختی بکشید بیشتر است.

البته برخی از موارد هم هستند که حساب و کتاب را دم در خانه شما انجام می‌دهند. اما همه اینها به شانس شما و فروشگاهی که انتخاب می‌کنید برمی‌گردد. اگر برای شما مهم است که امکان بازگشت کالا تا چند روز بعد از خرید برایتان وجود داشته باشد، ترب نمی‌تواند این موضوع را تضمین کند. چرا که هر فروشگاهی قوانین خودش را دارد و بسیاری از آنها حاضر نیستند کالا را پس از فروش پس بگیرند. در بخش راهنمای سایت ترب آمده است:

از آنجایی که کاربر بعد از کلیک روی لینک فروشنده آنلاین وارد سایت فروشنده می‌شود ترب در فرایند پرداخت و خرید کالا دخالتی ندارد و نمی‌تواند مسئولیتی بپذیرد. همچنین شما در این سایت به‌ نظرات خریداران قبلی دسترسی ندارید تا بتوانید از نحوه کار فروشنده با خبر شوید. در این مرحله شما فقط می‌توانید امتیازی که فروشنده دریافت کرده را مشاهده کنید.

تجربه خریداران از ترب چیست؟
تجربه خرید از ترب متنوع است. برخی از کاربران معتقدند چون در این سایت دسترسی به تعداد زیادی فروشنده دارند، انتخاب بهترین گزینه کار سختی نیست. از نظر امنیتی هم نظرها متفاوت است. مثلا یکی از کاربران همیشگی ترب می‌گوید خود سایت به فروشندگان امتیاز می‌دهد و به شما می‌گوید که چند بار از یک فروشگاه شکایت یا درخواست پیگیری صورت گرفته است. با این حساب شما می‌توانید فروشگاهی را انتخاب کنید که رضایت خریداران بیشتری را جلب کرده است.

یک نفر دیگر می‌گوید برای خرید کالاهای دیجیتال یا گرانقیمت از ترب بهترین کار این است سراغ فروشندگانی بروید که دارای سایت‌های معتبر و شناخته شده هستند و قید فروشگاه‌هایی که اسم و رسم ندارند را بزنید. فرد دیگری که حسابی در خرید از ترب ماهر به‌نظر می‌رسد معتقد است که این سایت فقط وظیفه دارد فروشگاه‌های اینترنتی دارای نماد اعتماد را به شما معرفی کند. در بقیه موارد باید خودتان نسبت به آن سایت تحقیق کرده و در مورد نحوه ارسال بخوانید. البته باید حتما چک کنید که آن ساید تعهد ارسال کالای اصل را در سایت ترب امضا کرده یا نه.

اما کسانی هم هستند که تجربه خوبی از جستجو و در نهایت خرید از فروشندگان معرفی شده از سوی ترب ندارند. علیرضا می‌گوید لزوما همه سایت‌هایی که در ترب معرفی شده‌اند قابل اعتماد نیستند و او یک بار در خریدی که داشته به مشکلی اساسی برخورده است. البته او هنگام ذکر این خاطره گفته که موقع خرید به درستی در مورد سایت معرفی شده تحقیق نکرده و بهتر است در اینطور مواقع نه تنها قوانین خود ترب را بخوانیم بلکه قوانین سایتی که فروشنده است را هم به‌طور کامل بدانیم.

حسام می‌گوید سایت ترب طوری شده که فروشگاه‌ها برای اینکه رنک بالایی بگیرند و بازدید زیادی داشته باشند، قیمت یک کالا را پایین‌تر از حد معمول می‌زنند و بعد که برای خرید وارد آن سایت می‌شوی، متوجه خواهی شد که فقط یک عدد از آن چیزی که می‌خواهی موجود است اما تا ثبت سفارش می‌کنی، همان یک عدد هم ناموجود می‌شود.

تازه‌ترین تحولاتاقتصادیرا اینجا بخوانید.