روزنامه هفت صبح| دیروز بنیانگذار آپارات در توئیتی نوشت که دوباره یک شکایت از صداوسیما به دستش رسیده. چرا میگوییم دوباره؟ چون که شهریور ماه سال گذشته هم روابط عمومی کل سازمان صداوسیما اعلام کرد مدیر عامل وبسایت آپارات، به اتهام نشر و پخش آثار متعلق به سازمان صداوسیما در فضای مجازی محکوم شد. این بار ماجرا چیست؟
در حکمی که دیروز به دست محمدجواد شکوری رسید این توضیح آمده بود که مسئولیت محتوای آپارات متوجه خود سایت آپارات است. یعنی اگر من نوعی یک ویدئو نامناسب در آپارات آپلود کردم، صداوسیما میتواند در آپارات را به خاطر کار من تخته کند. توضیح سایت آپارات چیست؟ آنها میگویند سایت ما کاربر محور است و نمیتوانند دنبال کاربرهایشان راه بیفتند و یکی یکی ببینند چه کسی چه چیزی آپلود کرده. صداوسیما این را قبول ندارد ولی این دو مشکلات بزرگتری دارند.
ماجرای این شکایتهایی که صداوسیما هر از گاهی از پلتفرمهای نمایش خانگی داشته، به نظر میرسد بیشتر انگیزه دیگری داشته باشد و آن هم تلاش برای کنترل رقیبهای قدرتمند در پلتفرمهاست. و این یک تنش مستمر را به وجود آورده است. تنشی که پس از آنکه پلتفرم ها به زیر نظر صدا و سیما رفتند شکل گرفته و هیچ راه فراری هم ازآن نیست. یعنی کسی نمی داند که مسائل حقوقی در میان است یا موازین قانونی و یا دغدغه های رقابت برای جذب تماشاگر بیشتر.
همین بیست و چهارم ماه آبان، قسمت بیستم سریال شبکه مخفی زنان پخش نشد. ساترا (سازمان تنظیم مقررات) که زیرمجموعه صداوسیماست، بعد از اینکه همه ممیزیها و اصلاحاتش را روی سریال انجام داده بود، اجازه پخش نداد. آن موقع خبرگزاریها نوشته بودند که ساترا توضیحی برای این دستورش نداده اما هرکسی فشار سایتهای وابسته به اصولگرایان تندرو را همان موقع دنبال میکرد، خاطرش بود که از اول آبان تعداد زیادی گزارش با این محتوا منتشر شد که میگفت شبکه مخفی زنان با طرح شعار «زن، قدرت، شکوه» نسل جوان را برای حوادث اخیر آموزش داده و در حقیقت نسخه آزمایشی ناآرامیهای اخیر بوده است.
به عقبتر برگردیم؛ در مهرماه مورد قسمت دوم سریال «آنتن» را داشتیم که کارگردان آن گفته بود در سایت نماوا توقیف شده. حدس کارگردان این بود که به خاطر شباهت شرایط وقت کشور با صحنه اعتراضهای دانشجویی در این سریال، این قسمت حساسیتبرانگیز شده بود. در همین یک ماه اخیر سایتهای اصولگرا سریالهایی مثل جیران و قورباغه را نیز به تهییج جوانان برای اعتراض و به خیابانها آمدن، متهم کردهاند.
این لیست هنوز ادامه دارد. پلتفرمهای خانگی میگویند برای فیلمهای قدیمیشان هم تحت فشار هستند. مثلا شکوری راد (مدیرعامل فیلیمو) هفته قبل گفته بود برای حذف فیلم v for vendetta تحت فشار است. حالا چرا؟ چون مضمون آن یک فیلم سیاسی و اعتراضی است که در انگلیس اتفاق میافتد و احتمالا فعلا نباید فیلمی با این حال و هوا در دسترس باشد.
اوایل شهریور ماه هم فشارهایی برای حذف و پخش نشدن «مهمونی» وجود داشت که ادعا میشد نقش پشه بدآموزی دارد.این ماجرا خرداد ماه در شکل و شمایل دیگری تکرار شده بود و پلتفرمهای فیلیمو و نماوا در آستانه ابطال مجوز از سوی ساترا قرار گرفتند. آن هم به این خاطر که گفته میشد «یاغی»، «نوبت لیلی» و «جادوگر» در فیلیمو و نماوا بدون بازبینی نهایی منتشر شده بودند. در مقابل همه اینها صداوسیما چه میگوید؟
ایسنا با رئیس سازمان مصاحبه گرفته و پیمان جبلی خیلی کوتاه اینطور گفته که «ما اولین بار نیست که شکایت میکنیم. هر وقت منافعمان نقض شود شکایت کردهایم ما هم تابع قانون هستیم.» حرف او این است که نه تنها از فیلیمو، بلکه از هر جایی که کپی رایت را رعایت نکنند شکایت خواهند کرد.
حرفی که میتواند مقدمه شکایت و شکایت کشی این سازمان از پلتفرمهای نمایش خانگی دیگر هم باشد. به نظر می رسد فرمت عجیب حاکم بر روابط پلتفرم ها و صدا و سیما و رابطه یک طرفه آنان ، موجب شده تا فرصت بزرگ حضور پلتفرمها برای حاکمیت در جذب بخشهایی از جامعه که در سبد صدا و سیما نیستند، بیشتر به یک تهدید عصبی کننده و فرسایشی بدل شده باشد.
