ترامپ از بزرگترین قرارداد نفتی تاریخ خبر داد؛ چرا قیمت نفت افزایش یافت؟
ترامپ از توافقی تاریخی برای کنترل بخش عمده ذخایر نفت ونزوئلا خبر داد، اما قیمت نفت برنت برخلاف انتظار افزایش یافت. دلیل اصلی، ورود نیافتن فوری نفت ونزوئلا به بازار و تشدید دوباره تنشهای آمریکا و ایران است که نگرانیها درباره عرضه جهانی نفت را افزایش داده است.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، اعلام کرد این کشور کنترل اکثریت بیش از ۶۵ میلیارد بشکه از ذخایر نفتی ونزوئلا را به دست آورده است. ترامپ روز ۲۸ اوت این توافق را «بزرگترین قرارداد نفتی تاریخ» توصیف کرد.
با این حال، قیمت نفت برنت پس از انتشار این خبر کاهش نیافت. قیمت نفت شاخص برنت در عوض از حدود ۸۸ دلار به ۹۰.۴۸ دلار در روز دوشنبه افزایش یافت؛ اتفاقی که برخلاف وعده افزایش عرضه نفت در نتیجه این توافق بود.
این بشکهها ذخایر نفت هستند، نه عرضه فوری
بر اساس این توافق، یک سرمایهگذاری خصوصی برای بهرهبرداری از ۱۷ میدان نفتی ونزوئلا، یک قرارداد اجاره ۱۰۰ ساله دریافت میکند. یک مقام آمریکایی به نیوزویک گفت که آمریکا ۵۵ درصد از سهام این سرمایهگذاری را در اختیار خواهد داشت.
دلسـی رودریگز، رئیسجمهور موقت ونزوئلا، اعلام کرد این میادین در مجموع دارای ظرفیت اثباتشدهای معادل ۶۵ میلیارد بشکه نفت هستند. او همچنین گفت این پروژه میتواند بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار سرمایهگذاری جذب کند.
با این حال، هنوز هیچکدام از این نفتها وارد بازار نشدهاند. ونزوئلا در اواخر دهه ۱۹۹۰ میلادی روزانه بیش از ۳ میلیون بشکه نفت تولید میکرد.
طبق دادههای اوپک، تولید نفت این کشور در حال حاضر حدود یک میلیون بشکه در روز است.
شرکت تحقیقاتی ریستاد انرژی پیشبینی میکند تولید نفت ونزوئلا تا سال ۲۰۲۸ تنها حدود ۱۷ درصد افزایش پیدا کند. تحقق همین میزان رشد نیز به سرمایهگذاری سنگین برای بازسازی زیرساختهای فرسوده نفتی این کشور وابسته است.
پاتریک دیهان، مدیر بخش تحلیل نفت در گسبادی، در گفتوگو با نیوزویک درباره این توافق گفت:
اگرچه امید به کاهش قیمت بنزین امیدوارکننده به نظر میرسد، اما برای استخراج این نفت همچنان به میلیاردها دلار سرمایهگذاری نیاز است.
چرا قیمت نفت با وجود این توافق افزایش یافت؟
قیمت نفت برنت در اواخر ماه اوت از بالای ۹۳ دلار به ازای هر بشکه کاهش یافته بود. این افت قیمت همزمان با کاهش نگرانیها درباره تنگه هرمز رخ داد.
اما آمریکا و ایران در آخر هفته بار دیگر حملاتی را علیه یکدیگر انجام دادند و ریسک ژئوپلیتیکی خاورمیانه که برای مدت کوتاهی کاهش یافته بود، دوباره افزایش پیدا کرد.
سپاه پاسداران ایران روز یکشنبه در واکنش به حمله آمریکا به جزیره لارک ایران، به دو پایگاه نظامی آمریکا در اردن حمله کرد.
گلدمن ساکس صادرات نفت کشورهای حوزه خلیج فارس را حدود ۱۵ تا ۱۶ میلیون بشکه در روز برآورد کرده است؛ رقمی که تقریباً دو سوم سطح صادرات پیش از آغاز درگیریها محسوب میشود.
ایران و عمان نیز بر سر تقسیم درآمدهای مرتبط با این آبراه به توافق رسیدهاند، هرچند تهران اعلام کرده این توافق به معنای تضمین بازگشایی تنگه هرمز نیست.
به نظر میرسد جهش قیمت نفت در شامگاه یکشنبه نیز بیشتر به همین ریسک ژئوپلیتیکی مرتبط باشد تا توافق نفتی ونزوئلا.
حق بیمه ریسک یا همان پریمیوم ریسک که طی ماههای گذشته باعث افزایش قیمت نفت شده بود، هنوز بهطور کامل از بازار خارج نشده است. معاملهگران ظاهراً نفت ونزوئلا را که عرضه آن در آیندهای دور محقق خواهد شد، در برابر تهدید فوری عرضه نفت در خاورمیانه چندان مهم نمیدانند.
در نهایت، دو عامل مسیر بعدی قیمت نفت برنت را تعیین خواهند کرد.
عامل نخست این است که آیا ریسکهای مرتبط با خاورمیانه همچنان کاهش پیدا میکنند یا خیر. عامل دوم نیز این خواهد بود که آیا پروژه نفتی ونزوئلا میتواند سرمایهگذاری مورد انتظار دلسـی رودریگز را جذب کند یا نه.