ماهدوران سلطان که با نام گلبهار نیز شناخته میشود، نخستین خاصگی سلطان سلیمان قانونی بود و از او شاهزاده مصطفی را به دنیا آورد. با وجود جایگاه مهمی که در دربار عثمانی داشت، اطلاعات دقیقی درباره چگونگی ورود و آشنایی او با دربار عثمانی در دسترس نیست.
در منابع تاریخی از ماهدوران به عنوان یکی از زیباترین زنان تاریخ عثمانی یاد شده است. او زنی با موهای قهوهای و چشمان سبز توصیف شده و گفته میشود که دختر یک تاجر ثروتمند بوده است.
درباره ریشه خانوادگی او نیز روایتهای متفاوتی وجود دارد. برخی منابع، اصالت وی را آلبانیایی و برخی دیگر چرکسی عنوان کردهاند.
معنی نام ماهدوران سلطان
نام ماهدوران دارای معانی مختلفی است. این نام به «همیشه زیبا»، «کسی که زیباییاش از بین نمیرود» یا «دوران زیبایی» تعبیر شده است. در برخی منابع نیز از آن با مفهوم «ماه بخت و اقبال» یاد شده است.
بر اساس روایتهای تاریخی، سلطان سلیمان او را «ماه دوران نوبهار» نامیده بود.
سرنوشت تلخ ماهدوران پس از مرگ شاهزاده مصطفی
پس از کشته شدن شاهزاده مصطفی که بنا بر روایتهای تاریخی با دسیسههای خرم سلطان و رستم پاشا همراه بود، زندگی ماهدوران وارد مرحلهای دشوار شد. او پس از این اتفاق به بورسا رفت و سالهایی را در شرایط سخت و فقر شدید سپری کرد.
پنج سال پس از این ماجرا، خرم سلطان درگذشت. هشت سال بعد نیز سلطان سلیمان قانونی از دنیا رفت و سلیم بر تخت سلطنت نشست. در این دوران، سلیم ماهدوران را به قصر فراخواند و عنوان والده سلطان را به او پیشنهاد کرد، اما او این جایگاه را نپذیرفت و از قصر خارج شد.
مدتی بعد، سلیم بار دیگر او را به دربار دعوت کرد. ماهدوران پس از انجام اصلاحاتی در حرمسرا، دوباره قصر را ترک کرد و اعلام کرد که دیگر توان تحمل فضای آن را ندارد. در برخی روایتها آمده است که پس از خروج او، هیچ فردی نتوانست حرمسرا را به خوبی اداره کند.
درگذشت ماهدوران سلطان
چند سال پس از مرگ سلطان سلیم، جسد ماهدوران سلطان بر روی آرامگاه فرزندش شاهزاده مصطفی پیدا شد. پس از آن، او را در همان مکان به خاک سپردند.
بر اساس اطلاعات موجود، ماهدوران سلطان حدود سال ۱۵۰۰ میلادی در منطقه بوسفور متولد شد و در سوم فوریه سال ۱۵۸۱ در استانبول درگذشت. آرامگاه او در مجموعه مرادیه شهر بورسا قرار دارد.
زندگی شخصی ماهدوران سلطان
ماهدوران سلطان پس از مسلمان شدن، به عنوان همسر سلطان سلیمان قانونی شناخته شد. از فرزندان او میتوان به شاهزاده مصطفی، راضیه سلطان و شاهزاده محمود (احمد) اشاره کرد.
نام ماهدوران سلطان همچنان در میان چهرههای تأثیرگذار تاریخ عثمانی مطرح است و زندگی او به دلیل فراز و نشیبهای فراوان، رقابتهای درباری و سرنوشت تلخی که پس از مرگ فرزندش تجربه کرد، مورد توجه پژوهشگران و علاقهمندان به تاریخ قرار دارد.
