آمارهای رسمی نشان میدهد که شهرداری لندن فقط در سال گذشته میلادی ۲۲۴ میلیون پوند درآمد از اجرای طرح مقابله با آلودگی هوا به جیب زده است. حدود یکسوم از این مبلغ از طریق جریمه و مابقی آن بهواسطه شارژ روزانه تردد رانندگان حاصل شده است. سازمان حملونقل لندن میگوید که این مبلغ برای تقویت شبکه حملونقل شهری و توسعه طرح مقابله با آلودگی هوا موسوم به یولز استفاده خواهد شد؛ طرحی که اجرای آن با اعتراضات گسترده عمومی روبهرو شده است.
طرح یولز که اجرای آن سه سال پیش در مرکز لندن کلید خورد، طبق تصمیم جدید صادق خان شهردار لندن از شهریور آینده در سراسر پایتخت اجرایی میشود. این تصمیم پیشتر به نظرسنجی عمومی گذاشته شد و ۶۰درصد مردم با آن مخالفت کرده بودند. اما شهردار لندن میگوید که اجرای این طرح هوای پاکیزهتری را برای ۵ میلیون شهروند پایتختنشین به ارمغان میآورد.
تصمیم شهردار لندن از سوی گروههای طرفدار محیطزیست با استقبال مواجه شده است اما رانندگان خودروهایی که با استانداردهای سختگیرانه یولز مطابقت ندارند، ناگزیر به پرداخت عوارض ۱۲ پوند و ۵۰ پنس در روز یا تعویض خودرو در بحبوحه بحران هزینههای زندگی هستند.
بر اساس برآورد صورت گرفته بالغ بر ۲۰۰ هزار خودرو با استانداردهای یولز مطابقت ندارند و رانندگان آنها تنها ۲ ماه برای تعویض یا صرفنظر از رانندگی در سطح شهر فرصت دارند. طبق قوانین یولز، خودروهای دیزلی مدل ۲۰۱۶ به پايین و بنزینی زیر مدل ۲۰۰۶ فاقد استاندارد لازم برای رانندگی در این محدوده هستند.
صادقخان اصرار دارد که اجرای طرح یولز برای مقابله با آلودگی هوا و گرمایش زمین امری ضروری است. او برای توسعه این طرح ۱۱۰ میلیون پوند بودجه برای کمک به تعویض خودروهای بهاصطلاح فرسوده اختصاص داده است اما این مبلغ معادل میانگین ۵۵۰ پوند برای هر دستگاه از ۲۰۰ هزار خودروی فاقد استاندارد یولز در حومه لندن است که به هیچوجه کفاف خرید خودروی جدید را نمیدهد.
البته طبق طرح شهرداری این بودجه فقط مشمول خانوادههای کمبضاعت و شرکتهای کوچک با درآمدهای کم میشود و به همه ساکنین حومه تعلق نمیگیرد. در واقع شهرداری سقف محدودی را تا حداکثر ۲ هزار پوند برای خانوادهها و ۵ هزار پوند برای شرکتها در نظر گرفته که بازهم کفاف خرید خودروی مطابق با استاندارد یولز را نمیدهد.
شهرداری لندن کسانی را که استطاعت خرید خودروهای جایگزین ندارند به استفاده از وسایل نقلیه عمومی تشویق میکند این درحالیست که اولا هزینه تردد با وسایل نقلیه عمومی در لندن فقط طی یک سال گذشته 9/5درصد افزایش یافته و هرساله نیز به همین میزان افزایش مییابد. در ثانی درآمد حاصل از آن در جیب شهرداری میرود و از این منظر، مردم چندان به حسننیت شهردار برای مقابله با آلودگی هوا اطمینان ندارند.
طبق آمارها، سازمان حملونقل لندن سالانه 1/9میلیارد پوند درآمد کسب میکند که فقط 25/5میلیارد آن از محل فروش بلیت حاصل میشود. ناگفته پیداست که چرا مقامات شهرداری لندن بر اجرای طرح یولز و تشویق مردم به استفاده از وسایل نقلیه عمومی درسایه مقابله با آلودگی هوا اصرار دارند.
تقریبا تمام نامزدهای منصب شهرداری لندن با طرح یولز مخالفند. انتخابات برای تعیین شهردار جدید لندن، اردیبهشت سال آینده برگزار میشود. قریب به اتفاق این افراد معتقدند که هزینه اجرا و نظارت بر یولز میتواند صرف تقویت زیرساختها در جهت بهبود کیفیت هوا شود.
از سویی صادقخان که از اعضای ارشد حزب کارگر بهشمار میرود، با نیمنگاهی به انتخابات پارلمانی سال آینده و احتمال بالای شکست حزب حاکم محافظهکار، برای اشتغال در دولت خیز برداشته است.
این درحالیست که کییر استارمر رهبر حزب کارگر نیز در اظهارنظرهای عمومی از طرح یولز حمایت کرده و به این ترتیب نسبت به پیوستن صادقخان به دولت احتمالی این حزب چراغ سبز نشان داده است. البته آقای خان میگوید که در انتخابات سال آتی شهرداری شرکت خواهد کرد و قصد دارد که تدابیر سختگیرانهتری را برای مقابله با آلودگی هوا به اجرا بگذارد. یکی از طرحهای جنجالی او، تحمیل هزینه تردد بهازای طی کردن هر کیلومتر مسافت است؛ طرحی که اگر اجرا شود، عملا رانندگی در لندن را به امری لوکس و گران تبدیل میکند.
به هر روی طرح یولز و مقاومت صادق خان فضای پرتنشی را در پایتخت ایجاد کرده است. تاکنون چندین طومار به شورای شهر، پارلمان و دولت در این رابطه ارسال و دهها تظاهرات در پایتخت انگلیس علیه یولز برگزار شده است. از سویی شوراهای مناطق هرو، هیلیندگون، کرویدون، ساتن، بروملی، بکسلی، هیورینگ و کینگزتون رسما با طرح یولز مخالفت کرده و موضوع را به دادگاه کشاندهاند. بر اساس برنامه اعلام شده دادگاه رسیدگی به این پرونده در ماه آینده میلادی برگزار خواهد شد. (ایرنا)
