جهانگیر تراب پور: اولین سرویس پرشی دنیا را من زدم!/ سعید معروف بهترین والیبالیست تاریخ ایران است
والیبال ایران و تهران در دهه 60 و بحبوحه جنگ تحمیلی از شور و هیجان فراوانی برخوردار بود.
به گزارش هفت ورزشی، در شرایطی که همه جا صحبت از قطع بازی ملوان و تراکتور در انزلی، بیرون کشیدن تیم تبریزی از زمین و تهدید محمدرضا زنوزی مالک این تیم است، تصمیم گرفتیم نقبی به گذشته زده، گرد و غباری از روی خاطرات خوش قدیمی زدوده و از یکی از چهره های ماندگار والیبال کشورمان یاد کنیم.
آیا تا به حال از خود پرسیده اید چه کسی اولین سرویس پرشی در والیبال ایران را زد؟
نمی خواهیم با سووال لطفا حدس بزنید، شما را خسته کنیم و همین ابتدا دعوت می کنیم با هم به دهه 60 شمسی برویم؛ دورانی که والیبال در تهران رونق خاصی داشت و هر هفته تماشاگران زیادی را به سالن ها می کشاند.
خوشبختانه نگارنده در میدان خراسان، حوالی زمین خاکی یخچالی و محلی زندگی می کردم که هر هفته والیبالیست های مشهوری را می توانستم ببینم که تیغی بازی می کنند و کُری می خوانند و ...
عزیز پرتوی، هوشنگ ملک لو، اصغر نایینی، اکبر نایینی و رضا زادان کردار و ... خیلی های دیگر را آنجا می دیدم و از نمایش آنها لذت می بردم.
یکی از این چهره های ملی و البته تیغی باز(!) جهانگیر تراب پور بود؛ یک استثنا در والیبال دهه 60 ایران که زمانی سرویس پرشی می زد که سرویس پرشی اصلا مُد نبود!
به همین بهانه و البته قهرمانی تیم ملی والیبال ایران در بازی های آسیایی 2026 ناگویا سراغ ستاره پیشین والیبال کشورمان رفتیم و دقایقی گپ زدیم؛
بدون هیچ مقدمه چینی اضافی مستقیم سر اصل مطلب رفته و می پرسیم: اولین سرویس پرشی در والیبال ایران را شما زدید. خودتان توضیحی می دهید؟
نه تنها درایران بلکه اولین سرویس پرشی دنیا را من زدم. خیلی هم آن زمان تلاش کردم این کار را به نام ایران به ثبت برسانم و حتی با آقای احمد خجسته کارشناس و گزارشگر مشهور هم موضوع را درمیان گذاشتم که گفت کار آسانی نیست و به سرانجامی هم نرسید!
اگر اشتباه نکنیم سرویس پرشی به شکل امروزی از اواخر دهه 80 میلادی و با آغاز والیبال نوین به این رشته آمد و ...
بله، من اوایل دهه 80 میلادی و دهه 60 شمسی در باشگاه های تهران و حتی والیبال تیغی که آن زمان مرسوم بود، سرویس پرشی می زدم. باور نمی کنید وقتی برای والیبال تیغی به گنبد، تبریز یا شهرستان ها می رفتیم قبل از بازی شرط می گذاشتند که جهانگیر تراب پور نباید سرویس پرشی بزند و قدغن است!
آن زمان والیبال تیغی خیلی مُد بود و حتی در محلات مختلف و پارک ها والیبال به صورت تیغی یا به اصطلاح امروزی ها شرط بندی انجام می شد.
دقیقا همین طور بود. پولی در بساط نبود و واقعیت را بخواهید والیبالیست های ملی هم برای کسب درآمد در پارک لاله، پارک کوروش و ... تیغی بازی می کردند. یادش به خیر!
سرویس پرشی اختراع یا به عبارت بهتر ابتکار خودتان بود یا اینکه ...
راستش را بخواهید پیرمردی در پارک کوروش در خیابان شریعتی و نزدیک پُل سیدخندان، والیبال تیغی بازی می کرد که یک چیزی شبیه سرویس پرشی می زد. آن زمان اصلا سرویس پرشی نبود و روس ها سرویس چکشی می زدند. ژاپنی ها هم به صورت موجی و سرویس های رنگین کمانی و چرخشی و ... مد بود. من هم از آن پیرمرد وام گرفتم و یک مقدار هم اضافه کردم و شد سرویس پرشی!
شما البته با این سرعت و قدرت فعلی نمی زدید اما خیلی تأثیرگذار بود؟
صد درصد همین طور است. الان قد والیبالیست ها بلند تر شده و تمرینات بدنسازی پیشرفته تر و قدرت بازیکنان بیشتر شده است. والیبالیست های امروز توپ را یک دستی بالا می اندازند و سرویس های قدرتمندی می زنند که خودش مثل یک آبشار است. من اما توپ را دو دستی به شیوه خودم رو به بالا پرتاب می کردم و سرویس پرشی می زدم که در آن دوره خیلی هم مورد توجه واقع شد.
شما جزو اولین لژیونرهای والیبال ایران هم بودید و در ترکیه هم بازی کردید همراه با حبیب کوزه لی؟
حبیب کوزه لی هم عجب والیبالیستی بود و یادش به خیر مدتی در ترکیه توپ زدیم. محمد رحیمی هم بود که چپ دست بود و در پاس بازی می کرد. همین طور جلال شاهسون که کامل ترین والیبالیست تاریخ کشورمان بود و بعد از ترکیه به آلمان کوچ کرد.
به نظر خودتان جهانگیر تراب پور به حق خودش در والیبال رسید؟
کدام هم دوره ما به حق خودش رسید که من برسم؟
نمی شود با شما صحبت کرد و از تیم فعلی، بازی های آسیایی 2026 ناگویا و قهرمانی ایران حرف نزد. نظر شما درباره طلای این رقابت ها چیست؟
(بعد از کمی مکث) باید به بروبچه های تیم ملی تبریک گفت. به هر حال تنها مدال طلای تیمی کاروان ورزشی ایران در والیبال به دست آمد اما دو نکته را حتما باید بگویم. اول اینکه ژاپن با تیم دوم خودش به بازی های آسیایی آمده بود و اگر با تیم اصلی می آمد شک نکنید نمی توانستیم قهرمان شویم! فراتر از آن مجبورمک بگویم با این سرعت رشد و پیشرفت والیبال در ژاپن، مطمئن باشید که ما دیگر حریف این تیم نخواهیم شد. دوم اما شرایط والیبال ماست. تغییر نسل خوبی صورت گرفته وروبرتو پیاتزا هم سرمربی خوبی است اما متأسفانه و صادقانه باید بگویم که دیگر حریف ژاپن نخواهیم شد و باز در کمال تأسف می شود پیش بینی کرد با این شرایط به المپیک 2028 لس آنجلس هم صعود نخواهیم کرد!
چرا؟
نقاط ضعف تیم ما زیاد است. پیاتزا خودش بهتر می داند که ما دیگر سعید معروف نداریم و عرشیا به نژاد با همه توانمندی و استعدادی که دارد در اندازه های سعید نیست. ما دریافت کننده های خوبی نداریم و هنوز ضعف های زیادی در دفاع روی تور و توپ های برگشتی دیده می شود. من فقط امین اسماعیل نژاد را می پسندم که تقریبا تک ستاره تیم است اما او به تنهایی کافی نیست. باید سرمایه گذاری بیشتری حتی بیشتر از قبل روی تیم های پایه ای داشته باشیم تا بتوانیم با ژاپنی ها رقابت کنیم.
آقای تراب پور ما که از صحبت با شما سیر نمی شویم اما می خواستیم درخواستی داشته باشیم؟
(با خوشرویی) بفرمایید؟
معمولا در مصاحبه های این سال ها باب شده که به عنوان حُسن ختام مصاحبه ها، کنکور ورزشی گذاشته شده و با اسم بردن از این یا آن ستاره، مقایسه ای انجام می شود تا به بهترین برسد. شما که مشکلی ندارید؟
در خدمتم!
عبدالعلی نبی یا عزیز پرتوی؟
عبدالعلی نبی!
عبدالعلی نبی یا حبیب کوزه لی؟
حبیب کوزه لی
حبیب کوزه لی یا جلال شاهسون؟
( با درنگی نسبتا طولانی) خیلی سووال سختی است. حبیب یک بازیکن فوق العاده برای گنبد و تیم ملی بود اما ... اما انتخاب من جلال شاهسون است.
جلال شاهسون یا امیر حیدری؟ البته حیدری پاسور بود و جلال شاهسون اسپوکر اما این کنکور برای انتخاب بهترین والیبالیست تاریخ ایران است؟
با احترام به امیر حیدری باز هم جلال شاهسون!
جلال شاهسون یا محمدرضا دامغانی؟
( با خنده) محمدرضا هم رفیق من است و ممکن است ناراحت شود اما جلال شاهسون!
جلال شاهسون یا اصغر نایینی؟
جلال شاهسون
جلال شاهسون یا ایرج مظفری؟
(بلادرنگ) جلال شاهسون
جلال شاهسون یا محمد ترکاشوند؟
جلال شاهسون
جلال شاهسون یا بهنام محمودی؟
جلال شاهسون
جلال شاهسون یا شهرام محمودی؟
جلال شاهسون چون ششدانگ بود و در همه پست ها می توانست بازی کند و بهترین باشد.
جلال شاهسون یا امیر غفور؟
اینجا انتخاب من امیر غفور است چون هم شاگرد خودم بوده و هم می دانم چه والیسبالیست ششدانگی است. امیر به نظر من به حق خودش در والیبال ایران و جهان نرسید.
امیر غفور یا سیدمحمد موسوی؟
باز هم امیر غفور!
امیر غفور یا امین اسماعیل نژاد؟
قطعا امیر غفور!
امیر غفور یا سعید معروف؟
سعید معروف یک استثنا نه تنها در والیبال ایران بلکه جهان است. بنابراین سعید معروف!
سعید معروف یا جهانگیر تراب پور؟
سعید معروف بهترین والیبالیست تاریخ ایران است که با هیچ کس دیگری قابل قیاس نیست.
