چهار نکته درباره میزان وابستگی دو صندوق بازنشستگی کشوری و بازنشستگی نیروهای مسلح به بودجه عمومیکشور
برهم خوردن تعادل منابع و مصارف صندوقهای بازنشستگی آنها را محتاج بودجه عمومی کشور کرده است. یعنی دولت مجبور است هرسال مثلا از بودجههای عمرانی کشور کم کند و به صندوقهای بازنشستگی پول بدهد تا بتوانند جوابگوی تعهداتشان باشند. استفاده از بودجه عمومی کشور برای شاید خیلی عادلانه به نظر نرسد چون دولت مجبور است از منابعی که برای همه افراد جامعه است برای یک گروه خاص هزینه کند اما چارهای هم جز این نیست. حمایت نکردن از این صندوقها مساوی است با مشکل خوردن معیشت بازنشستگان و مستمری بگیرانی که اکثر آنها از دهکهای پایین جامعه هستند. به طور مشخص دو صندوق بزرگ بازنشستگی کشوری و بازنشستگی نیروهای مسلح، اولی به میزان ۷۰ درصد و دومی ۱۰۰ درصد به بودجه دولت وابسته هستند و با روند فعلی در سالهای بعد اوضاع وخیمتر هم خواهد شد. در ادامه چند نکته در مورد میزان وابستگی این دو صندوق به بودجه عمومی را مرور میکنیم.
مبلغ مصوب کمک دولت به دو صندوق بازنشستگی کشوری و نیروهای مسلح در سال ۱۳۹۶ بیش از ۴۰ هزار میلیارد تومان است، یعنی ۱۲٫۴ درصد کل بودجه کشور. در سالهای اخیر این مبلغ همواره رو به افزایش بوده. مثلا نسبت به سال ۱۳۸۴ اگر مقایسه کنیم، کل این مبلغ ۱۱۰۰ میلیارد تومان بوده وحالا دولت طی فقط ۱۲ سال دولت مجبور شده تقریبا ۳۶ برابر بودجه بیشتری صرف کمک به این دو صندوق کند.
فاجعه وقتی ملموستر میشود که جمع کمک دولت به صندوقها را با بودجه سایر بخشهای کشور مقایسه کنیم. کل بودجه بخش آموزش ما در سال ۹۶ حدود ۵۶ هزار میلیارد تومان است. یعنی ما معادل ۷۲ درصد بودجه آموزش کشورمان را صرف صندوقها میکنیم. کل بودجه محیط زیست ما هم ۵۲۰ میلیارد تومان است. یعنی برای جبران کمبود صندوقها ۷۷ برابر بودجه محیط زیست باید هزینه کنیم. آن هم در شرایطی که کارشناسان بارها به ضرورت توجه به محیط زیست هشدار دادهاند و افکار عمومی هم نسبت آن حساسیت بالایی پیدا کرده. کل بودجهای که صرف بخش مسکن شهری و روستایی ما هم میشود ۶۲۰۰ میلیارد تومان است اما ما ۶٫۴ برابر آن را برای صندوقها هزینه میکنیم.
بودجه ۴۰ هزار میلیارد تومانی جبران کسری صندوقها ۳۵ درصد کل درآمد کشور از نفت و فرآوردههای نفتی است. درآمدهای مالیاتی ما هم ۱۱۶هزار میلیارد تومان است. یعنی پولی که به دو صندوق ورشکسته میدهیم تقریبا معادل یک سوم کل درآمدهای مالیاتی دولت است.
اگر بخواهیم میزان کمک دولت به صندوق بازنشستگی کشوری به عنوان دومین صندوق بزرگ کشور را به طور جداگانه مقایسه کنیم، دولت ۶٫۸ درصد بودجه کل کشور را در سال ۹۶ به این صندوق اختصاص داده. این رقم ۲۲ هزار میلیارد تومان است. این رقم در سال ۹۵ حدود ۷۹ هزار و ۷۰۰ میلیارد تومان بوده و یک سال قبلتر ۱۵ هزار و ۱۵۰ میلیارد تومان. همینطور که پیداست دولت مجبور سال به سال چند هزار میلیارد تومان روی کمکش به صندوق بازنشستگی کشوری بگذارد.
(منتشر شده در ویژه نامه روزنامه هفت صبح درباره صندوق های بازنشستگی)
