اجرای ناموفق طرح «مسکن متری» هنوز از حافظه شهروندان پاک نشده؛ تجربه‌ای که با وعده جذب سرمایه‌های خرد آغاز شد، اما با توقف پروژه‌ها و ابهام در سرنوشت سرمایه‌ها، به بی‌اعتمادی عمومی دامن زد. حالا در همین بستر ملتهب، شهرداری تهران از طرح تازه‌ای با عنوان «خانه‌ریز» رونمایی کرده؛ مدلی که این‌بار به‌جای متر، از سانتیمتر سخن می‌گوید و مدعی است راه تازه‌ای برای مشارکت مردم در ساخت‌وساز شهری گشوده است.

 

اما منتقدان می‌گویند مسئله اصلی، مقیاس فروش نیست؛ مسئله، اعتماد از‌دست‌رفته است. کارشناسان مسکن هشدار می‌دهند «خانه‌ریز» بیش از آنکه به خانه‌دار شدن اقشار کم‌درآمد کمک کند، به تعمیق نگاه سرمایه‌ای به مسکن دامن می‌زند. ابهام‌های حقوقی، نامشخص بودن نحوه تملک، انتقال و بهره‌برداری، و تجربه‌های شکست‌خورده گذشته، سایه‌ای سنگین بر این طرح انداخته است.

 

اعضایی از شورای شهر نیز با طعنه از «سانتیمتری شدن» مسکن سخن می‌گویند و حقوقدانان، ورود شهرداری به حوزه‌ای خارج از وظایف ذاتی‌اش را محل سؤال می‌دانند. هرچند مدیران شهری از شفافیت، تضمین و نقدشوندگی سرمایه دفاع می‌کنند، اما افکار عمومی هنوز پاسخ روشنی برای یک پرسش کلیدی ندارد: آیا «خانه‌ریز» راه‌حل بحران مسکن است، یا تکرار رویایی که پیش‌تر، اعتماد شهروندان را به باد داده است؟