روزنامه هفت صبح، گروه تلویزیون| براساس قانونی که چند سال پیش در معاونت سیما به تصویب رسید، شبکههای تلویزیونی اجازه ندارند که مداحی «همه» مداحان را پخش کنند. به همین خاطر است که اگر پیگیر تلویزیون باشید، متوجه میشوید عزاداری هیئات مداحان سرشناس و حتی نوای آنها فقط از یک شبکه خاص پخش میشود. این گزارش را بخوانید تا متوجه جزئیات ماجرا شوید.
یک مقدمه
درباره سابقه مداحی و مرثیهخوانی روایتهای مختلفی وجود دارد اما قول غالب این است که خاستگاه اصلی آن به عهد صفویه برمیگردد. شیوه گریستن، گریاندن و خود را به گریه واداشتن در طی چند قرن از نظر فرمی تغییر کرده اما فارغ از تغییرات، در هر دوره نام تعدادی به عنوان چهرههای مطرح مداحی و روضهخوانی سر زبانها افتاده است.
مثل سیدجواد ذبیحی که صدایی دلنشین داشت و پس از انقلاب به دلیل مناجاتخوانی در دربار پهلوی بهدست تندروها کشته شد. یا جهانبخش کردیزاده که همچنان شیوه مداحیاش مورد توجه است. خانواده موذنزاده اردبیلی را فراموش نکنیم که جایگاهی درخور میان مردم دارند.
سالها بعد از انقلاب سبک عزاداری دارای تنوع بیشتری شد که افرادی چون صادق آهنگران و غلامعلی کویتیپور جزو چهرههای مطرح این عرصه هستند. قدرت نفوذ مداحان همچنان بالاست تا جایی که موضعگیری سیاسی -اجتماعی آنها جریان ایجاد میکند. بیراه نیست که گفته میشود برخی مداحان محبوبیت و شهرتی همپای سلبریتیهای هنری و ورزشی دارند و حتی طرفدارانشان گاه وارد کلکل میشوند و برخی نیز حاضر نیستند دهه محرم را در هیاتی جز هیات مداح محبوب خود بگذرانند!
شبکه یک
طبق اعلام رسمی در محرم امسال عزاداری منصور ارضی، میثم مطیعی، مجید بنیفاطمه، مهدی سلحشور و امیرعباسی از شبکه یک پخش میشود. منصور ارضی در دهه 70 مشهور شد و نامش در کنار صدای خوش به دلیل انتقاد از مسئولان سر زبانها افتاد. میثم مطیعی جزو مداحان جوان و پرطرفدار است که علاوه بر نقد مسئولان داخلی به مسائل منطقهای مثل مداخله نظامی عربستان در یمن در قالب مداحی میپردازد. شعر انتقادی در مراسم نماز عید فطر ۱۳۹۶ با عنوان «ای نشسته صف اول» که خطابش حسن روحانی، رئیسجمهور وقت بود تا مدتها مطیعی را در کانون توجهات قرار داد. سیدمجید بنیفاطمه مداحی حرفهای را از نوجوانی شروع کرد و با نوحه «عمو عباس» به شهرت رسید.
شبکه دو
«مداحی ذاکران اهل بیت» نام میانبرنامهای است که با نوای محمود کریمی، حسین طاهری، محمدرضا طاهری، علی قربانی، حسن خلج و … در دهه محرم به تناوب از شبکه دو پخش میشود. مداح ثابت این شبکه طی چند سال اخیر اما محمود کریمی است که نوحهخوانی او از پادگان ۰۶ ارتش روی آنتن میرود.
کریمی شهرتی بیشتر از همتایان انقلابیاش بهدست آورد و در این سالها به سبک منحصربهفرد خود رسیده است. او دستی در شعر دارد و معمولا سبک نوحهها و ملودی مداحیها متعلق به خودش است. کریمی جزو کسانی است که عقیده دارند مداح باید در برخی مسائل سیاسی دخالت و اظهار نظر کند. سال پیش شبکه سه حرفهای محمود کریمی در مورد حضور افراد کمحجاب در هیاتها را قطع کرد!
شبکه سه
شبکه سه نوحهخوانی سعید حدادیان، مهدی میرداماد و حنیف طاهری را پخش میکند. پیشتر در هفتصبح درباره حدادیان نوشتیم که:«یکی از سیاسیترین مداحان تهران است؛ چراکه در موضعگیری ابایی از بیان آشکار گرایش اصولگرایانه خود ندارد. البته نوعی از اصولگرایی که در سال ۱۳۸۴ حامی احمدینژاد باشد و در دوره دوم ریاست جمهوری او به دلیل نزدیک شدن اسفندیار رحیم مشایی به او، حتی از پشت تریبون هیأت، سخنانی زشت نثار او کند.
از حدادیان، بیش از هر چیز نوحه «یاد امام و شهدا» به صورت فراگیر پخش شده همانطور که از فرزندش محمدحسین حدادیان هم که مداح است، بیش از هر چیز نوحه «بوی سیب» در یادها باقی مانده است.» شبکه سه در محرم امسال فصل چهارم برنامه «حسینیه معلی» را با حضور سیدمجید بنیفاطمه، میثم مطیعی، مهدی رسولی و رضا هلالی پخش میکند. حضور این چهار مداح در یک قاب در نوع خود جالب است. هلالی در یک دوره ممنوعالتصویر بود و حتی مداحیهایش از تلویزیون پخش نمیشد.
دیگر شبکهها
مخاطبان شبکه چهار این شبها شاهد پخش مداحی علی انسانی، ذبیحالله ترابی، احمد واعظی و سیدمهدی میرداماد هستند. شبکه پنج برنامه عزاداری هیأت فاطمیون قم با نوای مهدی سلحشور را پخش میکند. شبکه افق سراغ پخش مراسم عزاداری هیأت فدائیان حسین(ع) اصفهان با نوای سیدرضا نریمانی رفته است و شبکه امید برنامه «نسل قاسم» با مداحی محمدحسین حدادیان و محسن عراقی را در کنداکتور قرار داده.
