به گزارش هفت صبح: صنعت خودروی ایران در سال ۱۴۰۴ روزهای سختی را می‌گذراند؛ ترکیبی از کاهش تولید، کمبود قطعه و زیان انباشته. آمارها می‌گویند تولید خودروهای داخلی در ده‌ماهه امسال ۱۰ درصد افت کرده و به حدود ۷۱۰ هزار دستگاه رسیده است. در این میان، ایران‌خودرو برخلاف جریان کلی، از رشد ۱۴.۵ درصدی تولید حرف می‌زند، اما نکته اینجاست که مدیران خود شرکت می‌گویند هر دستگاه تولیدی برایشان ضرر است. یعنی افزایش تولید، نتیجه اش افزایش زیان است.

 

در طرف دیگر ماجرا، سایپا و پارس‌خودرو سقوط آزاد داشته‌اند؛ به ترتیب ۳۶ و ۴۲ درصد کاهش تولید. اما ریشه این بحران فقط داخل کارخانه‌ها نیست. مهم‌ترین عامل، صف طولانی تخصیص ارز است که گاهی تا ۲۰۰ روز طول کشیده و واردات قطعات را فلج کرده. حتی خودروهایی که «داخلی» نامیده می‌شوند، همچنان به قطعات وارداتی وابسته‌اند و بدون ارز، خط تولید می‌ایستد.

 

از طرفی، بدهی سنگین خودروسازان به قطعه‌سازان باعث شده بسیاری از تأمین‌کنندگان قطعات را دیرتر تحویل دهند. وابستگی شدید به چند مجموعه‌ساز بزرگ هم باعث شده کوچک‌ترین اختلال، کل خط تولید را متوقف کند.

 

مشکلات انرژی هم کم نبود؛ قطعی برق و گاز در نیمه اول سال، و دو حادثه بزرگ انفجار بندر شهید رجایی و جنگ ۱۲ روزه زنجیره تأمین را به‌هم ریختند. بخشی از قطعات وارداتی در انفجار از بین رفت و انتقال پول هم هفته‌ها مختل شد.

در این میان، شائبه‌هایی درباره کاهش تولید سایپا مطرح است؛ اینکه قطعه‌ساز بزرگ طرف قرارداد ایران‌خودرو، قطعات سایپا را با تأخیر تحویل می‌دهد و همین موضوع تولید سایپا و پارس‌خودرو را پایین آورده است.

بنابراین کاهش تولید دیر یا زود خودش را در بازار نشان می‌دهد. عرضه کم شود و تقاضا ثابت بماند، قیمت بالا می‌رود و نوسان‌ها بیشتر می‌شود.

در چنین شرایطی، یک سؤال جدی مطرح است؛ وقتی صنعت خودرو با کاهش تولید و زیان دست‌وپنجه نرم میکند چرا واردات جدی‌تر نمی‌شود؟