مروری بر آثار و زندگی هنری علیرضا قربانی

مروری بر آثار هنری و زندگی شخصی علیرضا قربانی هنرمند محبوب و مردمی
در همهمه ی این روزها، میان هزاران مشغله و گرفتاری که داریم، گاهی یک صدای آشنا و پر از احساس میتواند مثل یک نسیم خنک، حال و هوایمان را عوض کند و صدای علیرضا قربانی، خواننده محبوب موسیقی سنتی ایران، دقیقاً همین حس و حال را دارد.
صدایی که بر دل و جان ما می نشیند و از دل تاریخ و فرهنگ ایران زیبایمان میآید. هر ترانه قربانی، روایتگر قصهای از عشق و زیباییست که در کنار شخصیت محبوب و مردمی ایشان به دل می نشیند.
به بهانه این شب ها که استادیوم بزرگ آزادی میزبان کنسرتهای باشکوه این هنرمند با حمایت ایرانتیک است، فرصت را غنیمت شمردیم تا نگاهی به زندگی و آثار این چهره درخشان موسیقی کشورمان بیندازیم. ایرانتیک، به عنوان حامی فرهنگ و هنر، خوشحال است که در این اتفاق بزرگ قدمی هر چند کوچک برداشته تا علاقمندان به صدای ناب استاد قربانی را از فیض شنیدن این صدای بهشتی بهره مند کند و به شما کمک کند تا این تجربه موسیقایی فوقالعاده را به راحتی و تنها با چند کلیک، از نزدیک حس کنید.
طلوع یک ستاره، مروری بر زندگی علیرضا قربانی
علیرضا قربانی در ۱۵ بهمن ۱۳۵۱ در تهران و در خانوادهای هنردوست و مذهبی به دنیا آمد. در 6 سالگی به کلاسهای قرائت قرآن رفت و به مدت چندین سال به فراگیری قرائت قرآن نزد استادان مختلف پرداخت و حتی در دوران دانشجویی به مقام دوم مسابقات دانشجویی کشور در رشته قرائت نائل آمد.
سال 1363 یود که به طور جدی به فراگیری ردیف آوازی، تلفیق شعر و موسیقی، بینش و زیباییشناسی در آواز ایران مشغول شد و از دانش استادان بزرگی مثل علی تجویدی، فرهاد فخرالدینی، حسین عمومی، احمد ابراهیمی و رضوی سروستانی استفاده کرد.
هوش زیاد، صدای گیرا و استعداد فوقالعادهاش باعث شد خیلی زود در دنیای موسیقی شناخته شود و همه منتظر درخشش یک هنرمند بزرگ باشند. او نه تنها در خواندن آوازهای سنتی استاد شد، بلکه با فهم عمیقی که از شعر فارسی داشت، توانست شعر و موسیقی را به زیبایی با هم ترکیب کند، چیزی که در تمام کارهایش به خوبی دیده میشود.
همنوا با بزرگان، پیوستن به ارکستر ملی ایران
یکی از مهمترین اتفاقاتِ زندگی هنری علیرضا قربانی، همکاریاش با ارکستر موسیقی ملی ایران به رهبری استاد فرهاد فخرالدینی بود. این همکاری که از اواسط دهه هفتاد شروع شد، به قربانی این شانس را داد که هنرش را در سطحی گستردهتر و در کنار بهترین نوازندهها نشان دهد.
صدای گرم و قدرتمند او، همراه با تنظیمهای بینظیر استاد فخرالدینی، آهنگهایی بهیادماندنی و دوستداشتنی خلق کرد که خیلی زود بین طرفداران موسیقی اصیل ایرانی محبوب شد.
همکاری با ارکستر ملی، تجربه و پختگی هنری قربانی را بیشتر کرد و او را به عنوان یکی از خوانندگان درجه یک موسیقی سنتی ایران به همه معرفی کرد. اجراهای زیادی که در ایران و خارج از کشور با این ارکستر داشت، نام علیرضا قربانی را بیش از پیش بر سر زبانها انداخت و تواناییهای بینظیرش را ثابت کرد.
گنجینهای از نغمههای اصیل: آلبومهای علیرضا قربانی
علیرضا قربانی در طول سالهای فعالیتش، آلبومهای زیادی منتشر کرده که هر کدام نشاندهنده تلاش و خلاقیت او در موسیقی است. از اولین آلبومهایش مثل "اشتیاق" که خبر از آمدن یک صدای تازه در موسیقی سنتی میداد، تا آلبومهایی مثل "فصل باران" با آهنگسازی مجید درخشانی که بسیار محبوب شد، همگی نشان میدهند که او با چه دقتی شعر و موسیقی آثارش را انتخاب میکند.
آلبومهایی مانند "از خشت و خاک" با نگاهی به موسیقی عرفانی، "سرو روان" با همکاری گروه الشمس، "رسوای زمانه" که یادبودی برای استاد همایون خرم بود، و "بر سماع تنبور" با همکاری خانواده پورناظری، هر کدام بخش جدیدی از استعداد او را نشان دادند.
قربانی در کارهایش همیشه سعی کرده فضایی نو خلق کند اما به اصول موسیقی اصیل ایرانی هم وفادار بماند. همکاری با آهنگسازان و گروههای موسیقی مختلف، یکی دیگر از ویژگیهای خوب کارنامه هنری اوست که به غنیتر شدن آثارش کمک کرده.
آلبومهای "جلوه گل"، "سودایی"، "حریق خزان"، "سیمرغ"، "دخت پریوار"، "من عاشق چشمت شدم" و "با من بخوان" تنها چند نمونه دیگر از این مجموعه ارزشمند هستند که هر کدام در زمان خودشان با استقبال خیلی خوبی روبرو شدند.
نوایی فراتر از مرزها، فعالیتهای بینالمللی علیرضا قربانی
هنر علیرضا قربانی فقط به ایران محدود نشده و صدای او در بسیاری از سالنهای معروف دنیا هم شنیده شده است. او با اجراهای متعدد در جشنوارههای بینالمللی و همکاری با هنرمندان کشورهای دیگر، نقش مهمی در معرفی موسیقی غنی ایرانی به مردم جهان داشته است.
یکی از همکاریهای بینالمللی موفق او، آلبوم «سرمستی» (Ivresses) است که با همراهی درصاف حمدانی، خواننده تونسی، بر روی رباعیات خیام نیشابوری منتشر شد. این اثر نه تنها در اروپا با استقبال فراوان مواجه شد، بلکه در شماری از جشنوارههای جهانی نیز به اجرا درآمد.
شرکت در جشنواره بینالمللی » ومکس« که بزرگترین گردهمایی ناشران و فعالان حوزه موسیقی در جهان به شمار میرود نیز در کارنامه افتخارات ایشان وجود دارد.
قربانی همچنین دو همکاری با گروه شمس با نامهای»برسماع تنبور« و »قطرههای باران« را در کارنامه هنری خود دارد. همکاریهای او با مهیار علیزاده در آلبومهای »حریق خزان« و »دخت پریوار« نیز با استقبال گستردهای همراه بوده است.
همکاری با هنرمندانی از فرهنگهای دیگر، مثل همکاری با ارکستر سمفونیک دوسلدورف آلمان، نشان میدهد که او نگاهی باز و جهانی به هنر موسیقی دارد. این حضور فعال در صحنه جهانی، نه تنها باعث افتخار ایرانیان بوده، بلکه به تبادل فرهنگی و شناخت بیشتر جهانیان از هنر اصیل ایرانی کمک زیادی کرده است.
علیرضا قربانی و همکاری با تلویزیون و سینما
صدای دلنشین و پر از احساس علیرضا قربانی، بارها روی تیتراژها و موسیقی متن فیلمها و سریالهای تلویزیونی و سینمایی شنیده شده است. انتخابهای هوشمندانه او برای همکاری با این پروژهها، همیشه با استقبال مردم روبرو شده و به ماندگار شدن این آثار کمک زیادی کرده است.
تیتراژ سریالهایی مثل "کیف انگلیسی"، "شب دهم"، "مدار صفر درجه" و "وضعیت سفید" با صدای او، برای بسیاری از ایرانیها خاطرهانگیز است.
در سینما هم صدای او را در فیلمهایی مثل "ساکن طبقه وسط" و "چهارراه استانبول" شنیدهایم. این همکاریها نشاندهنده انعطاف هنری قربانی و توانایی او در ارتباط برقرار کردن با مخاطبان از طریق رسانههای مختلف است. انتخاب شعرهای مناسب و هماهنگ با فضای داستان این آثار، از ویژگیهای مهم همکاریهای او در این زمینه است.
علاقه مندی های شخصی قربانی
قربانی در کنار فعالیتهای موسیقیایی، به ورزش و مطالعه نیز میپردازد، البته اگر فرصتی برای آن پیدا کند. او همچنین یک روز در هفته تدریس میکند، اما به دلیل حجم بالای کارهایش، کلاسهای آزاد دانشگاه هنر را تعطیل کرده است تا بیشتر به مطالعه و موسیقی بپردازد.
هنرمندی از جنس مردم
یکی از ویژگیهای بارز علیرضا قربانی، تمایل شدید او به حضور در میان مردم است. او خود را فردی "بسیار بسیار معمولی" میداند و هرگز به دنبال نمایش و "شوآف" نبوده است. قربانی به سادگی و نزدیکی با مردم اعتقاد دارد و میگوید: "خیلی راحتتر از آنچه که شما ممکن است متصور باشید دلم میخواهد بین مردم باشم."
او معتقد است که از همین نگاه مردم احساس میگیرد و خود را پُر میکند تا بتواند موسیقی اجرا کند. او همچنین به وجود تفاوتهای طبقاتی و فاصله گرفتن برخی هنرمندان از مردم اذعان دارد و آن را واقعیتی موجود میداند.
پروژه «با من بخوان» علیرضا قربانی
»با من بخوان«، نام پروژهای متفاوت و موفق از علیرضا قربانی است که با همکاری حسام ناصری بر پایه موسیقی الکتروآکوستیک شکل گرفت. این پروژه در اواخر سال ۱۳۹۷ با انتشار قطعه »نیست شو« آغاز شد و در ادامه، قطعه »روزگار غریب« با شعری از احمد شاملو و حمید خلف بیگی و مضمونی عاشقانه-اجتماعی منتشر گردید.
تور کنسرتها و استقبال بینظیر
تور کنسرتهای «با من بخوان» از اردیبهشت ۱۳۹۸ در تالار وحدت تهران کلید خورد و در تابستان همان سال در کاخ سعدآباد ادامه یافت. این پروژه در مجموع نزدیک به ۴۳ شب در تهران به اجرا درآمد و مورد استقبال کمنظیر بیش از ۲۵ هزار نفر از علاقهمندان قرار گرفت. «با من بخوان» همچنین در قالب یک تور کنسرت، در برخی از شهرستانهای ایران نیز به روی صحنه رفت. آلبوم این پروژه نیز در تاریخ ۲۱ مرداد ۱۳۹۹ توسط مؤسسه آهنگ اشتیاق منتشر شد.
لغو کنسرت به نشانه همدردی
در دیماه ۱۳۹۸، پس از سانحه دلخراش سقوط هواپیمای مسافربری اوکراین علیرضا قربانی کنسرت «با من بخوان» در تالار وزارت کشور را لغو کرد. در بیانیهای رسمی که در این خصوص منتشر شد، آمده بود:
«پس از وقایع هولناک و غیرقابلباور روزهای اخیر احساس کردیم اجرای این مجموعه حق مطلب این روزها را ادا نمیکند و قطعات، باید کاملتر شده تا حزن خانوادههای این عزیزان را التیام باشد. پس علیرغم اشتیاق، تمهیدات جدی و اقدامات حرفهای برای برگزاری کنسرتهای تهران در روزهای ۲۶ و ۲۷ دیماه، با آلام روحی بسیار، مصمم به تعهد حرفهای و اجتماعی خود برای لغو کنسرتها اقدام کردیم.»
این اقدام قربانی نشان از تعهد اجتماعی و همدردی عمیق او با خانوادههای داغدار داشت و بازتاب وسیعی در جامعه پیدا کرد.
زمزمههای ماندگار، محبوبترین آهنگهای قربانی
انتخاب محبوبترین آهنگها از بین این همه کار خوب و درخشان از علیرضا قربانی، واقعاً سخت است، چون هر کدام از آهنگهای او، با احساسات و خاطرات بخشی از ما گره خورده است. با این حال، بعضی از آهنگها به خاطر ویژگیهای خاصشان، بیشتر از بقیه محبوب شدهاند.
قطعههایی مثل "ارغوان" (از آلبوم حریق خزان)، "روزگار غریب" (بر اساس شعری از احمد شاملو)، "رسوای زمانه" (بازخوانی آهنگ استاد همایون خرم)، تیتراژ سریال "شب دهم" و "مدار صفر درجه"، از جمله کارهایی هستند که نه تنها در زمان خودشان، بلکه سالهای سال است که بین مردم شنیده میشوند و جایگاه ویژهای در لیست آهنگهای ایرانی دارند.
این محبوبیت، نتیجه ترکیب هنرمندانه شعر خوب، موسیقی دلنشین و اجرای بینقص و پر از احساس علیرضا قربانی است. هر کدام از این آهنگها، داستانی برای گفتن دارند و احساسی عمیق را در شنونده بیدار میکنند، انگار صدای او، زبان حال ما در خوشیها و سختیهای زندگی و عشق است.
طنینی دوباره در آزادی، کنسرت بزرگ قربانی با همراهی ایرانتیک
و حالا، بعد از سالها تلاش و ساختن آهنگهای ماندگار، علیرضا قربانی یک بار دیگر با اجرایی بزرگ و تماشایی، مهمان تهرانیهاست. استادیوم آزادی، این بار نه برای شور و هیجان فوتبال، بلکه برای شنیدن موسیقی اصیل ایرانی آغوش باز کرده است.
برگزاری کنسرت در چنین مکان بزرگی، و حضور جمعیتی چند هزار نفره، نشاندهنده محبوبیت فوقالعاده این هنرمند دوستداشتنی و مردمی است.
در این شبهایی که کنسرت قربانی در حال اجراست شاهد جمعیتی هشت هزار نفره هستیم که نه برای تشویق تیم محبویشان بلکه برای زمزمه ترانه هایی از جنس عشق، به آغوش آزادی روی آورده اند، جمعیتی که یکدل و یک صدا می خوانند:
تو ای طلوع آرزوی خفته بر باد
بخوان مرا تو ای امید رفته از یاد..
ایرانتیک، به عنوان یکی از حامیان اصلی این اتفاق بزرگ فرهنگی و هنری، افتخار میکند که در کنار شما طرفداران موسیقی خوب ایرانی، این لحظات ناب را جشن میگیرد. این کنسرتها، یک فرصت عالی برای شنیدن دوباره صدای آشنای قربانی و تجربه زنده هنر بینظیر او در یک فضای پرشور و بهیادماندنی است.
استقبال پرشور مردم از این کنسرتها، نشان میدهد که جامعه چقدر به موسیقی اصیل و هنرمندان باارزشی مثل علیرضا قربانی نیاز دارد. ایرانتیک هم با درک این نیاز فرهنگی، همیشه تلاش میکند با حمایت از چنین برنامههایی، به سهم خودش به رشد فرهنگ و هنر کشور کمک کند و لحظاتی پر از احساس و زیبایی را برای شما فراهم آورد.
و انتهای کلام یک سخن دلی..
علیرضا قربانی، فقط یک خواننده نیست، او راوی صادق احساسات یک ملت است. او با هنرش نشان داده که موسیقی اصیل ایرانی، هنوز زنده و پرانرژی است و میتواند با نسل امروز هم ارتباطی عمیق و واقعی برقرار کند.