پلیس فتا در تازهترین هشدار خود نسبت به افزایش جرایم سایبری در کشور اعلام کرده است که مجرمان اینترنتی با استفاده از روشهای جدید، کاربران را از طریق لینکهای جعلی، صفحات پرداخت تقلبی و پیامکهای فریبنده هدف قرار میدهند. این پلیس از شهروندان خواسته است هنگام استفاده از خدمات آنلاین و انجام پرداختهای اینترنتی با دقت و احتیاط بیشتری عمل کنند.
افزایش استفاده مردم از خدمات اینترنتی و پرداختهای آنلاین، فرصت تازهای برای سودجویان فضای مجازی ایجاد کرده است. کلاهبرداران با طراحی روشهای پیچیدهتر تلاش میکنند اطلاعات مالی و هویتی کاربران را به دست آورند. ارسال پیامکهایی که حاوی لینکهای جعلی هستند یا طراحی درگاههای پرداختی که ظاهر آنها شباهت زیادی به صفحات رسمی بانکی دارد، از جمله روشهایی است که در سالهای اخیر به شکل گسترده مورد استفاده مجرمان سایبری قرار گرفته است. پلیس فتا تأکید میکند که بخش قابلتوجهی از این جرایم در نتیجه اعتماد لحظهای کاربران به پیامها و پیشنهادهای وسوسهکننده در فضای مجازی رخ میدهد.
در همین رابطه سرهنگ رامین پاشایی با اشاره به روند افزایشی جرایم سایبری در کشور میگوید:
«مجرمان هر روز با روشهای جدیدتری تلاش میکنند به اطلاعات مالی و هویتی شهروندان دسترسی پیدا کنند و بخش عمدهای از این جرائم با یک لحظه سهلانگاری و اعتماد به پیامکها، لینکها و صفحات ناشناس رخ میدهد.»
معاون فرهنگی پلیس فتا همچنین با تأکید بر اینکه هیچ سازمان و نهاد رسمی از طریق پیامک حاوی لینک از شهروندان اطلاعات بانکی درخواست نمیکند، به مردم توصیه کرد که هر پیامکی را که از آنها میخواهد روی لینکی کلیک کرده یا اطلاعاتی مانند شماره کارت، رمز دوم، رمز پویا یا کد تأیید پیامکی را وارد کنند، مشکوک تلقی کنند و از انجام چنین درخواستی خودداری کنند.
وی با اشاره به یکی از مهمترین روشهای کلاهبرداری اینترنتی یعنی فیشینگ توضیح میدهد:
«یکی از مهمترین شگردهای مجرمان سایبری استفاده از درگاههای پرداخت جعلی است. این درگاهها از نظر ظاهری شباهت زیادی به درگاههای رسمی بانکها دارند، اما اطلاعات کارت شهروندان را سرقت میکنند.»
سرهنگ پاشایی در ادامه با اشاره به حجم قابل توجه پروندههای مرتبط با این نوع کلاهبرداری میافزاید:
«مجرمان معمولاً از طریق پیامک، پیامرسانها و شبکههای اجتماعی، لینکهایی با عناوینی مثل ثبتنام یارانه، بسته حمایتی، جایزه، فروش فوقالعاده یا استعلام خلافی ارسال میکنند تا توجه مردم را جلب کنند.»
او همچنین با اشاره به برخی پروندههای واقعی میگوید:
«در این پروندهها برخی شهروندان تنها با بازکردن یک لینک فیشینگ یا در اختیار قراردادن کد تأیید پیامک به فرد ناشناس، تمام موجودی حساب خود را از دست دادهاند.»
معاون فرهنگی پلیس فتا با بیان اینکه رعایت چند نکته ساده میتواند از بسیاری از این جرایم جلوگیری کند، توضیح میدهد:
«استفاده از آدرسهای شناختهشده و رسمی بانکها و شرکتها برای پرداخت اینترنتی، عدم ورود به درگاه پرداخت از طریق لینکهای ارسالشده در پیامها و ترجیحاً ورود مستقیم آدرس در مرورگر، دقت به نشانی سایت، وجود پروتکل امن https و علامت قفل و خودداری از ذخیره اطلاعات کارت روی سایتها و اپلیکیشنهای ناشناس از جمله نکاتی است که شهروندان باید توجه کنند.»
وی همچنین تأکید میکند:
«اگر کوچکترین تردیدی نسبت به صحت یک لینک یا صفحه پرداخت دارید، اصلاً روی آن کلیک نکنید و یک تماس با مرکز رسمی یا بررسی از طریق سایتهای معتبر میتواند از خسارات سنگین مالی جلوگیری کند. همچنین شهروندان در صورت مواجهه با لینکهای مشکوک و یا در صورت فریب خوردن و وارد کردن اطلاعات بانکی، در کوتاهترین زمان ممکن به پلیس فتا مراجعه و موضوع را گزارش کنند.»
سرهنگ پاشایی در ادامه خطاب به شهروندان هشدار میدهد:
«اگر احساس کردید حساب شما هک شده یا فرد دیگری از آن استفاده میکند، بلافاصله رمز عبور را تغییر دهید، از امکان خروج از همه دستگاهها استفاده کنید و موضوع را به پلیس فتا گزارش دهید.»
یکی دیگر از روشهای مورد استفاده کلاهبرداران، استفاده از تجهیزات موسوم به «اسکیمر» است. معاون فرهنگی پلیس فتا در این باره توضیح میدهد:
«برخی مجرمان با استفاده از دستگاههای کوچک و نامحسوسی که روی دستگاههای کارتخوان یا عابربانک نصب میکنند، اطلاعات کارت بانکی مردم را کپی کرده و بعداً از آن برای برداشت غیرمجاز استفاده میکنند.»
وی در ادامه اضافه میکند:
«این افراد معمولاً یا خودشان پای دستگاه حضور دارند و با بهانه کمک به مشتریان، رمز کارت را مشاهده میکنند و یا با نصب پنهانی دوربینهای ریز تلاش میکنند حین وارد شدن رمز از آن فیلمبرداری کنند.»
پاشایی با اشاره به مسئولیت بانکها در این حوزه بیان میکند:
«بانکها نیز موظفاند با ارتقای امنیت دستگاهها و نظارت دورهای، زمینه سوءاستفاده از اسکیمرها را کاهش دهند، اما در نهایت، بخش مهمی از پیشگیری بر عهده خود مردم است که باید در هنگام پرداخت با کارت بانکی، حداکثر دقت را به خرج دهند.»
او در ادامه نقش آگاهی عمومی را در کاهش این جرایم بسیار مهم دانست و گفت:
«آگاهسازی خانوادهها، بهخصوص نسل جوان و سالمندان، نقش مهمی در کاهش آمار قربانیان جرایم سایبری دارد. امیدوارم با افزایش سطح سواد رسانهای و سواد فضای مجازی در جامعه، شاهد کاهش چشمگیر چنین جرایمی باشیم.»
به آگهیهای با قیمت پایین مشکوک شوید
در ادامه این هشدارها، سردار مجید رئیس پلیس فتا فراجا نیز با اشاره به افزایش کلاهبرداری در بستر خرید و فروشهای اینترنتی، از شهروندان خواست هنگام مشاهده آگهیهای فروش در فضای مجازی احتیاط بیشتری داشته باشند.
وی تأکید کرد کاربران از پرداخت هرگونه وجه پیش از دریافت کالا خودداری کنند و به آگهیهایی که قیمت آنها به شکل غیرمعمول پایینتر از قیمت بازار است، با دیده تردید نگاه کنند.
به گفته او، پلیس فتا همچنین توصیه میکند مکالمات میان خریدار و فروشنده در بستر رسمی چت همان پلتفرم انجام شود و کاربران از انتقال گفتگو به پیامرسانهای دیگر خودداری کنند. همچنین بهتر است پرداختها از طریق درگاههای امن داخل سامانههای آگهی انجام شود و کاربران از ارسال تصویر کارت ملی، کارت بانکی یا کدهای پیامکی برای افراد ناشناس پرهیز کنند.
سردار مجید در پایان از شهروندان خواست در صورت مشاهده موارد مشکوک، موضوع را از طریق مرکز امداد و فوریتهای سایبری به شماره ۰۹۶۳۸۰ یا پایگاه اطلاعرسانی policefata.ir گزارش دهند.
در چنین شرایطی، افزایش آگاهی عمومی و رعایت نکات ساده امنیتی میتواند نقش مهمی در جلوگیری از کلاهبرداریهای اینترنتی داشته باشد؛ موضوعی که پلیس فتا بار دیگر بر آن تأکید کرده و از شهروندان خواسته است در صورت مشاهده هرگونه مورد مشکوک، بدون تأخیر آن را گزارش کنند تا از خسارات مالی سنگین جلوگیری شود.
