هفت صبح | در دنیای امروز که همه کارهای ما با گوشی موبایل انجام میشود، امنیت اطلاعات از هر چیزی مهمتر است. حتما برای شما هم پیش آمده که پیامکی دریافت کنید که در آن نوشته شده «یارانه شما قطع شد» یا «برای دریافت سود سهام عدالت روی این لینک کلیک کنید». این پیامها شاید در نگاه اول واقعی به نظر برسند، اما پشت آنها آدمهایی نشستهاند که فقط یک هدف دارند: خالی کردن حساب بانکی شما.
منوچهر جوست، کارشناس پیشگیری از جرم در دادگستری، به تازگی هشدار بسیار جدی درباره این موضوع داده است. او میگوید که این روزها کلاهبرداریهای پیامکی و مجازی خیلی زیاد شده است. کلاهبرداران از عنوانهای فریبنده استفاده میکنند تا شما را بترسانند یا وسوسه کنند. عنوانهایی مثل ثبت نام سود سهام عدالت، ابلاغیه قضایی، پستچی قضایی، بسته معیشتی و کالابرگ الکترونیکی از پرکاربردترین ترفندهای این افراد است.
مجرمان چطور فکر میکنند؟
شاید بپرسید چرا ما فریب میخوریم؟ پاسخ ساده است: کلاهبرداران روی نیازها و نگرانیهای ما دست میگذارند. وقتی کسی نگران وضعیت مالی خود باشد و پیامکی درباره یارانه یا سهام عدالت دریافت کند، ممکن است از روی عجله و بدون فکر روی لینک کلیک کند. جوست تاکید میکند که مجرمان سایبری از اعتماد مردم سوءاستفاده میکنند. آنها پیامکهایی میسازند که ظاهرشان کاملا رسمی و قانونی است. حتی گاهی نام سامانههای دولتی را هم جعل میکنند تا شما شک نکنید. اما هدف اصلی آنها دزدیدن اطلاعات بانکی، دسترسی به محتویات تلفن همراه و برداشت غیرمجاز از حسابهای شما است.
لینکهای آلوده چه بلایی سر گوشی میآورند؟
بسیاری از این پیامکها حاوی یک لینک هستند. وقتی شما روی آن لینک کلیک میکنید، معمولا به یک صفحه جعلی هدایت میشوید. در آن صفحه از شما میخواهند یک برنامه کوچک نصب کنید یا اطلاعات کارت بانکی خود را وارد کنید. جوست توضیح میدهد که به محض نصب این برنامههای آلوده، کنترل گوشی شما به دست کلاهبرداران میافتد. برخی از این بدافزارها آنقدر پیشرفته هستند که میتوانند بدون اینکه شما بفهمید، پیامکهای بانکی شما را بخوانند. یعنی وقتی کلاهبردار میخواهد از حساب شما پول بردارد، رمز پویا به گوشی شما میآید، اما بدافزار آن را برای کلاهبردار میفرستد و شما حتی روحتان هم خبردار نمیشود که حسابتان در حال خالی شدن است.
ترفند ایجاد ترس و عجله
یکی از ترفندهای اصلی این افراد، ایجاد حس اضطراب است. آنها از کلماتی مثل «آخرین مهلت»، «فوری»، «قطع یارانه» یا «مسدود شدن حساب» استفاده می کنند. وقتی انسان بترسد، ضریب دقت او پایین میآید. آنها میخواهند شما را مجبور کنند که همین الان و بدون پرس و جو روی لینک کلیک کنید. جوست میگوید که فقط چند ثانیه فکر کردن و بررسی کردن منبع پیامک میتواند از خسارتهای سنگین مالی جلوگیری کند. هیچ نهاد دولتی یا قضایی با شماره شخصی به شما پیامک نمیدهد و هرگز از شما نمیخواهد برای دیدن ابلاغیه، پولی پرداخت کنید یا برنامهای خارج از بازارهای معتبر نصب کنید.
دستگاههای رسمی چطور اطلاع رسانی میکنند؟
یادتان باشد که سازمانهای دولتی و نهادهای قضایی راه و روش خودشان را برای ارتباط با مردم دارند. آنها هرگز از شمارههای شخصی موبایل پیامک نمیفرستند. اطلاع رسانیهای رسمی تنها از طریق درگاهها و سامانههای معتبر انجام میشود. اگر پیامکی آمد که لینک ناشناس داشت یا ادبیات آن تهدیدآمیز بود، مطمئن باشید که یک کلاهبرداری در کار است. به جای کلیک روی لینک، مستقیما به سایت رسمی آن سازمان بروید و وضعیت را چک کنید. مثلا برای دیدن ابلاغیه قضایی باید به سامانه ثنا بروید، نه اینکه روی لینکی که در پیامک آمده کلیک کنید.
راهکارهای طلایی برای امنیت شما
برای حفظ امنیت خود و پیشگیری از این جرائم، باید بدانید که هرگز نباید روی لینکهای ناشناس و مشکوک کلیک کنید. همچنین برنامهها و نرم افزارها را فقط و فقط از منابع معتبر و رسمی نصب کنید و اطلاعات حساس بانکی مثل رمز دوم، کد امنیتی «سی وی وی ۲ » و تاریخ انقضا را در صفحات ناشناس وارد نکنید. حتما برای حسابهای بانکی خود رمز پویا فعال کنید زیرا این رمز یک لایه امنیتی اضافه است که کار کلاهبرداران را سخت میکند. دسترسیها و مجوزهای برنامههایی که نصب میکنید را با دقت چک کنید و از ذخیره کردن عکس کارت بانکی و رمزهای عبور در گالری گوشی یا بخش یادداشتها خودداری کنید زیرا اگر گوشی شما هک شود یا گم شود، کلاهبردار به راحتی به تمام زندگی مالی شما دسترسی پیدا میکند. نصب یک نرم افزار امنیتی یا آنتی ویروس معتبر روی گوشی میتواند تا حد زیادی جلوی فعالیت بدافزارها را بگیرد.
اطلاعات را در گوشی ذخیره نکنید
اشتباه بزرگی که خیلیها انجام میدهند، ذخیره کردن عکس کارت بانکی و رمزهای عبور در گالری گوشی یا بخش یادداشتها است. اگر گوشی شما هک شود یا گم شود، کلاهبردار به راحتی به تمام زندگی مالی شما دسترسی پیدا میکند. جوست توصیه میکند که از نگهداری اطلاعات حساس بانکی در فضای ناامن تلفن همراه خودداری کنید. نصب یک نرم افزار امنیتی یا آنتی ویروس معتبر روی گوشی میتواند تا حد زیادی جلوی فعالیت بدافزارها را بگیرد.
سواد رسانهای، بهترین ابزار دفاعی
کلاهبرداران هر روز روشهای خود را عوض میکنند. آنها ممکن است در شبکههای اجتماعی با جعل هویت یک فروشگاه معروف یا حتی یک فرد آشنا از شما پول بخواهند. پس همیشه قبل از هرگونه پرداخت وجه یا نصب برنامه، از صحت موضوع اطمینان حاصل کنید.
چطور گزارش دهیم؟
اگر پیامک مشکوکی دریافت کردید یا متوجه فعالیت عجیبی در گوشی خود شدید، سریعا موضوع را از طریق پلیس فتا پیگیری کنید. همچنین معاونت اجتماعی دادگستری سامانهای به نام «سجام» دارد. شما میتوانید به آدرس اینترنتی آن بروید و تخلفات و کلاهبرداریها را گزارش دهید.
