هفت صبح | قیمت اونس طلا در بازارهای جهانی به ۴.۲۰۰ دلار رسیده. تحلیلگران معتقدند نه در روند نزولی میدانند و نه در مسیر صعودی قرار دارد. در بازار داخلی نیز دلار از سقف خود فاصله گرفته و با نزدیک شدن به توافق احتمالی، انتظار رشد مجدد ارز وجود ندارد. در چنین فضایی، بازار طلا راکد شده و تبلیغات گسترده برای فروش طلا در پلتفرمهای مجازی، زنگ خطر جدی برای سرمایهگذاران خرد را به صدا درآورده است. آیا این تبلیغات میتواند نشانه خالی کردن طلا بر سر مردم عادی باشد.
اونس طلا در فاز انتظار
طلا در حال حاضر در یک «فاز خنثی» قرار دارد. نه شتاب صعودی دارد که بتواند از سقفهای قبلی عبور کند، و نه فشار نزولی آنقدر قوی است که حمایتهای کلیدی را بشکند. بازارهای جهانی در انتظار سیگنالهای تازه از سوی فدرال رزرو و دادههای اقتصادی آمریکا هستند. هرگونه تغییر در سیاست پولی یا نشانهای از کاهش تورم، میتواند جهت بعدی طلا را تعیین کند. از طرف دیگر در ایران اما داستان متفاوت است.
نرخ دلار که تا چند هفته پیش در سقفهای تاریخی خود دست و پا میزد، اکنون با کاهش قابل توجهی مواجه شده و به حدود ۱۵۷ هزار تومان رسیده است. دلیل اصلی این کاهش، «پیشخوری بازار از خبر توافق» است. سرمایهگذاران باور دارند که در صورت نهایی شدن توافق، نرخ ارز حداقل در کوتاهمدت صعود نخواهد کرد. این انتظار، تقاضا برای دلار و به تبع آن، طلا و سکه را به شدت کاهش داده است. بازار طلا و سکه نیز که معمولاً هماهنگ با دلار حرکت میکند، این روزها راکد شده است.
فروشندگان طلا به دنبال خریدار هستند؟
نکته قابل توجه و هشداردهنده در روزهای اخیر، افزایش چشمگیر تبلیغات برای فروش طلا در فضای مجازی و پلتفرمهای مختلف است. برخی از فعالان این حوزه، با استفاده از فضاسازیهای رسانهای و تحلیلهای خوشبینانه، تلاش میکنند القا کنند که توافق صورت نمیگیرد یا دلار دوباره صعودی خواهد شد. آنها از این فضا برای ترغیب مردم به خرید طلا در قیمتهای فعلی استفاده میکنند.
این تبلیغات، احتمالاً نشانهای از خالی کردن طلا بر سر مردم است. فروشندگانی که در قیمتهای بالاتر طلا خریداری کردهاند، اکنون با کاهش قیمت مواجه شدهاند و میخواهند قبل از آنکه قیمتها بیشتر ریزش کند، کالای خود را به دست خریداران جدید بسپارند. این رفتار در بازارهای مالی به «انتقال ریسک» معروف است و معمولاً سرمایهگذاران خرد قربانی آن میشوند.
آیا زمان خرید طلا فرا رسیده است؟
بسیاری از فعالان اقتصادی باور دارند که در شرایط کنونی، ورود هیجانی به بازار طلا ریسک بالایی دارد. اگر توافق نهایی شود دلار احتمالاً در سطوح پایینتری تثبیت خواهد شد و قیمت طلا نیز به دنبال آن کاهش مییابد. بر اساس تحلیلها، برخی سناریوها حتی احتمال ریزش دلار به زیر ۱۵۰ هزار تومان را نیز مطرح میکنند. در چنین شرایطی، خرید طلا در قیمتهای فعلی میتواند به زیان سنگین برای سرمایهگذار منجر شود. با این حال، نباید فراموش کرد که وضعیت توافق هنوز به طور کامل قطعی نیست و ریسکهای ژئوپلیتیک همچنان پابرجاست. اگر مذاکرات به نتیجه نرسد یا تنشها دوباره شعلهور شود، دلار میتواند دوباره صعودی شود. اما اونس طلا احتمالا میریزد یعنی روندی معکوس طی خواهد کرد.
وقتی طلا را میفروشند، اما تحویل نمیدهند
هشدارها درباره کلاهبرداری در بازار طلا، دیگر یک شایعه نیست. برخی افراد یا شرکتها با تبلیغات گسترده در فضای مجازی و حتی دفاتر فیزیکی، با وعده سودهای کلان، قیمت ثابت و خرید قسطی طلا، تحت عناوینی مثل سرمایهگذاری در طلای بدون پشتوانه فیزیکی، طلای کاغذی یا سپردهگذاری طلا دست به کلاهبرداری میزنند. در این مدل، معمولاً هیچ طلای فیزیکی خرید و فروش نمیشود.
شرکتها یا پول مردم را در جاهای دیگر خرج میکنند، یا به سبک سیستم پانزی، از پول سرمایهگذاران جدید برای پرداخت سود سرمایهگذاران اولیه استفاده میکنند. به گفته کارشناسان، با توقف ورود پول جدید یا افزایش تقاضای بازپرداخت، سیستم فرو میریزد و هزاران نفر با فاکتورهای بیارزش و سرمایهای از دست رفته مواجه میشوند. پلیس آگاهی فراجا اخیراً از دستگیری فردی خبر داد که با وعده سود ۴۰ درصد، بیش از ۳ هزار میلیارد ریال از مردم جمعآوری و فرار کرده بود. سودجویان برای فریب مردم، از روشهای پیچیدهتری هم استفاده میکنند.
رابرت کیوساکی، نویسنده پدر پولدار، پدر بیپول، درباره یک ویدیوی جعلی ساختهشده با هوش مصنوعی هشدار داده که به دروغ ادعا کرده بود او پیشبینی کرده قیمت طلا تا دسامبر ۵۰ درصد سقوط میکند. بعضی کلاهبرداران هم با جعل صفحات فروشگاههای معروف طلا، از مردم میخواهند اطلاعات شخصی و عکس کارت ملی بفرستند و بعد با بهانههای مختلف، حسابشان را خالی میکنند. کارشناسان امنیت سایبری میگویند کلاهبرداران با هوش مصنوعی، چهره و صدای کارمندان فروش یا افراد مشهور را جعل میکنند تا اعتماد خریداران را جلب کنند.
