غافلگیر شدن اروپا از مداخله تاریخی آمریکا و ژاپن در بازار ارز | چرا آمریکا بهجای دلار، یورو فروخت؟
آمریکا با فروش یورو و خرید ین در کنار ژاپن، به یکی از کمسابقهترین مداخلات ارزی چند دهه اخیر دست زد؛ اقدامی که بدون اطلاع قبلی بانک مرکزی اروپا انجام شد و نگرانیها درباره آینده هماهنگی میان قدرتهای پولی غرب را افزایش داده است.
به گزارش هفت کریپتو به نقل از اقتصادنیوز، بازار ارز جهانی هفته گذشته شاهد تحولی غیرمعمول بود؛ واشنگتن و توکیو برای متوقف کردن سقوط ارزش ین وارد عمل شدند و آمریکا برخلاف رویه معمول، بهجای دلار از یورو برای اجرای مداخله ارزی استفاده کرد.
این اقدام در شرایطی انجام شد که ین در اوایل ماه جاری میلادی تا نزدیکی ۱۶۴ ین در برابر دلار سقوط کرده بود؛ سطحی که ضعیفترین ارزش این ارز از سال ۱۹۸۶ محسوب میشود.
اما اهمیت این مداخله تنها به تقویت ین محدود نماند. بانک مرکزی اروپا تا پس از اجرای معامله از تصمیم واشنگتن مطلع نشد و همین موضوع، پرسشهایی جدی درباره هماهنگی میان بانکهای مرکزی و وزارتخانههای دارایی اقتصادهای بزرگ غربی ایجاد کرده است. فروش یورو از سوی آمریکا اکنون به یکی از مهمترین جنبههای این مداخله تاریخی تبدیل شده است.
کریستین لاگارد و اسکات بسنت تنها پس از مداخله تاریخی واشنگتن با یکدیگر گفتوگو کردند
براساس گزارش فایننشال تایمز، فروش یورو از سوی آمریکا با هدف تقویت ارزش ین در اواخر هفته گذشته، بانک مرکزی اروپا را غافلگیر کرد؛ بهطوری که واشنگتن تنها پس از اجرای این مداخله تاریخی ارزی، همتایان خود در فرانکفورت را در جریان تصمیم خود قرار داد.
بر اساس اظهارات چند فرد مطلع، بانک مرکزی اروپا روز جمعه و پس از آنکه معامله انجام شده بود، از اقدام آمریکا برای فروش یورو و خرید ین مطلع شد. یکی از این افراد گفت کریستین لاگارد، رئیس بانک مرکزی اروپا، و اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، روز شنبه درباره این مداخله با یکدیگر گفتوگو کردند.
نبود هماهنگی میان دو طرف، ماهیت غیرمعمول نخستین تلاش مشترک واشنگتن و توکیو برای تقویت ین در نزدیک به ۳۰ سال گذشته را برجسته میکند. در چنین عملیاتی، معمولاً انتظار میرفت آمریکا از دلار استفاده کند.
فروش یورو؛ اقدامی بیسابقه در روابط بانکهای مرکزی غرب
به گفته افراد مطلع، برخی مقامهای ارشد بانک مرکزی اروپا تصمیم آمریکا برای استفاده از یورو در این معامله را نقضی بیسابقه در عرف دیرینه همکاری میان نهادهای پولی غرب میدانند.
از زمان پایان جنگ جهانی دوم، بانکهای مرکزی و وزارتخانههای دارایی کشورهای غربی بر اهمیت اعتماد متقابل و رایزنی با یکدیگر تأکید داشتهاند و مداخلات پیشین در بازار ارز نیز معمولاً به شکل هماهنگ انجام شده است.
یکی از افراد مطلع از گفتوگوهای سیاستگذاران اروپایی به فایننشال تایمز گفت فروش یورو از سوی واشنگتن که توسط فدرال رزرو نیویورک و به نمایندگی از وزارت خزانهداری آمریکا انجام شد، «بسیار چشمگیر» و «تأسفبار» بود. این فرد افزود: «چنین اتفاقی پیش از این هرگز رخ نداده است.»
به گفته او، دههها همکاری نزدیک میان بانکهای مرکزی غرب که به ثبات مالی و رشد اقتصادی کمک کرده بود، ممکن است اکنون با تهدید مواجه شود.
سخنگوی وزارت خزانهداری آمریکا در گفتوگو با فایننشال تایمز اعلام کرد این وزارتخانه درباره تصمیم مربوط به نحوه تخصیص ذخایر موجود در «صندوق تثبیت ارزی» خود با نهادهای خارجی هماهنگی نکرده است؛ صندوقی که برای اجرای این مداخله مورد استفاده قرار گرفت.
این سخنگو گفت: «تصمیمگیری درباره نحوه تخصیص صندوق تثبیت ارزی بر عهده وزارت خزانهداری آمریکا است و در این تصمیم، ارزیابیهای وزارت خزانهداری و فدرال رزرو درباره نقدشوندگی بازار، ارزشگذاریها و سایر ملاحظات مرتبط در نظر گرفته میشود.»
او افزود: «در چارچوب همین اختیار، خزانهداری آمریکا هفته گذشته داراییهای ذخیرهای خود را در داخل صندوق تثبیت ارزی بازتخصیص داد.»
یک مقام ارشد دولت ترامپ نیز اعلام کرد: «ما به محرمانه بودن گفتوگوهای خصوصی با همتایان بینالمللی خود احترام میگذاریم؛ برخلاف بانک مرکزی اروپا.»
بانک مرکزی اروپا و فدرال رزرو نیویورک از اظهارنظر درباره این موضوع خودداری کردند.
چرا آمریکا بهجای دلار، یورو فروخت؟
مقامهای آمریکایی در این مداخله به فروش یورو روی آوردند، زیرا فروش دلار میتوانست بهعنوان اقدامی برای تضعیف ارزش پول آمریکا و تضعیف سیاست «دلار قوی» اسکات بسنت تلقی شود.
اقتصاددانان و تحلیلگران همچنین گمانهزنی کردهاند که واشنگتن با پیوستن به ژاپن در این مداخله، تلاش کرده است مانع از فروش اوراق خزانهداری آمریکا از سوی توکیو شود؛ آن هم در شرایطی که هزینه استقراض بلندمدت آمریکا نزدیک به بالاترین سطح ۱۹ سال اخیر قرار دارد.
تحلیلگران بر اساس دادههای اولیه بانک مرکزی ژاپن برآورد کردهاند که ژاپن بهتنهایی ممکن است طی دو روز حدود ۱۳.۸ تریلیون ین، معادل ۸۷ میلیارد دلار برای حمایت از ارزش ین هزینه کرده باشد.
ماسایوکی ناکاجیما، تحلیلگر بانک میزوهو، گفت: «به نظر میرسد ژاپن تنها در دو روز معاملاتی منابع بیشتری نسبت به رکورد قبلی مداخله خود، یعنی ۱۱.۷۳ تریلیون ین در ماههای آوریل و مه، اختصاص داده است؛ موضوعی که نگرانی مقامهای ژاپنی درباره کاهش سریع ارزش ین را نشان میدهد.»
مداخلات آمریکا و ژاپن باعث شد ین از محدوده نزدیک به ۱۶۴ ین در برابر هر دلار در اوایل ماه جاری میلادی، که ضعیفترین سطح این ارز از سال ۱۹۸۶ بود، به حدود ۱۵۷ ین تقویت شود. ین از آن زمان بخشی از این رشد را پس گرفته و به محدوده ۱۵۸ ین در برابر دلار رسیده است.
با این حال، معاملهگران هشدار دادهاند که نگرانیها درباره سرعت عمل بانک مرکزی ژاپن برای مهار افزایش تورم همچنان پابرجاست.
بانک مرکزی ژاپن در آخرین نشست خود در ماه ژوئیه نرخ بهره را بدون تغییر حفظ کرد، اما کازوئو اوئدا، رئیس این بانک، گفت: «ما معتقدیم بیش از گذشته لازم است به ریسکهای صعودی تورم توجه داشته باشیم.»
معاملهگران اکنون احتمال افزایش نرخ بهره از سوی بانک مرکزی ژاپن در نشست بعدی این بانک در ماه سپتامبر را حدود ۵۰ درصد ارزیابی میکنند.
تحولات بازار ژاپن همزمان با جهش قابل توجه بازده اوراق خزانهداری بلندمدت آمریکا رخ داده است؛ چرا که معاملهگران احتمال بیشتری برای ثابت ماندن نرخ بهره فدرال رزرو در سطوح فعلی در نظر گرفتهاند.
اگرچه تورم آمریکا در ماه ژوئن کاهش یافت، همچنان فاصله زیادی با هدف ۲ درصدی فدرال رزرو دارد.