روزنامه هفت صبح، مهتاب سحابی / وکیل دادگستری| پس از بهوجود آمدن مرافعه، یکی از مهمترین مسائل در طرح دادخواست این است که دعوای خود را در کدام شهر و کدام مجتمع قضایی مطرح کنید. اگرچه با تشکیل دفاتر خدمات قضایی در کشور اشخاص با مراجعه به این دفاتر از این موضوع آگاه خواهند شد و افراد مسئول در این حوزه، پرونده شما را به مجتمع صالح ارجاع میکنند اما بعضا این احتمال وجود دارد که اشتباهی رخ دهد. بنابراین آگاهی از صلاحیت دادگاهها بسیار حائز اهمیت است.
صلاحیت در دعاوی قراردادی
در دعاوی که اختلاف و مطالبه ناشی از قرارداد است؛ به طور مشخص دعاوی مرتبط با مبایعهنامه، اجاره نامه، چک و سفته. به موجب قانون آئین دادرسی مدنی، دادگاه صالح، دادگاه محل اقامتگاه خوانده و یا دادگاه محل وقوع قرارداد است. خوانده دعوی شخصی است که علیه او دعوی مطرح میشود.
اگر محل اقامت او تهران باشد و محل انعقاد قرارداد در مشهد باشد، خواهان دعوی این اختیار را دارد که دعوی خود را در تهران مطرح کند و یا در مشهد. در این خصوص دادنامهای هم وجود دارد با این استدلال که: در دعاوی راجع به اموال منقول که از عقود و قرارداد ناشی میشود اختیار تعیین دادگاه محل طرح دعوی با خواهان است و مشارالیه میتواند به دادگاه محل وقوع عقد یا دادگاه محل اجرای تعهد یا دادگاه محل اقامت خوانده مراجعه نماید.
صلاحیت در دعاوی ناشی از غیرقرارداد
در این خصوص بستگی دارد که دعوی در خصوص مال منقول باشد و یا غیرمنقول. مال منقول مانند خودرو و مال غیرمنقول مانند زمین و آپارتمان و غیره است. در صورتی که هدف، اقدام در جهت مال منقول باشد و قراردادی هم وجود داشته باشد که تکلیف مانند دستهبندی پیشین خواهد بود. در غیر این صورت فقط در محل اقامت خوانده دعوی خود را مطرح میکنیم.
در صورتی که دعوی مربوط به مال غیرمنقول باشد لزوما دعوی را در محل وقوع مال غیرمنقول مطرح میشود به جز موارد استثنایی که قانون احصا یا معین کرده باشد.بنابر آنچه گفتیم دعاوی در مورد دادخواست خلع ید، الزام به تنظیم سند رسمی، الزام به اخذ پایانکار، الزام به اخذ صورتمجلس تفکیکی و اخذ سند، ابطال سند و الزام به رفع تصرف عدوانی و غیره در دادگاه صالح و در نزدیکی ملک رسیدگی میشود.
در موارد استثنایی مانند دعاوی علیه منابع طبیعی چون اعتراض به برگ تشخیص و اعتراض به نوعیت زمین است؛ در شعب ویژه مرکز استان مطرح میشود. همینطور در خصوص دعاوی که علیه شهرداری در شعب ویژه مطرح میشود.
در صورتی که بر فرض، اشتباها دعوا در دادگاه غیرصالح مطرح شود چه اتفاقی میافتد؟
در این صورت قانونا دادگاه بایستی به صلاحیت دادگاه صالح قرار عدم صلاحیت صادر کند که این امر صرفا پروسه دادرسی را طولانی میکند لذا پس از تشکیل دفاتر خدمات قضایی، دیگر این پروسه طی نمیشود و پرونده از دادگاه به دفتر خدمات قضایی بازگردانده میشود.
پیش از تشکیل سامانه ثنا (سامانه ابلاغ الکترونیک اوراق قضایی قوه قضائیه) اشخاص با ترفندهایی چون اعلام آدرس اشتباهی و یا اعلام مجهولالمکان بود شخص در پروندههایی که بایستی در محل اقامت خوانده مطرح میشد، سعی در طرح دعوی در دادگاه ناصالح و نزدیک به محل اقامت خود پرونده را پیش برده و اصولا به دعاوی آنان، فارغ از عدم صلاحیت رسیدگی میشد (در موارد نادر قرار عدم صلاحیت صادر میشد). اما در حال حاضر این امر به علت درج مشخصات در سامانه ثنا تقریبا ممکن نیست.
راه ارتباطی با وکیل:
وب سایت: mahtabsahabi.com
اینستاگرام: vakil_sahabii @
با کلیک روی نام مهتاب سحابی در اول مطلب، وارد وبسایت ایشان شوید.
